Verslaving

Verslaving

Ouderen zijn risicogroep voor overmatig drankgebruik

Overmatig drinken heeft grote gevolgen voor de gezondheid en het welzijn van ouderen. Toch drinkt 7,5 procent van de 50-plussers overmatig. Wat kun je als sociaal professional voor deze groep doen?
Verslaving
zwangerschap verslaafd

Zwanger en verslaafd: welk effect heeft dit op het brein en…

De meeste vrouwen stoppen met roken en drinken als ze weten dat ze zwanger zijn. Zo’n drie procent blijft de hele zwangerschap cannabis gebruiken. Welk effect heeft dat op de baby en de ontwikkeling van het kind? Bijzonder hoogleraar aan de Erasmus Universiteit (Rotterdam) Hanan El Marroun deed hier vijftien jaar lang onderzoek naar en ontdekte vier nadelige gevolgen. 
Jeugdhulp

5 vragen over snus, een steeds populairder verslavend middel

Je ruikt en ziet het niet, en mede daarom maakt het verslavende goedje ‘snus’ een opmars onder jongeren. Dat is niet zonder risico’s. ‘Bij lachgas zijn we veel te stil gebleven als jongerenwerkers. Ik wil bij snus op tijd aan de bel trekken’, zegt Jerrol Lashley, teamcoach van het Jeugdwerk in Hoorn. Hij beantwoordt vijf vragen over snus. 
Verslaving

Grote zorgen over ‘explosie’ aan lachgasgebruik: hoe bespreek je de risico’s?

Het aantal verslaafden aan lachgas lijkt explosief te stijgen, zeggen hulpverleners tegen dagblad Trouw. Behandelingen slaan onvoldoende aan en veel aan lachgas verslaafde jongeren vallen terug in gebruik. Wat zijn de gevaren van lachgas en hoe bespreek je ze?
Verslaving
Stop SOS cocaine

Zwolle helpt cocaïneverslaafden met sms-bommen en ervaringsdeskundigheid

Honderden Zwollenaren kregen begin vorig jaar een sms’je: ‘Jouw nummer stond in een dealtelefoon. Brengt coke je in de problemen? Er is een oplossing! Ga naar www.stopsos.nl.’ Deze zogeheten sms-bom werd verstuurd door de Zwolse politie. En mede dankzij de hulp van ervaringsdeskundigen leverde de actie indrukwekkende resultaten op.

‘Verslavingen, schulden en het systeem houden mensen gevangen’

De systeemwereld maakt veel slachtoffers, bijvoorbeeld als mensen met verslavingsproblemen niet in aanmerking komen voor schuldhulpverlening. Maatschappelijk werker Erik Leerintveld en JP, die een schuld had van 17.000 euro en in de gevangenis belandde vanwege drugshandel, delen een belangrijke boodschap. 'Te veel hulpverleners geven de hoop op'.
Verslaving

Verslavingsgedrag beter begrijpen: ‘Het lijden moet veel meer aandacht krijgen’

Mensen met een verslaving kun je pas van hun gedrag afhelpen als je begrijpt waarom ze blijven gebruiken. Voor de complexe rol van dopamine daarbij moet veel meer aandacht zijn, net als voor de lijdensweg die verslaafden afleggen, zegt klinisch psycholoog en verslavingstherapeut Paul van Deun. ‘Bij een verslaving groeit de machteloosheid elke dag.’
Informele zorg
Herstelacademies

Wat is de meerwaarde van Herstelacademies?

Het Trimbos-instituut doet de aankomende jaren uitgebreid onderzoek naar de bijdrage die Herstelacademies kunnen leveren aan het herstel van mensen met psychische problemen. Maar wat kunnen we daar nu al over zeggen? Ton Verspoor is mede-initiatiefnemer en manager van Enik Recovery College en ziet dagelijks wat de positieve impact van Herstelacademies kan zijn: ‘Onze bezoekers herstellen door van elkaar te leren.’
Verslaving

Moderne drugsgebruiker ongrijpbaar: ‘Sociaal werkers reageren vaak te paniekerig’

Jongeren gebruiken steeds meer cannabis, mogelijk als gevolg van coronamaatregelen. Een zorgwekkende toename, benadrukken onderzoekers van het Trimbos-instituut. Maar voor veel jongeren is drugsgebruik niet hun grootste probleem. Waar moet je vooral in investeren?
Ervaringsdeskundig

‘De strijd tegen stigma’s loopt als een rode draad door ons…

Maaike van der Werff en Marieke Noort werken als ervaringsdeskundige bij de Herstelacademie van GGZ Noord Holland Noord. Ze hebben te maken met een dubbel stigma, klinkt het. Een stigma over hun verleden én stigma over hun werk. ‘Oh ervaringsdeskundigen? Die zullen wel vaak ziek zijn.’

