Verslaving

Verslaving

IN HET BUITENLAND – Leren van succesvolle drugspreventie in IJsland

Ruim twintig jaar geleden stond de IJslandse jeugd nog te boek als grootverbruikers van drank, sigaretten en cannabis. Twee decennia later is het middelengebruik onder vijftien- en zestienjarigen het laagst van Europa. Zes Nederlandse gemeenten volgden een pilot om van de IJslandse aanpak te leren.
Verslaving
stoppen met roken

‘Het is jouw taak om rokende cliënten een stopadvies te geven’

Het aantal mensen dat hulp vraagt om te stoppen met roken is de afgelopen jaren enorm toegenomen. Welke rol spelen hulpverleners in sociaal domein en ggz daar eigenlijk bij? ‘Samen met een cliënt een sigaretje roken, vinden we nog normaal.’
Verslaving
‘Er zijn jongeren in een rolstoel beland door het gebruik van lachgas’

‘Er zijn jongeren in een rolstoel beland door lachgas’

Je komt direct in een roes, het is redelijk goedkoop en na vijf minuten is het grootste effect weer verdwenen. Lachgas wint aan populariteit onder het uitgaanspubliek. Maar lachgasgebruik kent op de lange termijn wel degelijk grote risico's. 'Er kunnen bijvoorbeeld uitvalsverschijnselen optreden.'
Verslaving
Alcohol als oorzaak of gevolg van sociale problemen

Alcoholgebruik bespreken? ‘Ik wil niet met het opgeheven vingertje zwaaien’

Door het huis slingeren lege wijnflessen, je ruikt de alcohol of je vermoedt dat de ruzies in het gezin sterk verband houden met het alcoholgebruik van de ouders. Bij allerlei sociale problemen kan alcohol een rol spelen als oorzaak of gevolg.
Verslaving

Waarom gebruiken jongeren geen drugs?

Het ministerie van VWS vindt dat drugsgebruik onder jongeren moet dalen. Nieuw preventiebeleid kijkt daarom niet naar de oorzaken van drugsgebruik, maar juist waarom bepaalde jongeren géén drugs gebruiken.
Jeugdhulp
‘Hoe meer jongeren sporten, hoe meer alcohol ze drinken’

‘Hoe meer jongeren sporten, hoe meer alcohol ze drinken’

Bier in sportkantines? IJslandse experts die Nederland bezochten om hun succesvolle preventiebeleid rondom alcoholgebruik uit de doeken te doen, waren geschokt. Uit de eerste resultaten van een onderzoek naar het alcoholgebruik van jongeren in zes Nederlandse gemeenten, blijkt dat ‘Nederland een sterke alcoholcultuur heeft’, aldus Jeroen de Greeff van het Trimbos-instituut.
Verslaving
‘Sommige jongeren vinden het moeilijk om te praten over wat ze gebruiken’

‘Wat vind je lekker aan cannabis?’

Volgens onderzoeksinstituut NIVEL gaan de komende jaren meer mensen verslavingszorg nodig hebben. Preventie is deel van de oplossing. Wat kunnen wijkteams betekenen en wat hebben ze nodig van anderen?
Verslaving
Steeds meer vraag naar verslavingszorg

Steeds meer vraag naar verslavingszorg

Het gat tussen de vraag naar verslavingszorg en het aantal verslavingsartsen wordt de komende jaren steeds groter. Zo blijkt uit onderzoek van Nivel. Wat nu te doen? In elk geval meer verslavingsartsen opleiden. ‘Maar ook hier geldt: voorkomen is beter dan genezen. Er ligt dus ook een taak in de preventie.’
Verslaving
1-verslaafd-zwanger-Fotolia.jpg

Website ondersteuning kinderen van verslaafde ouders

Bij veel professionals staat de groep kinderen van ouders met psychische problemen of een verslaving niet op het netvlies. En waar dit wel zo is, bestaat er vaak handelingsverlegenheid.

Over verslaving

Het taboe van een verslaving

Het hebben van een verslaving is nog steeds een taboe. Wie een verslaving heeft of hiervoor in behandeling is, houdt dit vaak zo lang mogelijk geheim. Toch is bekend dat miljoenen Nederlanders verslaafd zijn. Bijvoorbeeld aan alcohol, drugs, gokken of gamen. Uit onderzoek van het Trimbos Instituut blijkt dat twintig procent van de Nederlandse bevolking ooit aan misbruik of afhankelijkheid van drugs of alcohol leidt. Hoe doorbreken we het taboe op dit onderwerp?

