Jeugdhulp

Seksueel misbruik

‘Slachtoffer van loverboy heeft tijd nodig om af te kicken’

Seksueel misbruik is zo oud als het leven zelf, maar de manier waarop het gebeurt, verandert. Zo is het klassieke beeld van een ‘loverboy’ deels achterhaald blijkt uit onderzoek van het Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel. Hulpverlener Sanne van Oosterom herkent dat beeld: ‘Het gaat niet meer over liefde, maar over manipulatie en chantage.’
Jeugdhulp

Astrid Oosenbrug: ‘In het pleeggezin werd ik niet geknuffeld, maar geslagen’

Astrid Oosenbrug (52), voorzitter van het COC en voormalig Tweede Kamerlid, is pas vier als haar moeder vertrekt. Het leidt tot een hoop ellende: tehuizen, een naar pleeggezin en verbroken familiebanden. 'Er zijn door de jeugdzorg onbegrijpelijke keuzes gemaakt.'
Seksueel misbruik

KIPPENVEL ‘Alles zag ik in één klap wegvallen’

Jacqueline Kleijer was jarenlang hulpverlener bij Pretty Woman, een organisatie voor hulpverlening rondom relaties en seksualiteit aan meiden en jongens. Ze geeft nu trainingen en gastlessen voor Bureau Jeugd en Media.
Seksueel misbruik

‘Victim blaming is soms nog schadelijker dan het geweld zelf’

Achter zinnetjes als 'had je maar niet zo dronken moeten worden' of 'jij zou je nooit laten slaan' gaan normen schuil die kunnen leiden tot victim blaming, zegt onderzoeker Jamila Mejdoubi. Haar boodschap aan sociaal werkers: ‘Kijk kritisch naar je eigen normen en probeer een slachtoffer te ontschuldigen.’
Seksueel misbruik
condoom op duim

Seksuele voorlichting: openheid is niet zaligmakend

Antropoloog Jelle Wiering onderzocht vier jaar lang hoe wij in Nederland seksuele voorlichting geven aan jongeren. Wat hem opviel is dat religie steevast de zondebok is. ‘Het doel van de voorlichting is dat leerlingen leren om open over seks te praten. Maar is een klas met gastdocent in het bijzijn van al je klasgenoten daar wel de geschikte plek voor?’

THEMA ‘Het meisje bleek lid van een bende’

Sextortion en grooming: twee termen waarvan we nog niet eens zo lang geleden nog nooit hadden gehoord. Seksueel misbruik vindt steeds vaker online plaats. Daarom moet je als hulpverlener weten hoe het werkt, zegt Jacqueline Kleijer.
Seksueel misbruik

Tips: zo vraag je naar seksueel misbruik jongere

Het is belangrijk dat sociaal professionals jongeren vragen durven te stellen over eventueel seksueel misbruik. Maar hoe snijd je dit onderwerp aan? Jeugdpsychiatrie Rik Knipschild geeft tips: ‘Je stelt de vragen bij voorkeur volgens een semi-gestructureerd interview.'
Seksueel misbruik

‘Betrek kind meer bij hulpverlening seksueel misbruik’

Het trauma van slachtoffers van kindermisbruik wordt een stuk heviger als sociaal werkers het kind niet betrekken bij de hulpverlening. Onderzoeker Fiet van Beek: ‘Aan het kind wordt vaak niks gevraagd.’
Huiselijk geweld
Professionals moeten aankloppen bij ouders om de dubbele seksuele moraal in de opvoeding te bespreken

Dubbele seksuele moraal zit in de opvoeding

Turks- en Marokkaans-Nederlandse meiden zijn kwetsbaar en chantabel als het gaat om seksualiteit. Ze worden opgevoed om zich netjes te gedragen en als maagd het huwelijk in te gaan. Bij jongens wordt dit doel door de vingers gezien. Opvoeding speelt een cruciale rol in de seksuele moraal van jongens en meisjes met een islamitische achtergrond.
Huiselijk geweld
‘De jeugdzorg is politiek geworden’

‘De jeugdzorg is politiek geworden’

Geld dat dankzij Plukze-wetgeving wordt weggehaald bij criminelen die zich bezighouden met mensenhandel en seksuele uitbuiting van kinderen en jongeren, moet worden ingezet voor hulp aan slachtoffers. Dat was het vlammende pleidooi van diverse sprekers tijdens een congres.

Over jeugdhulp

Is wachten op Jeugdhulp echt onvermijdelijk?

Vanaf 2015 wordt de hulp aan kinderen en jongeren gecoördineerd en uitgevoerd door de gemeenten. Maar de problemen in de jeugdsector rollen over elkaar heen. Te weinig hulp, te weinig geld, te lange wachtlijsten. Professionals moeten elkaar zien te vinden en samenwerken. Kinderen en ouders krijgen nog veel te vaak niet de zorg die nodig is. Waar staat de jeugdhulp en waar gaat zij naar toe?