Over verslaving

Het taboe van een verslaving

Het hebben van een verslaving is nog steeds een taboe. Wie een verslaving heeft of hiervoor in behandeling is, houdt dit vaak zo lang mogelijk geheim. Toch is bekend dat miljoenen Nederlanders verslaafd zijn. Bijvoorbeeld aan alcohol, drugs, gokken of gamen. Uit onderzoek van het Trimbos Instituut blijkt dat twintig procent van de Nederlandse bevolking ooit aan misbruik of afhankelijkheid van drugs of alcohol leidt. Hoe doorbreken we het taboe op dit onderwerp?

Lees meer

De meeste Nederlanders schamen zich er niet meer voor om te vertellen dat ze naar een psycholoog gaan om bijvoorbeeld een depressie of burn-out te behandelen. Het hebben van een verslaving houden vele mensen echter nog geheim. Hierop rust nog steeds een taboe. Toch is bekend dat miljoenen Nederlanders verslaafd zijn. Bijvoorbeeld aan alcohol, drugs, gokken of gamen. Uit onderzoek van het Trimbos Instituut blijkt dat twintig procent van de Nederlandse bevolking ooit aan misbruik of afhankelijkheid van drugs of alcohol leidt.

Feiten en cijfers

Hieronder een aantal feiten en cijfers over verschillende vormen van verslaving en middelenmisbruik:

  • Uit het NEMESIS-2 onderzoek van Trimbos kwam naar voren dat tussen 2007 en 2009 477.000 Nederlanders verslaafd waren aan alcohol of alcohol misbruikten. Van hen waren er 30.764 in behandeling.
  • In het NEMESIS-2 onderzoek is ook nagegaan hoeveel Nederlanders verslaafd zijn aan cannabis. Dit aantal wordt geschat op 29.300 mensen, ofwel 0,3 procent van de bevolking tussen 18 en 64 jaar. Bij mannen ligt het percentage op 0,4 procent en bij vrouwen op 0,1 procent. Daarnaast zijn er nog eens 40.200 mensen die cannabis misbruiken cannabis. Zij ondervinden wel allerlei negatieve gevolgen van cannabis, maar er is bij hen volgens de onderzoekers nog geen sprake van gewenning en het optreden van onthoudingsverschijnselen bij stoppen.
  • Uit een bevolkingsonderzoek gedaan in 2014 kwam naar voren dat een kwart (24,2 procent) van de Nederlandse bevolking dagelijks rookt. Het gaat dan om 3.531.547 mensen. Zeventien procent van de rokers rookt meer dan twintig sigaretten per dag. Dat zijn 600.363 mensen vanaf twaalf jaar.
  • Ongeveer 1,5 procent van de jongeren tussen dertien en zestien jaar kan beschouwd worden als gameverslaafde. Dit komt neer op 12.000 jongeren. Dat stelt de Stichting Informatie Voorziening Zorg naar aanleiding van onderzoek in 2014. Van het aantal hulpzoekers is 76 procent jonger dan 25 jaar.

Dit zijn slechts enkele cijfers en voorbeelden van mogelijke verslavingen. Mensen kunnen verder bijvoorbeeld verslaafd raken aan seks, slaappillen en gokken. Met zoveel verslaafden in het land is het bijzonder dat er nog steeds een groot taboe op verslaving rust. Toch blijkt dit taboe uit van alles. Bijvoorbeeld uit het grote gat tussen het aantal verslaafden en het aantal behandelden. Slechts vier procent van het aantal alcoholverslaafden laat zich behandelen in de specialistische GGZ. Deze mate van onderbehandeling is veel groter dan de onderbehandeling van depressie en angst. Doordat er een taboe op verslavingen rust, proberen verslaafden hun probleem zo lang en goed mogelijk te verbergen en wordt het dus ook lastiger om signalen van een verslaving op te pikken. Zo ontstaat er een vicieuze cirkel en blijft het taboe in stand.

Taboe

Hoe kunnen we met elkaar dit taboe doorbreken? In eerste instantie door het onderwerp vaker bespreekbaar te maken en scherp te zijn op signalen van verslaving. Deze signalen kunnen per verslaving verschillen. Rode ogen, verwijde pupillen en concentratieproblemen kunnen bijvoorbeeld wijzen op (overmatig) gebruik van cannabis. Geldproblemen of schulden, het verwaarlozen van vriendschappen en problemen op werk of school kunnen signalen zijn van een gokverslaving.

In dit dossier verzamelen we nieuws over verslavingen en plaatsen we tips over hoe een verslaving te herkennen en hoe hiermee om te gaan.

Uitgelicht congres

Congres Mensen met verward gedrag

ReeHorst

Jaarcongres Georganiseerde criminaliteit en ondermijning

ReeHorst