Een half jaar geleden fuseerde het psychiatrisch ziekenhuis Delta met de verslavingszorginstelling Bouman. Niet in de eerste plaats vanwege praktische redenen, maar vooral vanuit de visie dat drugs- en alcoholverslaving een psychiatrische ziekte is. Een visie die op veel kritiek van hulpverleners stuit. Daar trekt directeur Sjef Czyzewski zich weinig van aan. ‘Ik verkondig dat toch niet voor mijn lol.’

Wisselende geluiden over de beleidsvoornemens voor ggz, verslavingszorg en maatschappelijke opvang. De maatschappelijke opvang krijgt meer geld en spreekt over ‘een impuls’. Kortingen op psychotherapie en verslavingsreclassering zorgt bij de geestelijke gezondheidszorg voor fel verweer. ‘Dit is ronduit gevaarlijk.’

De moord door een schizofrene gedetineerde op een medewerkster van de Leeuwarder gevangenis De Marwei bracht een flinke schok teweeg. Deze man is niet de enige bewoner van de bajes met een psychiatrische stoornis. Een groot deel van de delinquenten bestaat volgens directeur Jacques de Jong uit psychoten en verslaafden. ‘De doorstroom naar tbs-klinieken verloopt traag, terwijl hulpverlening amper aanwezig is.’

De professionele hulpverlening zet een klant in een hokje, meent beheerder Peter Schuurman van de Nachtopvang in Zelfbeheer in Utrecht. ‘Dan wil je toch niet meer geholpen worden?’ Negen jaar geleden werd de daklozenopvang door ex-daklozen opgericht, en het werd onlangs onderscheiden vanwege haar succesvolle werk. Over vraaggestuurde zorg voor dak- en thuislozen.

'Opbouwwerkers maken zich in Nederland vaak niet druk om participatie.' Dat stelt John McKnight, de grondlegger van de asset based community development, naar aanleiding van zijn bezoek aan de ABCD-projecten eind april in Nederland. In plaats van het projectmatig oplossen van maatschappelijke problemen, ziet McKnight opbouwwerk als ondersteuning van buurtorganisaties.

Moet de psychiatrische opname van een in crisis verkerende patiënt wettelijk geregeld worden? Deze week beslist de Tweede Kamer volgens plan over de zogeheten zelfbindingsverklaring. Voorstanders van de overeenkomst tussen psychiater en cliënt zijn er genoeg te vinden, maar deze staan niet te trappelen om er een wettelijke regeling van te maken.

De stad Rotterdam dacht vanaf 1999 in stadsetiquette het antwoord op asociaal en hufterig gedrag gevonden te hebben. Bewoners stellen in onderling overleg samenlevingsregels op en spreken elkaar daarop aan. Hoe staat het anno 2003 met deze sociale methodiek? Volgens een van de Rotterdamse opbouwwerkers is de reikwijdte beperkt. ‘Als er te veel problemen zijn als drugsoverlast of zwerfvuil, dan domineren die het gesprek.’