Voor de goede orde: het onderzoek toont ook positieve kanten van het opbouwwerk. Zo worden er in Amsterdamse buurthuizen relatief veel activiteiten georganiseerd, waar veel verschillende mensen aan kunnen deelnemen. Ook is een kopje koffie niet te duur. Maar juist als het gaat om de fysieke toegankelijkheid, dan blijken er flink wat belemmeringen. Mensen in een rolstoel kunnen bijvoorbeeld niet naar binnen vanwege te hoge drempels of er ontbreekt een lift om op een hogere etage te komen.
‘Te positief beeld’
Het onderzoek laat dus zien dat er nog veel verbetering mogelijk is om buurthuizen toegankelijker te maken. Dat valt natuurlijk op, legt directeur van de Rekenkamer Amsterdam Annelies Daalder uit. ‘De gemeente heeft een onvolledig en waarschijnlijk te positief beeld van de stand van zaken.’
De gemeente vindt toegankelijkheid heel belangrijk en werkt hier op verschillende manieren aan, weet Daalder. ‘Uit ons onderzoek blijkt dat de inspanningen van de gemeente niet voldoende effect hebben.’ Bovendien stelt de gemeente Amsterdam geen concrete eisen aan de 180 buurthuizen op het gebied van toegankelijkheid. De onderzoekers geven ook aan dat toegankelijkheid ingewikkeld is en dilemma’s met zich meebrengt. Zo kan de gemeente voor een groep mensen de toegankelijkheid verbeteren, maar voelt een andere groep zich daardoor soms juist minder welkom. Lees hier het complete rapport.
Basisvoorwaarde
De gemeente Amsterdam noemt de inzichten van de Rekenkamer “waardevol”. Wethouder Alexander Scholtes zegt in een reactie: ‘Buurthuizen zijn er om mensen samen te brengen. Toegankelijkheid is daarbij geen extraatje, maar een basisvoorwaarde. Dat is nu nog niet altijd het geval. Daarom zijn de aanbevelingen van de Rekenkamer waardevol en nemen we die over.’
Dat toegankelijkheid een probleem is, heeft deels te maken met de eigendomssituatie. Zo’n 70 procent van de Amsterdamse buurthuizen is gevestigd in panden van externe verhuurders. Formeel ligt de verantwoordelijkheid voor aanpassingen dan bij de eigenaar, maar dit rapport laat volgens de gemeente Amsterdam wel degelijk zien dat er meer nodig is om buurthuizen toegankelijker te maken. Om die reden wordt voor 2026 in totaal 540.000 euro vrijgemaakt om buurthuizen beter toegankelijk te maken. Dit gaat om praktische verbeteringen – zoals drempels, liften en toegankelijke toiletten – maar ook om digitale toegankelijkheid.
