Participatie

Dagbesteding
foto van balanceren over een boomstronk

HerstelVitaal biedt ervaringsleren in de natuur

De natuur heeft een positieve werking op ons. HerstelVitaal in Lelystad maakt van deze kracht gebruik door mensen die weer werk zoeken en psychische klachten hebben in het bos te coachen op weg naar een nieuw persoonlijk evenwicht.
Dagbesteding

Burendag is 25 september: deze 10 initiatieven geven mogelijk inspiratie

Met Nationale Burendag op 25 september ben je misschien als sociaal werker zelf al heel druk bezig. Als je nog inspiratie zoekt, voor dit jaar of voor volgend jaar, zijn dit tien initiatieven om misschien op voort te borduren.
Participatie

Grote zorgen over educatie laaggeletterden: dit hebben ze nodig

Laaggeletterden krijgen graag online scholing in digitale vaardigheden en kunnen daarmee in de hele samenleving veel makkelijker meedoen. Dat blijkt uit onderzoek van de Stichting Lezen en Schrijven. Maar de coronacrisis leert dat voor goede educatie voor laaggeletterdheid nog veel zaken beter moeten. 'Middelen zijn te beperkt, versnipperd, ingewikkeld en onvoldoende gestructureerd.'
Langer thuis wonen

Maatschappelijke woonvorm: van droom tot gedeelde ambitie

Wonen, zorg en onderwijs in één gebouw. Gert van Uffelen en Michiel Wijnen ontwikkelen woonvormen die bijdragen aan leefbaarheid in wijken en, sociale, wensen van bewoners. Dat kunnen mensen met een zorgvraag zijn of mensen/kinderen voor wie ontmoeting belangrijk is. ‘Wij zijn ervan overtuigd dat maatschappelijke woonvormen leiden tot minder problemen voor bewoners en minder druk op de zorg.’
Wet- en regelgeving

Column: ‘Waarom wilt u een douche-zitje? Een po-stoel is goedkoper!’

Het VN Verdrag Handicap is in Nederland nu vijf jaar van kracht. Volgens dit verdrag moeten mensen met een lichamelijke, verstandelijke of psychische beperking – net als mensen zonder handicap - hun talenten kunnen inzetten binnen alle domeinen van de samenleving. Tussen theorie en praktijk gaapt nog een kloof. Sociaal professionals kunnen die helpen dichten.
Participatie
Arbeid enpsychische kwetsbaarheid

Psychisch kwetsbaar en toch aan het werk; het gebeurt nog te…

Bijna vijftig procent van de arbeidsongeschikten in Nederland is gediagnosticeerd met een psychische aandoening (UWV, 2015). Maar iemand die psychisch kwetsbaar is, kan wel degelijk een waardevolle bijdrage leveren aan de maatschappij. Hoe verkleinen we de afstand tot de arbeidsmarkt voor deze doelgroep?
Eenzaamheid

‘Ouderen met sociale contacten kunnen alsnog eenzaam zijn’

Er is steeds meer aandacht voor mentale zorg voor ouderen, ziet Didi Rhebergen, voorzitter van de afdeling Ouderenpsychiatrie van de NVvP. Eenzaamheid is door de pandemie op de kaart gezet. ‘Nu moeten we doorpakken.’ 
Zelfredzaamheid
Podcast Kippenvel

Podcast Kippenvel: ‘Ze vloog mij om mijn nek’

Zo’n moment in je loopbaan dat je altijd bij zal blijven… In onze podcastserie Kippenvel interviewt journalist Maarten Dallinga zorg- en hulpverleners over een kippenvelmoment in hun carrière. Iedere twee weken verschijnt een nieuwe aflevering. Aflevering 6 (en tevens de laatste aflevering van deze serie): Mindert Rakhorst.
Participatie

‘Meer aandacht nodig voor seksuele diversiteit in ouderenzorg’

Waar er tegenwoordig veel aandacht is voor LHBTI, met de Pride week als een van de hoogtepunten, is er in de zorg soms nog wel wat werk te verzetten. De Roze Loper verzekert LHBTI-ouderen van acceptatie en respect. 'Iedereen is welkom', vertelt geestelijk verzorger Anton Koolwijk. 
Eenzaamheid

De kracht van kunst: ‘Als ik dans, vergeet ik alles’

‘Kunst- en cultuur bevordert contacten en verbinding en kan zo bijdragen aan minder eenzaamheid en meer sociale cohesie in een wijk’, zegt senior adviseur Saskia van Grinsven. Voor Movisie onderzocht ze in Houten een mooi voorbeeld van samenwerking tussen het sociaal en het culturele domein waarbij uiteindelijk zestig ouderen stonden te shinen op het podium.

Over participatie

Wat is de Participatiewet?

Iedereen die kan werken, maar die het zonder ondersteuning niet redt op de arbeidsmarkt, valt sinds 1 januari 2015 onder de Participatiewet. Doel van deze wet is dat meer mensen, ook mensen met een arbeidsbeperking, werk vinden. In de Participatiewet wet zijn de voormalige Wet sociale werkvoorziening, de Wet werk en bijstand en de Wajong samengevoegd. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Participatiewet.

