Zelfredzaamheid

Zorgmijders

Tuchtrechter waarschuwt verpleegkundige na bemoeizorg, wat kun jij ervan leren?

De tuchtrechter heeft een psychiatrisch verpleegkundige een waarschuwing opgelegd vanwege het vergezellen van een wijkagent in het kader van bemoeizorg. Dit was volgens de tuchtrechter ongeoorloofd. Wat kunnen zorgverleners van deze tuchtzaak leren?
Jeugdhulp
Meisje zit op bank kijkt op telefoon

Woonruimte voor Vlaamse jongeren die jeugdzorg verlaten: ‘Ze verdienen een goede…

Eigen woonruimte als hefboom naar zelfredzaamheid. Dat beoogt ‘Nestinvest’, een Vlaams initiatief waarmee jongeren die de jeugdzorg uitstromen aan een woning worden geholpen. ‘De eerste stap naar ontplooiing’, zegt Jean-Marc Verwee.

Grote omslag ouderenzorg: nadruk ligt op meer zelf doen, langer thuis…

De ouderenzorg moet digitaal om de schaarste aan personeel en de stijgende zorgvraag te tackelen. Dat is een van de doelen in het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) dat minister Conny Helder heeft gepresenteerd. Het kabinet trekt ruim 770 miljoen euro uit voor een nieuwe organisatie van de ouderenzorg.
‘Wie de signalen herkent, kan cliënten eerder naar de juiste instanties sturen.'

Stuit je op zorgpremieschulden? ‘Dat biedt, hoe raar dat mag klinken,…

Zorgverzekeringsschulden zijn een belangrijk signaal dat mensen in de knel raken. Hoe eerder zij geholpen worden, hoe meer leed er voorkomen wordt’, zegt Gert-Jan Heinsman van Zorgverzekeringslijn. Hoe kunnen sociaal werkers voorkomen dat cliënten nog dieper in de schulden komen?

Meer coronabesmettingen: 5 vragen over de langetermijnaanpak van covid-19

Het aantal coronabesmettingen loopt weer op. Hoe wil het kabinet de mentale gezondheid van de kwetsbare mensen beschermen als straks misschien nieuwe beperkingen nodig zijn? En hoe ziet de subsidieregeling er uit voor sociaal werkers met long covid voor wie ontslag dreigt? 5 vragen beantwoord over de langetermijnaanpak.

Willy Topçu laat cliënten zien dat criminaliteit niet loont

In de Haagse wijken Moerwijk en Morgenstond is steeds meer ondermijnende criminaliteit. Reclasseringsmedewerker Willy Topçu doet er alles aan om zijn cliënten daar uit te houden. Met succes. 'Elke dag als de agressie in mijn hoofd te groot wordt, bel ik Willy om te vragen wat ik moet doen.'

Strijd tegen criminele uitbuiting begint bij de jongerenwerker in de wijk

Drugsdelicten, diefstal, ronselen voor de prostitutie en fungeren als geldezel. In deze criminele praktijken worden vaak jongeren van 12 tot 18 jaar betrokken. Dat blijkt uit onderzoek onder professionals van het Centrum Kinder- en Mensenhandel. ‘We móeten criminele uitbuiting bestrijden. Deze slachtoffers signaleren en beschermen is cruciaal willen we de jongeren niet verliezen aan het criminele circuit.’

13 dingen die je moet weten over borderline

Op borderline ligt een enorm stigma, terwijl mensen met een borderline persoonlijkheidsstoornis juist behoefte hebben aan begrip. Om te begrijpen waarom ze heftige emoties uiten of zichzelf lichamelijk beschadigen, moet je hun trauma begrijpen, zegt bijzonder hoogleraar persoonlijkheidsstoornissen Karin Slotema. Wat moet je weten over borderline?
Transformatie

Hoogleraar Monique Kremer: ‘Sociaal werkers, kom in opstand’  

Hoogleraar Actief Burgerschap Monique Kremer schreef een column waarmee ze de sociaal werker wakker wil schudden. In dit interview gaat ze dieper in op haar boodschap. ‘Sociaal werkers moeten weten dat de mensen aan wie zij hulp moeten bieden soms hun intenties wantrouwen.’

