Blog: Zes bouwstenen voor sociaal kapitaal

Afgelopen maand heb ik mijn praktijkonderzoek afgerond bij Buurtplein. Ik heb onderzocht wat de ondersteunende rol van buurtcoaches is in een activeringsproject (MAC) bij Buurtplein om sociaal kapitaal van deelnemers te vergroten. Ik heb tijdens inloopochtenden de buurtcoaches en deelnemers geobserveerd met een velddagboek en pen in de aanslag. Daarnaast ontstonden mooie gesprekken met deelnemers en met de betrokken buurtcoaches. De belangrijkste conclusies wil ik graag met jullie delen.
Mariska Meinen is blogger bij Zorg+Welzijn

De vorige keer schreef Mariska wat sociaal werkers kunnen leren van Hendrik Groen >>

1. Belangrijke vaste waarde

De buurtcoaches zijn voor de deelnemers een belangrijke vaste waarde. Vanuit deze vertrouwensbasis zetten deelnemers nieuwe stappen richting participatie. Hierdoor raken ze weer in verbinding met hun omgeving.

2. Verbinden van deelnemers

Buurtcoaches spelen een belangrijke rol in het verbinden van deelnemers onderling. Door in groepsgesprekken aan te sluiten bij de krachten en talenten van deelnemers en deze te benutten ontstaan mooie gesprekken waarin deelnemers voor elkaar van betekenis zijn.

3. Hulpbronnen

Deelnemers zijn krachtige hulpbronnen voor elkaar. Ze bieden elkaar gezelschap, geven elkaar tips en informatie, en ondersteunen elkaar zowel emotioneel als praktisch. Een grote diversiteit in de groep deelnemers leidt tot een grote variëteit aan potentiële hulpbronnen.

4. Eigen netwerk

Buurtcoaches zijn een verbindende factor tussen deelnemers en instanties, werkgevers en andere organisaties. Buurtcoaches zijn het meest succesvol, als ze zelf investeren in hun eigen netwerk en dit ook benutten.

5. Participatie

Participatie is een krachtige manier om weer sociaal verbonden te raken met andere mensen. De deelnemers participeren actief op een manier die aansluit bij wat ze op dat moment aankunnen. Zij houden gedurende het proces zeggenschap over wat ze wel en niet willen en ze denken mee over de invulling van de activiteiten in het activeringsproject. Dit blijkt een mooie opstap om weer buiten het project te gaan participeren, bijvoorbeeld als vrijwilliger of in werk.

6. Ervaringskennis

Buurtcoaches zijn doeners. Vanuit hun ervaringskennis handelen ze, zonder dat ze zich bewust zijn wat ze precies doen. Reflectie met het team kan helpen om deze impliciete ervaringskennis expliciet te maken. Hierdoor kunnen buurtcoaches van elkaar leren en kan er ook een doorontwikkeling in het handelen op gang komen.

Keuzemogelijkheden

In het onderzoek kwam ik mooie uitspraken tegen die me raakten. Een deelnemer zei: ‘Door dingen bij het MAC te bespreken krijg je meerdere lijnen. Als je het alleen met bijvoorbeeld je ouders bespreekt, krijg je één lijn. Bij het MAC hoor je van verschillende mensen dingen. Hierdoor krijg je meer lijnen. Het is net een rotonde met éé afslag of met meerdere afslagen. Je hebt zo meer keuzemogelijkheden.’

Zijn wie je bent

Ik vind het mooi dat deze sociaal werkers sociale vrijplaatsen creëren waar mensen met elkaar nieuwe mogelijkheden ontdekken. De mooiste uitspraak van een buurtcoach vond ik: ‘Het maakt niet uit wie, wat, waar, geel, zwart, blauw, groen, maakt allemaal niets uit. Alles en iedereen wordt gewoon geaccepteerd en daar word ik zo ontzettend blij van.’ Dat raakt me, want dat is waar het in de kern om gaat, dat je mag zijn wie je bent.

Empowerment

De werkwijze in dit project sluit nauw aan bij een empowermentgerichte benadering. Bij Movisie zijn hierover twee uitgaven verschenen: Naar het hart van empowerment, deel 1 en 2 van Jenny Boumans te vinden via https://www.movisie.nl/publicaties/naar-hart-empowerment-deel-1

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.