Lees meer

Sinds de invoering van de Participatiewet op 1 januari 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk om mensen die ondersteuning nodig hebben, aan de slag te krijgen op de arbeidsmarkt. Om dit te kunnen realiseren, zijn er in de wet een aantal instrumenten opgenomen die gemeenten moeten helpen zoals loonkostensubsidie en beschut werk. Naast het bieden van ondersteuning die gericht is op arbeidsinschakeling, hebben gemeenten ook de taak om inwoners die onder de Participatiewet vallen, wanneer dat nodig blijkt, inkomensondersteuning te bieden. Gemeenten bepalen zelf welke inwoners voor welke vorm van ondersteuning in aanmerking komen.

Om daadwerkelijk te zorgen dat mensen die ondersteuning nodig hebben in dienst genomen worden door een werkgever, kunnen gemeenten werkgevers een loonkostensubsidie verstrekken. Deze subsidie kan uitgekeerd worden als een werkgever iemand in dienst neemt die per uur niet volledig productief zijn en daardoor eigenlijk niet het wettelijk minimum loon kunnen verdienen.

Beschut werk en banenafspraak

Een ander onderdeel van de Participatiewet is de opbouw van beschut werk. Beschut werk is bedoeld voor mensen die zo veel begeleiding nodig hebben op hun werkplek (bijvoorbeeld door hun lichamelijke of psychische beperking) dat het niet realistisch is om van een reguliere werkgever te verwachten dat hij hen in dienst neemt. Daarom is er vanuit het rijk budget beschikbaar gesteld om in totaal 30.000 beschutte werkplekken te realiseren. Dit gaat echter nog niet zo voorspoedig als gehoopt. Zo was er in 2015 bijvoorbeeld budget om 1600 plekken te realiseren, uiteindelijk zijn dat er maar 44 geworden. De Tweede Kamer heeft daarom vastgesteld dat gemeenten vanaf 1 januari 2017 verplicht zijn om beschut werk aan te gaan bieden. Binnen vijf jaar moeten de plekken die in 2015 en 2016 niet gerealiseerd werden, alsnog beschikbaar komen. Het totaal van 30.000 plekken moet in 2048 gehaald zijn.

En dan is er nog de banenafspraak. In 2013 is, in het sociaal akkoord, afgesproken dat werkgevers voor 2026 stapsgewijs 100.000 extra banen creëren voor mensen met een ziekte of een handicap. De overheid creëert daar bovenop ook 25.000 banen. Deze banenafspraak staat los van het bieden van beschut werk. Wanneer de doelstellingen van de banenafspraak niet gehaald worden, kan er een dwingend quotum afgesproken worden. Dat quotum houdt in dat op termijn elke werkgever met 25 en meer werknemers een formele verplichting krijgt arbeidsplaatsen open te stellen aan mensen met een arbeidsbeperking en moet betalen voor niet vervulde plekken.

Tegenprestatie en basisinkomen

Naast regels, subsidiemogelijkheden en afspraken voor en met werkgevers, zijn er in de Particpatiewet ook verplichtingen opgenomen voor burgers. Eén van die verplichtingen is de tegenprestatie naar vermogen. Dit betekent dat gemeenten inwoners die een bijstandsuitkering ontvangen, kunnen verplichten hier een tegenprestatie voor te leveren. Denk hierbij bijvoorbeeld aan het verplicht uitvoeren van vrijwilligerswerk. De enige voorwaarden die het rijk stelt aan de tegenprestatie, is dat de tegenprestatie het re-integratiebeleid niet mag doorkruisen en dat er geen tegenprestatie gevraagd mag worden van alleenstaande ouders die de volledige zorg hebben voor één of meer kinderen tot vijf jaar.

Om na te gaan of mensen met een bijstandsuitkering sneller uitstromen naar werk en daardoor dus minder (lang) afhankelijk zijn van een uitkering, wordt er nu in verschillende gemeenten getest of een basisinkomen zou werken. Er zijn hiervoor verschillende experimenten in gang. Vanuit het rijk wordt een experiment gesubsidieerd. In dit experiment mogen bijstandsgerechtigden deelnemen op vrijwillige basis en worden ze ingedeeld in drie groepen: een ontheffings-, een intensiverings- en een vrijlatingsgroep. Op die manier kunnen gemeenten testen hoe gedrag van bijstandsgerechtigden verandert naarmate ze meer of minder verplichtingen krijgen en wel of geen geld mogen bijverdienen naast hun uitkering. Een aantal gemeenten, zoals Terneuzen en Zwolle, die dit experiment te ingewikkeld vinden, ontwikkelen zelf experimenten waarbij de regeldrang minder hoog is.

Uitgelicht congres

Congres Armoede en Schulden

ReeHorst

Congres Ervarings deskundigheid

ReeHorst

Congres Wijkteams in het sociaal domein

ReeHorst