Huiselijk geweld en seksueel misbruik

EDITORIAL Je bent ontzettend nodig

Je kunt maar beter je been breken. Dat klinkt misschien raar, maar als het gaat om slachtoffers van seksueel geweld is het wel waar. Nog los van de mentale gevolgen van seksueel geweld versus een gebroken been, is het met een gebroken been zichtbaar duidelijk dat je iets hebt meegemaakt, dat je misschien pijn hebt en dat er rekening met je moet worden gehouden. Maar als je slachtoffer bent van seksueel geweld ziet waarschijnlijk niemand dat aan je.

Z+W TV: Meldingen bij Veilig Thuis niet toegenomen tijdens coronacrisis

Let op: het risico op huiselijk geweld neemt toe. Dat is wat de afgelopen weken de toon in de media was. Toch is het aantal meldingen bij Veilig Thuis nagenoeg hetzelfde als voor de coronacrisis. Komt dat omdat professionals nu minder achter de voordeur komen? ‘Dat zou kunnen. Maar vergeet niet dat verborgen geweld er ook voor de coronacrisis al was.’
LVB
‘Voorkom dat deze doelgroep dader of slachtoffer wordt’

‘Voorkom dat deze doelgroep dader of slachtoffer wordt’

Praten over seks met jongeren met een licht verstandelijke beperking is belangrijk. Ze hebben hetzelfde lichaam en dezelfde gevoelens als anderen. Te voorzichtig of angstig hiermee omgaan maakt hen kwetsbaar voor seksueel overschrijdend gedrag. Zowel in de rol van slachtoffer als dader.

Iva Bicanic: ‘Eerste week na seksueel misbruik is cruciaal’

Steeds meer slachtoffers van seksueel geweld weten binnen de cruciale eerste week het Centrum Seksueel Geweld (CSG) te vinden. Goed verwijzende hulpverleners zijn daar mede debet aan, zegt landelijk coördinator van het CSG Iva Bicanic.

Zorgt meer onderzoek voor betere zorg?

Onderzoeker Micha de Winter wil meer onderzoek naar geweld in de zorg. Frank Bluiminck, directeur van de VGN, ziet het belang van meer aandacht voor geweld in de zorg, maar is er ook huiverig voor. 'Cijfers over geweld trekken het, mogelijk, weer meer in de taboesfeer.'

‘Lijstjes en protocollen geven schijnveiligheid aan professionals’

‘Ik denk dat professionals minder deskundig worden in hun oordeel door de druk van aanvinklijstjes en protocollen.’ Dat zegt Adri van Montfoort, adviseur in het sociaal domein, kijkend naar de ‘onzekere werkelijkheid’ waarin sociaal professionals besluiten moeten nemen.

COLUMN Wie doet het echte werk?

Georgie. Wat kan ik me hem goed herinneren. Ik ontmoette hem tijdens mijn stage bij de Raad voor de Kinderbescherming. Hij was vijftien en kind uit wat we nu een multiprobleemgezin noemen. Beide ouders kampten met verslavingen, moeder was licht verstandelijk beperkt en vader had losse handjes. Georgie spijbelde veel en kwam zo op het netvlies van hulpverleningsinstanties. Ik, zelf eigenlijk ook nog een kind, leefde enorm met hem mee. Zou het wel goed komen met Georgie als wij niet nú iets voor hem regelden? Was hij thuis wel veilig met die agressieve vader? En hoe zat het met zijn toekomst, als hij niet naar school ging? Het liet me niet los.
LVB

KIPPENVEL ‘Ik gunde haar die kans zó erg’

Laura is ambulant gezinswerker in de jeugdzorg. Hiervoor werkte zij elf jaar als gezinscoach op een 24-uursvoorziening voor ouders met een licht verstandelijke beperking en mulitproblematiek. Ze maakte er meerdere uithuisplaatsingen (UHP’s) mee. Een zal ze nooit vergeten.

Melding bij Veilig Thuis: een professionele norm

Sinds 1 januari 2019 zijn de aanpassingen in de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling van kracht. Er is een website en app waar je individuele casussen en situaties kunt toetsen op wel of niet melden.

‘Kinderen weten soms niet dat het niet normaal is wat er…

Eén op de drie kinderen krijgt voor z’n achttiende te maken met seksueel geweld. Zelfs experts hebben echter moeite om de signalen ervan te herkennen. Arts-onderzoeker Thekla Vrolijk-Bosschaart promoveerde op hoe seksueel misbruik bij kinderen beter herkend kan worden.

