Eenzaamheid

Wijkteam

Depressies bij ouderen gemist: ‘Door ageism herken je mentale klachten minder snel’

Eén op de vijf ouderen kampt met depressies. Die klachten worden vaak te laat ontdekt. Bij sociaal werkers, die niet geschoold zijn in dit vakgebied, speelt ‘ageism’ ook een rol. Wat is dat en wat moet er beter in de samenwerking tussen sociaal werkers en ggz-professionals?
Eenzaamheid

Met Fietsmaatjes bloeien cliënten die minder mobiel zijn weer op

Verpleegkundige Tekla Zwinkels zag hoe haar rolstoelafhankelijke oma genoot van de wind in haar haren toen ze op een duofiets zat. Dat gevoel gunde ze veel meer mensen met weinig sociale contacten. Welzijnsadviseur Pauline Zwinkels zag meteen de meerwaarde en zo begon Fietsmaatjes. 
Jeugdhulp

‘Hulpverlening zit vast in medisch denken, waardoor jongeren steeds zieker worden’

Niet de diagnose en de recepten helpen jongvolwassenen, maar het gesprek vanuit vier dimensies – fysiek, sociaal, psychisch en spiritueel - geeft jongeren het perspectief dat ze nodig hebben. Dat stellen de auteurs van een boek met een nieuwe methode voor zelfregie en zingeving.
Eenzaamheid

Zingevingsvragen: hoe ontdek je wat je cliënt echt bedoelt?

Het innovatieve maatjesproject Het Goede Gesprek in Rotterdam voorziet in de behoefte van ouderen om over de diepere dingen des levens te praten. Daar hebben sociaal werkers vaak te weinig tijd en de expertise niet voor, ziet wmo radar, de organisatie achter dit project. ‘Professionals kunnen gevoeligheid ontwikkelen voor zingevingsvragen bij ouderen.’
Transformatie

Een harddrug als medicijn? ‘We moeten de potentie van psychedelica niet onbenut laten’

Vaak zien we vooral de risico's van MDMA, LSD en ayahuasca. Maar volgens psychofarmacoloog Kim Kuypers worden deze psychedelica vast onderdeel van therapie. Ook de Tweede Kamer is enthousiast. Wat is de potentie van psychedelica?

‘Mensen die dak- of thuisloos zijn: soms negen levens, soms opeens overleden’ 

Dakloze mensen overlijden vaak in maatschappelijke opvang. Daar ligt de focus logischerwijs niet in de eerste plaats op palliatieve zorg. Dit zorgt voor schrijnende situaties, ziet Hanna Klop, die recent promoveerde op onderzoek naar de laatste levensfase van deze mensen. ‘Ze worden soms zeer kort voor hun overlijden nog overgeplaatst naar een nieuwe omgeving.’ 
Wijkteam

Kwetsbare Rotterdamse jongeren onvoldoende geholpen: ‘Opbouwwerk moet terugkeren’

De gemeente Rotterdam laat diverse kansen onbenut om jongeren met problemen passende hulp te bieden, blijkt uit onderzoek van de Rekenkamer Rotterdam. ‘Ik hoop dat dit rapport de aanzet is voor een terugkeer naar het opbouwwerk onder jongeren.’
Ervaringsdeskundig

ERVARINGSDESKUNDIGE Autisme

Nadat ze haar Autisme Spectrumstoornis (ASS) ontdekte, ergerde Jeanne Rutgers zich steeds meer aan het stereotype beeld over autisme. Ze sprak zich onder andere uit met Autist! De Film. Nu is ze klant- manager met schuldhulptaken bij de gemeente Amsterdam. 'Met name klanten met ASS voelen zich beter door mij begrepen.'
Eenzaamheid

Eenzaamheid onder jongeren toegenomen, kabinet presenteert actieplan

Steeds meer jongeren voelen leegte en zich in de steek gelaten. Dat meldt het CBS op basis van een onderzoek naar eenzaamheid in Nederland. Ondertussen komt het kabinet met een nieuw actieplan, nu vandaag de Week tegen Eenzaamheid begint.
Jeugdhulp

Vroon (18): ‘Niemand mag zich zo alleen voelen als ik me heb gevoeld’

Vroon Bouter was zo teleurgesteld in de hulpverlening dat ze meer dan honderd pillen innam. Over wat er in haar hoofd afspeelde, terwijl iedereen dacht dat er niets aan de hand was, vertelt ze in haar boek Humeurkanker. Met ook: waarom ze haar huidige psychiater wél vertrouwt.

Over eenzaamheid

Eenzaamheid gaat over sociale relaties

Meer dan 1 miljoen Nederlanders voelt zich erg eenzaam, blijkt uit onderzoek. Het gaat niet alleen om 70-plussers achter de geraniums. Daarbij is het lastig om eenzaamheid tegen te gaan. De afgelopen jaren is het sociaal werk flink aan de gang gegaan met projecten tegen eenzaamheid. Voor sociaal werkers ligt er een belangrijke taak om mensen te ondersteunen en in de maatschappij mee te doen.

