Eenzaamheid

Eenzaamheid

De kracht van kunst: ‘Als ik dans, vergeet ik alles’

‘Kunst- en cultuur bevordert contacten en verbinding en kan zo bijdragen aan minder eenzaamheid en meer sociale cohesie in een wijk’, zegt senior adviseur Saskia van Grinsven. Voor Movisie onderzocht ze in Houten een mooi voorbeeld van samenwerking tussen het sociaal en het culturele domein waarbij uiteindelijk zestig ouderen stonden te shinen op het podium.
Eenzaamheid

‘Eenzaamheid onder jongeren is een veelkoppig monster’

De aanpak van eenzaamheid onder jongeren bevindt zich in veel gemeenten nog in de opstartfase, concludeert Movisie op basis van inventariserend onderzoek. Mede-onderzoeker Jan Willem van de Maat ziet een belangrijke rol voor jongerenwerkers bij het voorkomen en verminderen van dit ‘taboeonderwerp.’
Professionalisering

Q&A: ‘Coronacrisis leert ons dat we professionals meer ruimte moeten geven’

Ga uit van de behoeften van mensen, speel welzijn niet uit tegen zorg en investeer in sterke buurten en wijken. Dat zijn volgens Janny Bakker-Klein en Hans Alderliesten van Movisie wellicht de belangrijkste lessen die de coronacrisis ons geleerd heeft. In deze Q&A spreken zij met Zorg+Welzijn hoofdredacteur Sophie van Hogendorp over de invloed die deze crisis heeft en had op het sociaal domein en wat dat betekent voor de toekomst.
Eenzaamheid
Sociale cohesie in de wijk

Zo versterk je sociale cohesie in de wijk

Hoe kun je de sociale cohesie in een wijk versterken? En wat zijn daarbij de do’s en don’ts? Movisie trok het land in om dat te onderzoeken en bezocht zeven buurtinitiatieven die laten zien wat er mogelijk is. Het kennisinstituut deelt zijn bevindingen in een nieuwe publicatie.
Eenzaamheid

Is jouw cliënt eenzaam? Zo voer je het gesprek

Voor cliënten én professionals is het lastig het gesprek over eenzaamheid aan te gaan. Movisie heeft een training ontwikkeld om daar verandering in te brengen. ‘Eenzaamheid kent veel individuele varianten. Van twee kanten moet er iets overwonnen worden.’
Jeugdhulp

Eerste hulp bij morele dilemma’s

Wat doe je als jongeren in je buurthuis constant scheldwoorden en schuttingtaal gebruiken? Of als een meisje ineens in bedekkende islamitische kleding verschijnt? De nieuwe gespreksmethode Struisvogel Sessie helpt om dit soort morele dilemma’s met collega’s te bespreken. Resultaat: een duidelijke handelingsrichting voor de hele organisatie.
Eenzaamheid

Blog: Eenzaamheid stoort je sociale antenne

Activiteiten om mensen te ontmoeten helpen lang niet altijd om eenzaamheid tegen te gaan. Wat wel helpt? De sleutel ligt vaak bij de mensen zelf. Mensen die eenzaam zijn, zijn overgevoelig voor afwijzing. Dat kan de waarneming vervormen.
Informele zorg
Mellouki Brieuc-Yves Cadat-Lampe Cadat-Lampe is senior adviseur cliëntenparticipatie en democratische vernieuwing Movisie

Blog: Als het ziekenhuis belt

Het OLVG-ziekenhuis belt fysiotherapeut Sacha. ‘Een dame van 85 vraagt naar u. U bent haar fysiotherapeut. Zij heeft verder niemand, geen familie, geen vrienden. Zij ligt al twee weken bij ons met een gebroken heup. Haar kunstgebit, horloge en andere spullen liggen thuis. Kunt u helpen?’
Eenzaamheid

Eenzaamheid aanpakken, waar begin je?

Iedereen is druk met de aanpak van eenzaamheid. In de praktijk blijkt dat er al van alles wordt georganiseerd. Movisie ontwikkelde een instrument dat zicht biedt op wat er al in de gemeente of in de wijk gebeurt om eenzaamheid aan te pakken. En wat er nog moet gebeuren.
Eenzaamheid
eenzame oudere

‘We moeten het gesprek over eenzaamheid in de wijk aangaan’

Helaas is eenzaamheid over vijf jaar niet uitgebannen, denkt Jan Willem van de Maat van Movisie. Ondanks het actieprogramma “Eén tegen eenzaamheid”. Veel gemeenten zijn aan de slag gegaan om met bewoners, organisaties, professionals en bedrijfsleven te verkennen wat er gebeurt en wat nog meer nodig is. ‘Het begint met mensen die goed getraind zijn om met eenzaamheid om te gaan.’

Over eenzaamheid

Eenzaamheid gaat over sociale relaties

Meer dan 1 miljoen Nederlanders voelt zich erg eenzaam, blijkt uit onderzoek. Het gaat niet alleen om 70-plussers achter de geraniums. Daarbij is het lastig om eenzaamheid tegen te gaan. De afgelopen jaren is het sociaal werk flink aan de gang gegaan met projecten tegen eenzaamheid. Voor sociaal werkers ligt er een belangrijke taak om mensen te ondersteunen en in de maatschappij mee te doen.

