Huiselijk geweld en seksueel misbruik

Wat doet huiselijk geweld met jou, professional?

Huiselijk geweld tast lijf en geest van mensen aan. Ook professionals die werken met cliënten die huiselijk geweld meemaken worden diep getroffen door wat hun cliënt overkomt. Hoe gaan zij daarmee om? In de verhalenbundel “Durf te weten” vertellen professionals uit verschillende domeinen over hun ervaringen.

‘Omdat kinderen recht hebben op opgroeien zónder geweld’

Durf geweld met kinderen heel concreet te bespreken, laat ze niet los en laat één professional in de gaten houden of alle betrokken hulpverleners alert blijven op geweld.

‘Het is zo belangrijk dat kindermishandeling bespreekbaar is’

‘Ik moest altijd op eieren lopen want het kon elk moment misgaan’, zegt Sabrina (37) over haar kindertijd. Zij is één van de, inmiddels volwassen, slachtoffers die haar verhaal doet in de televisieserie Getekend – sporen van kindermishandeling. ‘Ik hoop met mijn deelname hieraan iets te betekenen voor toekomstige generaties.’

Onderzoek seksueel geweld: ‘Problematiek wordt steeds heftiger’

Er is weinig zicht op slachtoffers van seksueel geweld en het systeem eromheen, en onvoldoende diagnostiek. Dat constateren professionals in een rapport over de aanpak van seksueel geweld tegen jonge vrouwen in Amsterdam. Nationaal Rapporteur Herman Bolhaar pleit voor erkenning van basale veiligheid. 'Sommige meiden worden zelf ook dader.'

Niet worden geloofd is grootste angst van slachtoffers

De cijfers zijn schokkend: van alle vrouwen met een verstandelijke beperking heeft zestig procent te maken gehad met seksueel misbruik. Maar toch blijft de aandacht voor deze problematiek beperkt, zegt klinisch psycholoog en orthopedagoog Aafke Scharloo. ‘We willen er gewoon niet aan.'

Zorg dat kinderen die huiselijk geweld meemaken gezien worden

‘In mijn beleving zorgde mijn moeder juist goed voor ons. Ook het geweld tussen mijn moeder en haar geliefdes vond ik destijds de normaalste zaak van de wereld. Waarom zou ik het daar op school over hebben?’ Danny Dijkhuizen (28) houdt professionals graag een spiegel voor.
condoom op duim

Seksuele voorlichting: openheid is niet zaligmakend

Antropoloog Jelle Wiering onderzocht vier jaar lang hoe wij in Nederland seksuele voorlichting geven aan jongeren. Wat hem opviel is dat religie steevast de zondebok is. ‘Het doel van de voorlichting is dat leerlingen leren om open over seks te praten. Maar is een klas met gastdocent in het bijzijn van al je klasgenoten daar wel de geschikte plek voor?’

DE TERRORCLIËNT’ De meeste mensen die bij ons komen, testen de…

Als gescheiden ouders geen contact meer hebben, kan een rechter oordelen dat (meestal) de vader zijn kind mag zien in een omgangshuis, zonder moeder erbij. Nederland kent negen omgangshuizen. Marjolein (43) is coördinator van zo'n huis: 'Ik heb veel terrorcliënten.'

Kun je de kwaliteit wel waarborgen als je online hulp verleent?

Online hulpverlening biedt zeker mogelijkheden in de aanpak van huiselijk geweld. ‘Natuurlijk niet alles kan online, maar met een gecombineerde aanpak kunnen we mogelijk eerder en meer slachtoffers bereiken’, zegt Jeroen Traas van Kadera Aanpak Huiselijk Geweld.

Column: Het lijkt zo makkelijk om kinderen te betrekken

Bij vermoedens van kindermishandeling of -misbruik wil je ook de stem van het kind horen. Het klinkt logisch. Toch wordt vaak niet naar het kind  geluisterd. Edith Geurts van Augeo vertelt hoe je het kind betrekt.

Over huiselijk geweld en seksueel misbruik

Mishandeling is een taboe, nog steeds

Geweld in de privésfeer is de omvangrijkste vorm van geweld in de Nederlandse samenleving. Het gaat om mishandeling van de partner, van kinderen, maar ook van ouderen en eer gerelateerd geweld. Jaarlijks hebben naar schatting tussen de 200.000 en 230.000 mensen te maken met ernstig of herhaaldelijk huiselijk geweld. Sociaal werkers komen achter de voordeur en kunnen signaleren, hulp verlenen en samenwerken met het landelijke meld- en adviespunt: Veilig Thuis.

