Een wijk zonder midden- en kleinbedrijf is moeilijk leefbaar te houden. Terwijl overal pogingen worden gedaan om winkels weer terug de buurt in te krijgen, sluiten in oude volkswijken steeds meer voorzieningen de deuren. Zoals in de Rotterdamse achterstandsbuurt Crooswijk. Daar heeft de buurtsuper in de Crooswijkseweg er de brui aan gegeven vanwege criminaliteit, overvallen en bedreigingen door groepen tieners, veelal van buitenlandse afkomst. Ligt hier een taak voor het buurt- en opbouwwerk?

Mensen zijn in de loop der jaren sneller aangifte gaan doen van lichtere en zwaardere geweldplegingen. Er wordt minder geaccepteerd, meer geregistreerd en sneller vervolgd. Dat is de conclusie van het promotieonderzoek van drs. Margareth Egelkamp, criminologe en jurist. 'We zijn gevoeliger geworden voor geweld. Het geringe veiligheidsgevoel van de burger heeft in feite weinig met onveiligheid te maken.'

Heropvoedingskampen voor jongeren die op school niet willen deugen. Publieke vernedering van stoere jeugddelinquenten. De roep om probleemjongeren harder aan te pakken klinkt steeds luider. Maar leidt harder optreden ook tot minder jeugdcriminaliteit? ‘Met een groepsgerichte aanpak krijgen delinquente jongeren alle gelegenheid om elkaar negatief te beïnvloeden.’

De supportersbussen van de tegenpartij kunnen tegenwoordig rustig vertrekken uit Leeuwarden. Vier jaar geleden lagen de ramen er nog uit. Eén vrouw houdt de ‘lastige’ Cambuursupporters in het gareel: fancoach Angelien Leemburg begeleidt de jongens naar elke wedstrijd. En praat, luistert, houdt contact, geeft respect en krijgt respect. De fancoach is onderdeel van het met de Hein Roethofprijs bekroonde project ‘Helden rond de velden’.

Verstandelijk gehandicapten kunnen in het Limburgse Weert aan de slag in de ouderenzorg. Ze werken in de activiteitenbegeleiding of in de huishouding. Volgens jobcoach Nicole Leveau sla je zo twee vliegen in één klap. ‘Een echte baan versterkt het gevoel van eigenwaarde en zorginstellingen krijgen er extra hulp bij.’

Op de Amsterdamse Megabanenmarkt vonden 1300 cliënten een baan, kwamen ruim 13.000 cliënten in een traject terecht en werden 7000 uitkeringen stopgezet. En de Cliëntenraad van de sociale dienst ontving meer dan duizend klachten. Voorzitter Jan ter Bruggen: ‘Consulenten waren vaak grote botteriken, die zomaar riepen dat mensen wel konden werken’

Zelfstandig wonende cliënten hebben recht op zorg aan huis. Maar hebben ze ook recht op welzijnsvoorzieningen, op ondersteuning bij deelname aan de samenleving? ‘De samenleving moet zich realiseren dat vermaatschappelijking van zorg ook een beschermingsplicht met zich meebrengt,’ vindt Paul Schnabel, directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau.

De doorstroom vanuit ID-banen wordt alom beschouwd als bottleneck van deze gesubsidieerde werksoort. Voor de doelgroep is op het gebied van scholing en ontwikkeling ook nauwelijks iets geregeld. Ze heeft doorgaans te weinig kennis en ervaring voor het vinden van een vaste baan. Daarom kan Erkenning van Verworven Competenties uitkomst bieden. Maar willen de werknemers en werkgevers dat eigenlijk wel?

Met behulp van Erkenning van Verworven Competenties (EVC) kan (aankomend) personeel sneller dan gebruikelijk diploma’s halen. Opgedane kennis en ervaring worden formeel erkend en leiden tot een verkorte opleiding. Voordelen te over, maar in de praktijk valt er nog genoeg te verbeteren. ‘De mensen die de competenties beoordelen, vormen de zwakste schakel.’

Mensen leren niet alleen tijdens opleidingen, maar ook tijdens hun betaalde werk, vrijwilligerswerk of vrijetijdsbesteding. Kennis die dikwijls goed bruikbaar is op de arbeidsmarkt. Zonder diploma’s blijven dit vaak onbenut. Door Erkenning van Verworven Competenties (EVC) kunnen mensen vrijstellingen krijgen voor (delen van) opleidingen. De sectoren zorg en welzijn maken steeds meer gebruik van dit instrument. Om zittend personeel beter te kwalificeren, of om instroom van herintreders, vrijwilligers en mensen met buitenlandse werkervaring en diploma’s te bevorderen. Ook kunnen mensen met gesubsidieerde banen beter doorstromen naar de reguliere arbeidsmarkt. Een win-win situatie voor werknemers en werkgevers, zo luidt algemeen het oordeel. Maar aan de praktijk van EVC valt nog wel wat te sleutelen. Zo is het onderwijs te weinig in staat om voor iedereen een op maat gesneden kwalificatietraject op te stellen. In de praktijk van erkennen bestaan grote verschillen. Ook staan niet alle werkgevers te popelen om hun goedkope - al dan niet gesubsidieerde - arbeidskrachten van een diploma en bijbehorende salarisverhoging te voorzien. Bij de inburgering van nieuwkomers wordt EVC nog weinig ingezet. Het ministerie van VWS stuurt bijvoorbeeld een groot deel van de buitenlandse artsen direct terug de collegebanken in. ‘Moet je iemand die in Irak tien jaar als internist heeft gewerkt dat aandoen?’