Gezondheidsraad: ‘Eetstoornissen eerder herkennen, sneller behandelen’

De mentale weerbaarheid van jongeren vergroten is nodig voor betere preventie van eetstoornissen. Dat schreef de Gezondheidsraad afgelopen dinsdag aan VWS. Eetstoornistherapeut Charlie Paludanus besprak voor Zorg+Welzijn fabels en feiten rondom eetstoornissen.

Over zelfredzaamheid

Zelfredzaamheid zorgt voor dilemma's

‘Wanneer de overheid vasthoudt aan zelfredzaamheid als norm, worden drempels opgeworpen waardoor mensen worden uitgesloten van voorzieningen.' Dat zegt de Nationale ombudsman in zijn jaarverslag 2016. Ook onder professionals is er een levendige discussie over hoe ver zelfredzaamheid moet gaan en voor welke cliënt. Langer thuis wonen stelt ouderen en zorgverleners bijvoorbeeld dagelijks voor dilemma’s over zelfredzaamheid.

Lees meer

Wanneer is je cliënt zelfredzaam? Wanneer hij of zij het vermogen heeft om zichzelf te redden op alle levensterreinen, met zo min mogelijk professionele ondersteuning. Dat is de formulering in de zorg voor ouderen. Het idee is dat door behoud en/of versterking van zelfredzaamheid de – extra – zorg kan worden voorkomen of uitgesteld. Maar zelfredzaamheid gaat verder. Het gaat ook over het vermogen om jezelf te redden met behulp van vrienden, buren, familie en vrijwilligers.

Beperkingen

En niet alleen voor ouderen geldt dat professionals inzetten op zo groot mogelijke zelfredzaamheid. Ook in de schuldhulpverlening, zorg voor chronisch zieken en voor mensen met een beperking is zelfredzaamheid het devies. Het thema is een leidraad geworden in de hulpverlening, maar inmiddels lopen professionals ook tegen de beperkingen op. Want hoe ver kun je gaan met begeleiding van je cliënt met als uitgangspunt zo veel mogelijk zelfredzaam? Veel kwetsbare mensen kunnen niet zelfredzaam zijn, sommige mensen hebben altijd ondersteuning nodig.

De vraag werpt zich zo langzamerhand op of de – politieke – nadruk op zelfredzaamheid niet al te ver gaat. De nationale ombudsman uitte flinke kritiek in april 2017: ‘Wanneer de overheid vasthoudt aan zelfredzaamheid als norm, worden drempels opgeworpen waardoor mensen, burgers, worden uitgesloten van voorzieningen, overheidsdiensten en al het andere goede dat de samenleving heeft te bieden. Het stellen van eisen aan burgers waarvan vaststaat dat zij daar niet aan kunnen voldoen, is niet behoorlijk.’

Participeren

Maar de professionele nadruk of zelfredzaamheid heeft zeker ook geleid tot verbetering van de hulpverlening. Professionals zijn meer gaan denken en werken vanuit hun cliënt. Er zijn ook organisaties opgericht die zelfredzaamheid als basis hebben voor hun dienstverlening. Zoals de Stichting DeBroekriem, een organisatie die mensen helpt om in de maatschappij te participeren. De oprichters van de stichting geloven dat de zelfredzaamheid van burgers dankzij slimme verbindingen vergroot kan worden. En hun concept is succesvol, want volgens de oprichter heeft 61 procent van de vrijwilligers die zich aanmeldden bij DeBroekriem binnen een half jaar een baan, ook de mensen die daarvoor al langere tijd thuis zaten.

Schulden

Ook in de schuldhulpverlening is zelfredzaamheid niet alleen een doel, maar ook een middel om schulden kwijt te raken. De kans dat mensen terugvallen in schulden, nadat ze met succes een schuldentraject hebben doorlopen, is best groot. Vier jaar na afronding van het traject zijn er bovengemiddeld veel betalingsachterstanden. Om dit te voorkomen, zou er meer ingezet moeten worden op budgetbeheer. En mensen te leren zelf met hun budget om te gaan.

In dit dossier wordt het thema zelfredzaamheid in allerlei facetten belicht. Het blijft een leidraad in de hulpverlening, immers de beste motivatie is de eigen motivatie. De vraag is hoe ver je als professional kunt gaan in het niet helpen, om de zelfredzaamheid van de cliënt te bevorderen. Lees in dit dossier de artikelen over deze discussie en over de oplossingen die professionals vinden.