Lees meer

Veilig Thuis is de organisatie die vanaf 2015 is opgericht om de hulpverlening en melding van mishandeling en huiselijk geweld te bundelen. Er zijn 26 Veilig Thuis-organisaties opgericht, verdeeld over evenzoveel regio’s.  Niet alleen – een vermoeden van – mishandeling van kinderen kan worden gemeld, ook ouderenmishandeling, eer gerelateerd geweld en partnergeweld zijn problemen waar Veilig Thuis in is gespecialiseerd. De meldcode is voor professionals een belangrijk instrument om met signalen van huiselijk geweld om te gaan.

Recent is gebleken dat sinds 2015 de meldcode kindermishandeling nog niet in orde is. Uit onderzoek van de Inspectie van de Gezondheidszorg (IGZ) blijkt dat: ‘De signalering, aanpak en hulp in situaties van geweld in afhankelijkheid een continue alertheid en aandacht vereisen. Zowel in het durven zien en bespreken van signalen, als in het zorgen dat de slachtoffers de juiste hulpverlening krijgen.’ IGZ onderzoekt sinds 2012 in verschillende sectoren van de gezondheidszorg of er wordt gewerkt met een meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling en of die meldcodes op de juiste manier worden gebruikt.

Mishandeling

Rond mishandeling, beter nog: het melden van mishandeling, hangt nog steeds een taboe. Ook bij professionals. Vooral als het gaat om ouderenmishandeling. Volgens Anja Jonkers, hoofdinspecteur  bij de IGZ zullen ouderen die slachtoffer zijn van mishandeling dat niet snel melden: ‘Aan de ene kant omdat ze zich schamen, aan de andere kant omdat ze door te melden aangeven dat ze kwetsbaar zijn en het zelf niet meer kunnen oplossen. Het is natuurlijk ook enorm moeilijk om als ouder te moeten vertellen dat bijvoorbeeld je eigenkind of schoonzoon je iets aandoet.’

Van kindermishandeling wordt vaker melding gedaan dan van ouderenmishandeling. Dit betekent niet dat kindermishandeling vaker voorkomt. Volgens Marianne van der Krans, projectleider ouderenmishandeling bij Veilig huis Utrecht, heeft de ‘maatschappij inmiddels geaccepteerd dat je aan de bel kan trekken bij een instantie als het gaat om het welzijn van kinderen. Maar gaat het om volwassenen, dan vinden we het lastig.’ Volgens Van der Krans kent iedereen ‘die met zijn voeten in de klei staat en kennis heeft van wat ouderenmishandeling is, wel een situatie van ouderenmishandeling.’

Signaleren

Professionals in wijkteams en in de hulpverlening staan dichtbij slachtoffers van mishandeling. Omdat ze bij de mensen achter de deur komen en omdat ze gezamenlijk op zoek gaan naar een oplossing voor de problemen die er zijn. Zo is het bijvoorbeeld belangrijk dat het wijkteam wordt ingezet als moeder en kind uit de Vrouwenopvang komen. Omdat doorlopende hulp dan cruciaal is om de veiligheid van moeder en kind te borgen. Het blijkt dat daar nog een wereld te winnen is. Vaak ontbreekt een “integraal plan” voor nazorg na de opvang. Bovendien is er nog veel te doen aan de samenwerking tussen hulporganisaties.

In dit dossier “Huiselijk geweld” vind je informatie en opinies over signaleren van huiselijk geweld, over het gebruik en ontwikkelingen rondom de meldcode en over behandeling en nazorg van slachtoffers en plegers van huiselijk geweld. Sociale professionals blijven op de hoogte van de recente ontwikkelingen en discussies over hulpverlening aan slachtoffers van huiselijk geweld.

Uitgelicht congres

Congres Topsprekers in het sociaal domein

ReeHorst

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

ReeHorst

Congres Seksueel Geweld

ReeHorst

Congres Huiselijk Geweld

ReeHorst

Congres Seksueel Geweld

ReeHorst

Jaarcongres LVB

ReeHorst

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

Van der Valk Hotel