Lees meer

Meer dan 1 miljoen Nederlanders voelt zich erg eenzaam. Dan gaat het niet alleen om ouderen die achter de geraniums verpieteren. Ook mensen met een lichamelijke- of psychische beperking kunnen behoorlijk lijden onder eenzaamheid. En zelfs onder jongeren lijkt eenzaamheid voor te komen. Uit een enquête onder tieners tot 18 jaar in Den Haag blijkt dat een op de vijf ondervraagden nooit iets met leeftijdsgenoten onderneemt.

Naar schatting 8% van de Nederlandse bevolking voelt zich aanhoudend en ernstig eenzaam, blijkt uit onderzoek. De overheid verwacht dat de decentralisatie van hulp en ondersteuning meer mogelijkheden biedt om eenzame mensen te helpen. Sociaal werkers worden ingezet om plannen van aanpak en projecten tegen eenzaamheid in de wijk uit te voeren. De vraag is dan: wat werkt tegen eenzaamheid en wat werkt niet?

Coalitie Erbij is een samenwerkingsverband van organisaties die aan het werk zijn om eenzaamheid te bestrijden. Het gaat om het Leger des Heils, Sociaal Werk Nederland, Nationaal Ouderenfonds, Resto VanHarte, Sensoor, Vereniging Humanitas, de Zonnebloem en andere partners. De Coalitie brengt eind 2017 in kaart welke bestaande initiatieven – binnen en buiten instellingen – goed werken om eenzaamheid te bestrijden. Vervolgens wordt gekeken wat er nodig is om alle gemeenten goed gebruik te laten maken van die bestaande kennis en ervaring voor een sterke lokale aanpak van eenzaamheid. Voor de uitvoering van het plan stelt het kabinet 900.000 euro extra beschikbaar, bovenop de bestaande subsidie van Coalitie Erbij.

Handreiking

Eenzaamheid krijgt steeds meer aandacht, juist omdat het probleem zo groot is. De vergrijzing, de afbouw van de verzorgingsstaat en de hoge eisen aan de kwaliteit van leven maken dat het risico op eenzaamheid steeds groter wordt. En dan is eenzaamheid ook nog moeilijk te bestrijden. Coalitie Erbij heeft in de zomer van 2017 een handreiking gepresenteerd voor een lokale aanpak van eenzaamheid. De handreiking is gebaseerd op opgedane ervaringen in meer dan twintig gemeenten en geeft inzicht in de problematiek van eenzaamheid, in het nut en de noodzaak van samenwerking, een stappenplan en tips om lokale samenwerking tot een succes te maken.  Ook bevat de handreiking een overzicht van meer dan vijftig verschillende activiteiten en interventies die ingezet kunnen worden.

Vrijwilligers worden veelal ingezet om eenzaamheid onder burgers te lijf te gaan. Dat is ook een van de doelstellingen van het kabinetsbeleid: de omgeving, de wijk  wordt ingezet om problemen van burgers aan te pakken. Mensen die sociale contacten hebben zijn gezonder, ook dat blijkt uit onderzoek. Het tegengaan van eenzaamheid draagt niet alleen bij tot meer welzijn voor burgers, maar zeker ook tot beperking van de kosten voor gezondheidszorg.

Netwerkcoach

Een opmerkelijk initiatief tegen eenzaamheid is bijvoorbeeld de netwerkcoach, een functie die wordt vervuld door een vrijwilliger. De netwerkcoach is voor iedereen die in zijn leven uit beeld raakt en aan het overleven slaat’, vertelt Martin van de Lustgraaf, ontwikkelaar van het concept: “Natuurlijk een netwerkcoach”. De aanpak houdt in dat je een vrijwilliger koppelt aan iemand die geïsoleerd is geraakt. Samen met de cliënt zoekt de netwerkcoach naar betekenisvolle contacten, onder bekenden of onder nieuwe mensen in de omgeving. De netwerkcoach trekt enkele maanden met de cliënt op en stelt steeds de vraag: “Wie kan iets voor jou betekenen?” Op die manier komt de sociale context van de cliënt in beeld.

De Buurtcirkel is een ander initiatief dat niet alleen eenzaamheid tegen gaat, maar mensen ook activeert hun talenten te ontwikkelen. Een Buurtcirkel is een sociaal netwerk van 9 tot 12 mensen die begeleiding nodig hebben om zelfstandig te kunnen wonen. De nadruk ligt op de talenten, niet op de beperkingen van deelnemers. Zij zetten hun talenten in voor de anderen. ‘Samenredzaamheid’ is het kernwoord van de Buurtcirkels.

Uitgelicht congres

Jaarcongres Eenzaamheid

ReeHorst

Congres Ervarings deskundigheid

ReeHorst

Congres Zorgmijders

ReeHorst