Nadat onderzoeken uitwezen dat de zelfmoordneiging onder allochtone jongeren relatief groot is, wordt links en rechts ingezet op het bespreekbaar maken hiervan. Belangrijk onderdeel is de begeleiding van de achterliggende psychosociale problemen. In Den Haag zijn netwerken ontstaan van scholen, hulpverleners en migranten om het probleem meester te worden.

De Chronisch zieken en Gehandicapten-Raad heeft op 1 mei afscheid genomen van voorzitter Jan Troost. Ruim acht jaar strijdlust hebben hem een boegbeeld van de koepelorganisatie gemaakt. ‘De CG-Raad staat op de politieke kaart. Nooit eerder werd er in de Tweede Kamer zo veel gesproken over chronisch zieken en gehandicapten als in de afgelopen periode.’

Ze kennen de taal van de straat, ze komen er zelf vandaan. Wie kan beter contact maken met probleemjongeren dan de ‘streetwise kids’ zelf? In Leeuwarden loopt een experiment met de straatcoach, die de jongeren probeert te bereiken én hen naar hulp begeleidt. ‘Het gaat om vertrouwen. Motivatie kan je opbouwen, maar als je het geloof in jezelf verliest, dan houdt het op.’ Uit het dagboek van Frenk Dos Santos, straatcoach.

‘Veel artsen passen euthanasie ten onrechte niet toe,’ zegt Rob Jonquière, directeur van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde. Begin februari presenteerde de NVVE een boek met interviews waar dit uit blijkt. Emotionele weerstand speelt de arts parten. Vaak komt pijnbestrijding in plaats van euthanasie. ‘Een natuurlijke dood is voor de arts minder beladen.’

Zorgboerderijen schoten sinds het eind van de jaren negentig als paddestoelen uit de grond: goed voor de boer die een nieuwe bron van inkomsten vond, en goed voor de cliënt die lekker ‘buiten’ kon rommelen op het erf, met de beesten of de moestuin. Ondanks steeds terugkerende hobbels is er optimisme over de groei van zorgboerderijen. ‘We bieden nu eenmaal kleinschalige en goede zorg tegen een redelijke prijs.’

‘Als het brandalarm steeds maar weer afgaat, kan iemand misschien beter niet meer zelf koken,’ zo geeft Rob Mesman, teamleider bij Huize Padua in het Brabantse Boekel, als voorbeeld. Op het terrein van GGZ Oost-Brabant vinden psychiatrisch patiënten onderdak in zelfstandige woningen. Deze groep heeft geen baat bij opname, maar redt het ook niet in de maatschappij. Ze krijgt vrijheid, maar wordt wel in de gaten gehouden.

In december 1994 ging de Tussenbus in Utrecht van start om op een laagdrempelige manier hulp te bieden aan daklozen. Ondanks de uitbreiding van voorzieningen in de maatschappelijke opvang blijkt de bus nog nodig.

Hoe vangt een gemeente overlastgevende daklozen op die zwaar zijn verslaafd? Utrecht bedacht hiervoor hostels. Meer dagritme, verbetering van de gezondheid of doorstromen naar een andere woonvorm, worden al mooie doelen gevonden. De 35-jarige Rinco is één van de bewoners van de eerste hostel in Utrecht. Zorg + Welzijn zoomt in op zijn nieuwe leven in hostel De Hoek.

‘Herstel komt vanuit jezelf, de hulpverlener is vooral een ruggesteun,’ vindt Ellen. Zij is één van de deelnemers aan het Herstelproject van de Stichting Begeleid Wonen Utrecht. Een vorm van zorg waarbij cliënten centraal staan, hun ervaringen delen en zo werken aan hun herstel. ‘Professionals moeten stoppen met alles aan te bieden.’

Begin dit jaar concludeerde de inspectie voor de gezondheidszorg dat het separeerbeleid van de meeste psychiatrische ziekenhuizenniet goed is. Ook vragen psychiaters en verpleegkundigen zich steeds meer af hoe humaan het opsluiten van patiënten eigenlijk is. Inmiddels hebben twaalf psychiatrische ziekenhuizen hun separeerbeleid tegen het licht gehouden. ‘Er zijn betere alternatieven om escalatie te voorkomen.’