Over huiselijk geweld en seksueel misbruik

Mishandeling is een taboe, nog steeds

Geweld in de privésfeer is de omvangrijkste vorm van geweld in de Nederlandse samenleving. Het gaat om mishandeling van de partner, van kinderen, maar ook van ouderen en eer gerelateerd geweld. Jaarlijks hebben naar schatting tussen de 200.000 en 230.000 mensen te maken met ernstig of herhaaldelijk huiselijk geweld. Sociaal werkers komen achter de voordeur en kunnen signaleren, hulp verlenen en samenwerken met het landelijke meld- en adviespunt: Veilig Thuis.

Lees meer

Veilig Thuis is de organisatie die vanaf 2015 is opgericht om de hulpverlening en melding van mishandeling en huiselijk geweld te bundelen. Er zijn 26 Veilig Thuis-organisaties opgericht, verdeeld over evenzoveel regio’s.  Niet alleen – een vermoeden van – mishandeling van kinderen kan worden gemeld, ook ouderenmishandeling, eer gerelateerd geweld en partnergeweld zijn problemen waar Veilig Thuis in is gespecialiseerd. De meldcode is voor professionals een belangrijk instrument om met signalen van huiselijk geweld om te gaan.

Recent is gebleken dat sinds 2015 de meldcode kindermishandeling nog niet in orde is. Uit onderzoek van de Inspectie van de Gezondheidszorg (IGZ) blijkt dat: ‘De signalering, aanpak en hulp in situaties van geweld in afhankelijkheid een continue alertheid en aandacht vereisen. Zowel in het durven zien en bespreken van signalen, als in het zorgen dat de slachtoffers de juiste hulpverlening krijgen.’ IGZ onderzoekt sinds 2012 in verschillende sectoren van de gezondheidszorg of er wordt gewerkt met een meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling en of die meldcodes op de juiste manier worden gebruikt.

Mishandeling

Rond mishandeling, beter nog: het melden van mishandeling, hangt nog steeds een taboe. Ook bij professionals. Vooral als het gaat om ouderenmishandeling. Volgens Anja Jonkers, hoofdinspecteur  bij de IGZ zullen ouderen die slachtoffer zijn van mishandeling dat niet snel melden: ‘Aan de ene kant omdat ze zich schamen, aan de andere kant omdat ze door te melden aangeven dat ze kwetsbaar zijn en het zelf niet meer kunnen oplossen. Het is natuurlijk ook enorm moeilijk om als ouder te moeten vertellen dat bijvoorbeeld je eigenkind of schoonzoon je iets aandoet.’

Van kindermishandeling wordt vaker melding gedaan dan van ouderenmishandeling. Dit betekent niet dat kindermishandeling vaker voorkomt. Volgens Marianne van der Krans, projectleider ouderenmishandeling bij Veilig huis Utrecht, heeft de ‘maatschappij inmiddels geaccepteerd dat je aan de bel kan trekken bij een instantie als het gaat om het welzijn van kinderen. Maar gaat het om volwassenen, dan vinden we het lastig.’ Volgens Van der Krans kent iedereen ‘die met zijn voeten in de klei staat en kennis heeft van wat ouderenmishandeling is, wel een situatie van ouderenmishandeling.’

Signaleren

Professionals in wijkteams en in de hulpverlening staan dichtbij slachtoffers van mishandeling. Omdat ze bij de mensen achter de deur komen en omdat ze gezamenlijk op zoek gaan naar een oplossing voor de problemen die er zijn. Zo is het bijvoorbeeld belangrijk dat het wijkteam wordt ingezet als moeder en kind uit de Vrouwenopvang komen. Omdat doorlopende hulp dan cruciaal is om de veiligheid van moeder en kind te borgen. Het blijkt dat daar nog een wereld te winnen is. Vaak ontbreekt een “integraal plan” voor nazorg na de opvang. Bovendien is er nog veel te doen aan de samenwerking tussen hulporganisaties.

In dit dossier “Huiselijk geweld” vind je informatie en opinies over signaleren van huiselijk geweld, over het gebruik en ontwikkelingen rondom de meldcode en over behandeling en nazorg van slachtoffers en plegers van huiselijk geweld. Sociale professionals blijven op de hoogte van de recente ontwikkelingen en discussies over hulpverlening aan slachtoffers van huiselijk geweld.

Uitgelicht congres

Congres Huiselijk Geweld

ReeHorst

Congres Seksueel Geweld

ReeHorst

Jaarcongres LVB

ReeHorst

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

Van der Valk Hotel