Lees meer

‘Wachten op jeugdhulp is onvermijdelijk, blijkt uit een casusonderzoek van het Nederlands Jeugdinstituut NJi in het voorjaar 2017. Een belangrijke oplossing voor de wachtlijsten in de jeugdzorg vindt (ex-) staatssecretaris Martin van Rijn in de drastische vermindering van de administratie van aanbieders jeugdhulp. Zodat de professionals hun tijd weer kunnen besteden aan de kinderen en niet aan het papierwerk.

Maar dat is zeker niet het enige dat moet gebeuren om kinderen en ouders de hulp te bieden die nodig is. In het rapport  “Zorgen voor de jeugd” waarschuwt de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ) om maatregelen te nemen voor het behoud van de jeugdhulp. De instellingen voor jeugdhulp worden geteisterd door gebrek aan geld en door enorme administratieve lasten. De specialistische jeugdhulp dreigt er aan ten onder te gaan. De Transitieautoriteit – pleit voor een tijdelijke ‘innovatiepot’ om jeugdhulpaanbieders en gemeenten ‘een zetje in de rug te geven voor wat meer financiële armslag.’

Specialistische behandeling

De problemen in de jeugdzorg kregen in 2017 een hoogtepunt met de noodkreet van de ouders van de 16- jarige Emma. Zij deden een oproep via Facebook en de media, omdat er geen opvangplek voor het meisje, die suïcidaal was , maar nergens hulp kon krijgen. Dat leidde tot actie van staatssecretaris Van Rijn en een debat in de Tweede Kamer over deze situaties in de jeugd-ggz. De Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie reageerde: ‘Het probleem is dat veel gemeenten te weinig dure specialistische behandelingen inkopen’. Tijdens het debat in de Tweede Kamer, kreeg de staatssecretaris een lijst met zo’n vijftig vergelijkbare, acute gevallen van kinderen die geen acute hulp konden krijgen. De staatssecretaris heeft daarop ingegrepen en alle gemeenten die onvoldoende acute jeugd-ggz hebben geregeld gesommeerd het probleem op te lossen. Van Rijn: ‘Bestuurlijke vraagstukken over financiën en wachtlijsten mogen in acute gevallen nooit een reden zijn om een kind niet tijdig te behandelen.’

Zijn er nog goede berichten te melden uit de jeugdhulp? ‘Er gaat ook veel goed’, stellen vier brancheorganisaties in het voorjaar 2017 in een brief naar de ministeries van VWS en Veiligheid en Justitie. De brancheorganisaties voor jeugdhulp hebben in de brief ook duidelijk gemaakt welke dringende maatregelen er op korte termijn nodig zijn. ‘We zijn nu ruim twee jaar na de decentralisatie die verbetering moest brengen voor de jeugdhulp. De hulp zou integraal worden, toegankelijk en dicht bij het kind. Meer preventie, slimmere samenwerking en een einde aan verkokering en perverse prikkels omdat alle jeugdhulpvormen nu onder één opdrachtgever vallen: de gemeente. Van dat ideaal zien we twee jaar na de decentralisatie helaas nog te weinig terug.’

Wijkteam

Met de decentralisatie heeft ook het wijkteam een taak gekregen in de eerstelijnshulp aan kinderen en jongeren. Wijkteamprofessionals komen achter de deur, signaleren en geven lichte hulp als dat nodig is. Toch is ook de hulp door wijkteams vaak niet op orde, volgens Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer.  Het probleem is dat in de hulpverlening aan kinderen niet goed gediagnosticeerd wordt. ‘Als professionals in wijkteams niet goed in staat zijn de hulp die nodig is te diagnosticeren, is dat schadelijk voor kinderen. Volgens een onderzoek is ‘gebrek aan kennis en handelingsverlegenheid’ het probleem, maar ook: oneigenlijk gebruik van “drang” naar ouders en kinderen toe. Kalverboer: ‘Er wordt onder professionals te licht gedacht over hoe je op de goede manier vaststelt wat er bij een kind aan de hand is.’

De komende jaren worden voor de gemeenten, de jeugdzorgsector en voor de professionals die er werken, cruciaal. Om kinderen, jongeren en ouders de jeugdhulp te kunnen bieden die ze nodig hebben. In dit dossier volgen we de weg die daarin wordt afgelegd.

Uitgelicht congres

Jaarcongres Eenzaamheid

ReeHorst

Congres Gezinnen met complexe en meervoudige problemen

ReeHorst

Congres Mensen met verward gedrag

ReeHorst

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

ReeHorst

Congres Huiselijk Geweld