Lees meer

Meer dan 1 miljoen Nederlanders voelt zich erg eenzaam. Dan gaat het niet alleen om ouderen die achter de geraniums verpieteren. Ook mensen met een lichamelijke- of psychische beperking kunnen behoorlijk lijden onder eenzaamheid. En zelfs onder jongeren lijkt eenzaamheid voor te komen. Uit een enquête onder tieners tot 18 jaar in Den Haag blijkt dat een op de vijf ondervraagden nooit iets met leeftijdsgenoten onderneemt.

Naar schatting 8% van de Nederlandse bevolking voelt zich aanhoudend en ernstig eenzaam, blijkt uit onderzoek. De overheid verwacht dat de decentralisatie van hulp en ondersteuning meer mogelijkheden biedt om eenzame mensen te helpen. Sociaal werkers worden ingezet om plannen van aanpak en projecten tegen eenzaamheid in de wijk uit te voeren. De vraag is dan: wat werkt tegen eenzaamheid en wat werkt niet?

Coalitie Erbij is een samenwerkingsverband van organisaties die aan het werk zijn om eenzaamheid te bestrijden. Het gaat om het Leger des Heils, Sociaal Werk Nederland, Nationaal Ouderenfonds, Resto VanHarte, Sensoor, Vereniging Humanitas, de Zonnebloem en andere partners. De Coalitie brengt eind 2017 in kaart welke bestaande initiatieven – binnen en buiten instellingen – goed werken om eenzaamheid te bestrijden. Vervolgens wordt gekeken wat er nodig is om alle gemeenten goed gebruik te laten maken van die bestaande kennis en ervaring voor een sterke lokale aanpak van eenzaamheid. Voor de uitvoering van het plan stelt het kabinet 900.000 euro extra beschikbaar, bovenop de bestaande subsidie van Coalitie Erbij.

Handreiking

Eenzaamheid krijgt steeds meer aandacht, juist omdat het probleem zo groot is. De vergrijzing, de afbouw van de verzorgingsstaat en de hoge eisen aan de kwaliteit van leven maken dat het risico op eenzaamheid steeds groter wordt. En dan is eenzaamheid ook nog moeilijk te bestrijden. Coalitie Erbij heeft in de zomer van 2017 een handreiking gepresenteerd voor een lokale aanpak van eenzaamheid. De handreiking is gebaseerd op opgedane ervaringen in meer dan twintig gemeenten en geeft inzicht in de problematiek van eenzaamheid, in het nut en de noodzaak van samenwerking, een stappenplan en tips om lokale samenwerking tot een succes te maken.  Ook bevat de handreiking een overzicht van meer dan vijftig verschillende activiteiten en interventies die ingezet kunnen worden.

Vrijwilligers worden veelal ingezet om eenzaamheid onder burgers te lijf te gaan. Dat is ook een van de doelstellingen van het kabinetsbeleid: de omgeving, de wijk  wordt ingezet om problemen van burgers aan te pakken. Mensen die sociale contacten hebben zijn gezonder, ook dat blijkt uit onderzoek. Het tegengaan van eenzaamheid draagt niet alleen bij tot meer welzijn voor burgers, maar zeker ook tot beperking van de kosten voor gezondheidszorg.

Netwerkcoach

Een opmerkelijk initiatief tegen eenzaamheid is bijvoorbeeld de netwerkcoach, een functie die wordt vervuld door een vrijwilliger. De netwerkcoach is voor iedereen die in zijn leven uit beeld raakt en aan het overleven slaat’, vertelt Martin van de Lustgraaf, ontwikkelaar van het concept: “Natuurlijk een netwerkcoach”. De aanpak houdt in dat je een vrijwilliger koppelt aan iemand die geïsoleerd is geraakt. Samen met de cliënt zoekt de netwerkcoach naar betekenisvolle contacten, onder bekenden of onder nieuwe mensen in de omgeving. De netwerkcoach trekt enkele maanden met de cliënt op en stelt steeds de vraag: “Wie kan iets voor jou betekenen?” Op die manier komt de sociale context van de cliënt in beeld.

De Buurtcirkel is een ander initiatief dat niet alleen eenzaamheid tegen gaat, maar mensen ook activeert hun talenten te ontwikkelen. Een Buurtcirkel is een sociaal netwerk van 9 tot 12 mensen die begeleiding nodig hebben om zelfstandig te kunnen wonen. De nadruk ligt op de talenten, niet op de beperkingen van deelnemers. Zij zetten hun talenten in voor de anderen. ‘Samenredzaamheid’ is het kernwoord van de Buurtcirkels.

Uitgelicht congres

Jaarcongres Eenzaamheid 2023

Hotel Veenendaal