Lees meer

De meeste Nederlanders schamen zich er niet meer voor om te vertellen dat ze naar een psycholoog gaan om bijvoorbeeld een depressie of burn-out te behandelen. Het hebben van een verslaving houden vele mensen echter nog geheim. Hierop rust nog steeds een taboe. Toch is bekend dat miljoenen Nederlanders verslaafd zijn. Bijvoorbeeld aan alcohol, drugs, gokken of gamen. Uit onderzoek van het Trimbos Instituut blijkt dat twintig procent van de Nederlandse bevolking ooit aan misbruik of afhankelijkheid van drugs of alcohol leidt.

Feiten en cijfers

Hieronder een aantal feiten en cijfers over verschillende vormen van verslaving en middelenmisbruik:

  • Uit het NEMESIS-2 onderzoek van Trimbos kwam naar voren dat tussen 2007 en 2009 477.000 Nederlanders verslaafd waren aan alcohol of alcohol misbruikten. Van hen waren er 30.764 in behandeling.
  • In het NEMESIS-2 onderzoek is ook nagegaan hoeveel Nederlanders verslaafd zijn aan cannabis. Dit aantal wordt geschat op 29.300 mensen, ofwel 0,3 procent van de bevolking tussen 18 en 64 jaar. Bij mannen ligt het percentage op 0,4 procent en bij vrouwen op 0,1 procent. Daarnaast zijn er nog eens 40.200 mensen die cannabis misbruiken cannabis. Zij ondervinden wel allerlei negatieve gevolgen van cannabis, maar er is bij hen volgens de onderzoekers nog geen sprake van gewenning en het optreden van onthoudingsverschijnselen bij stoppen.
  • Uit een bevolkingsonderzoek gedaan in 2014 kwam naar voren dat een kwart (24,2 procent) van de Nederlandse bevolking dagelijks rookt. Het gaat dan om 3.531.547 mensen. Zeventien procent van de rokers rookt meer dan twintig sigaretten per dag. Dat zijn 600.363 mensen vanaf twaalf jaar.
  • Ongeveer 1,5 procent van de jongeren tussen dertien en zestien jaar kan beschouwd worden als gameverslaafde. Dit komt neer op 12.000 jongeren. Dat stelt de Stichting Informatie Voorziening Zorg naar aanleiding van onderzoek in 2014. Van het aantal hulpzoekers is 76 procent jonger dan 25 jaar.

Dit zijn slechts enkele cijfers en voorbeelden van mogelijke verslavingen. Mensen kunnen verder bijvoorbeeld verslaafd raken aan seks, slaappillen en gokken. Met zoveel verslaafden in het land is het bijzonder dat er nog steeds een groot taboe op verslaving rust. Toch blijkt dit taboe uit van alles. Bijvoorbeeld uit het grote gat tussen het aantal verslaafden en het aantal behandelden. Slechts vier procent van het aantal alcoholverslaafden laat zich behandelen in de specialistische GGZ. Deze mate van onderbehandeling is veel groter dan de onderbehandeling van depressie en angst. Doordat er een taboe op verslavingen rust, proberen verslaafden hun probleem zo lang en goed mogelijk te verbergen en wordt het dus ook lastiger om signalen van een verslaving op te pikken. Zo ontstaat er een vicieuze cirkel en blijft het taboe in stand.

Taboe

Hoe kunnen we met elkaar dit taboe doorbreken? In eerste instantie door het onderwerp vaker bespreekbaar te maken en scherp te zijn op signalen van verslaving. Deze signalen kunnen per verslaving verschillen. Rode ogen, verwijde pupillen en concentratieproblemen kunnen bijvoorbeeld wijzen op (overmatig) gebruik van cannabis. Geldproblemen of schulden, het verwaarlozen van vriendschappen en problemen op werk of school kunnen signalen zijn van een gokverslaving.

In dit dossier verzamelen we nieuws over verslavingen en plaatsen we tips over hoe een verslaving te herkennen en hoe hiermee om te gaan.

Uitgelicht congres

Congres Omgaan met verslaving in het sociaal domein

ReeHorst

Jaarcongres LVB

ReeHorst

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

Van der Valk Hotel

Congres Mensen met verward gedrag in de wijk

ReeHorst

Lustrum: Dag van de sociaal werker

ReeHorst