Informele zorg

Jeugdhulp
Zorgverlening tijdens de lockdown

Wat leert de eerste lockdown ons over zorgvraag en -verlening?

De eerste lockdown zette zowel sociaal professionals als cliënten behoorlijk onder druk. Wat veranderde er voor hen tijdens deze onstuimige periode? Wat ging er goed en minder goed in de zorg- en hulpverlening? En wat kunnen we daarvan leren? Het Verwey-Jonker Instituut deed er onderzoek naar.
Participatie
Positieve Gezondheid in de praktijk

7 tips om met Positieve gezondheid aan de slag te gaan

Positieve gezondheid maakt een opmars in Nederland, ook in het sociaal domein. Het concept toepassen in de praktijk is echter gemakkelijker gezegd dan gedaan. Hoe pak je dat aan? Twee experts geven zeven tips om ermee aan de slag te gaan.
Informele zorg

Vraag naar mentoren voor kwetsbare mensen groeit

Mentorschap Nederland voerde in de maand oktober campagne voor meer mentoren, want de vraag naar deze wettelijke vertegenwoordigers van kwetsbare mensen groeit. Bij zorg- en welzijnsprofessionals is deze vorm van ondersteuning echter nog lang niet altijd bekend, zegt Caroline Verkerk, directeur van Mentorschap Nederland.
Dementie

‘Mijn angst is dat mensen met Alzheimer worden vergeten’

Vandaag op Wereld Alzheimerdag wordt overal ter wereld stil gestaan bij dementie. Dat is hard nodig, meent ouderenwerker Hamid Azaimi. Immers: 1 op de 5 mensen krijgt het. Mede daarom werkte Hamid mee aan de documentaireserie Thuis op Zuid waarin Adelheid Roosen en Hugo Borst mensen met dementie die nog zelfstandig wonen ontmoeten. Hamid: ‘Ik wil meer bekendheid geven aan dementie, het uit de taboesfeer halen.’
Dementie

‘Ook met dementie kan je nog een mooi laatste hoofdstuk hebben’

De zorg voor mensen met dementie persoonlijker, gelijkwaardiger en stimulerender maken. Dat is de missie van Francien van de Ven, manager bij zorgboerderij Ouderenlandgoed Grootenhout. Ze schreef er een boek over. ‘Probeer de mens te blijven zien.’
Zorgmijders

‘Accepteer dat niet iedereen hulp wil’

Hulp komt niet altijd terecht bij wie het nodig heeft. Vraag en aanbod matchen niet, hulpzoekenden zien door de bomen het bos niet meer of durven geen hulp te vragen. Sociaal professionals en beleidsmakers zouden meer oog moeten hebben voor deze obstakels, meent bestuurskundige Mark Reijnders. 'Ga actief op zoek naar moeilijk bereikbare mensen.'
Transformatie

Jan Willem Duyvendak: ‘Afhankelijk zijn van professionals is geen schande’

Politiek en beleid overschatten burgers en onderschatten professionals. Dat stelt Jan Willem Duyvendak vandaag op de Dag van de Sociaal Werker. Hij sprak zelfs over de verkleutering van de professionals en moedigt sociaal werkers aan om voor hun vak te gaan staan.
Wijkteam

Onderzoek: ‘Neem moreel beraad op in het wijkteam’

In de sociaal wijkteams verschuift het werk van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’, met meer inbreng van vrijwilligers en mantelzorgers. Dit leidt tot ethische dilemma’s waar wijkteams nog te weinig over praten, vindt Alies Struijs van het Centrum voor Ethiek en Gezondheid (CEG).

Wie zorgt voor wat?

Sociaal professionals kennen de riedel: eerst kijken wat het eigen netwerk van iemand kan doen en pas daarna professionele hulp inzetten. Maar hoe kom je tot goede afspraken met dat netwerk? Zijn er taken die de familie sowieso hoort te doen?

Over informele zorg

Het belang van informele zorg

Mantelzorgers, vrijwilligers, burenhulp, lotgenotencontact, zelfhulp, actief burgerschap: er zijn vele vormen van informele – en dus onbetaalde – zorg en ondersteuning. Samen met professionals houden deze informele zorgverleners het Nederlandse zorgstelsel draaiende.

Lees meer

Ons land scoort internationaal gezien hoog als het gaat om informele zorg, zegt onderzoeker Marianne Potting, al is het nooit genoeg. ‘Dat zit ‘m niet in de bereidheid onder Nederlanders om zich in te zetten, maar omdat de toenemende vraag om zorg en ondersteuning veel groter is dan het aanbod. Dat heeft onder andere te maken met het bezuinigen op professionals. De indicatie om een professional in te zetten, wordt steeds zwaarder. Bovendien verandert de visie: je hebt niet altijd professionals nodig voor de beste ondersteuning. Soms is het prettiger om te praten met iemand uit je eigen omgeving die je vertrouwt, zoals je buurvrouw.’

Samenwerken

Om zo goed mogelijk zorg en ondersteuning te kunnen geven, moeten informele zorgverleners en professionals samenwerken. Hoe doe je dat het beste? Herken en erken elkaars unieke bijdrage, zegt Potting. Daarmee begint het. ‘Dat is een voorwaarde tot samenwerking. Je hebt elkaar nodig, omdat je allebei een unieke en belangrijke rol inneemt in het leven en welzijn van de cliënt.’ Verder moeten organisaties beseffen dat professionals niet automatisch op de juiste manier met vrijwilligers omgaan, hoe goed ze ook zijn in hun werk. ‘Werken met cliënten is niet hetzelfde als werken met vrijwilligers. Dat laatste verloopt niet vanzelfsprekend probleemloos. Professionals zouden daarin begeleiding moeten krijgen.’

Curriculum aanpassen

Potting ziet hiervoor zeker oplossingen. ‘Hoe je vrijwilligers aanstuurt, kunnen we opnemen in het curriculum. Bestaande professionals kunnen we bijscholen. Daarnaast is het verstandig om te erkennen dat “omgaan met en aansturen van vrijwilligers” een competentie is. Die vaardigheid zie ik bijvoorbeeld bijna nooit genoemd in vacatures.’

Waardering

Ten slotte zouden organisaties het vrijwilligersbeleid kunnen aanpassen. Goed omgaan met vrijwilligers betekent volgens Potting meer dan de vrijwilliger verzekeren en hem een kerstpakket geven. ‘Organisaties moeten bedenken welke kennis over cliënten ze wel of niet met vrijwilligers delen en hoe ze vrijwilligers betrekken bij incidenten. En als een vrijwilliger na jarenlange zorg vertrekt, rondt het traject dan goed af. Waardering is echt superbelangrijk.’