Verslaving

Verslaving

De geschiedenis van verslavingszorg en wat we daarvan kunnen leren

Rondom verslaving zijn al sinds de 19e eeuw diverse behandelinterventies ontstaan. Wat zijn de belangrijkste ontdekkingen en hoe kijken we tegen verslaving en verslaafden aan? Boukje Dijkstra, die vandaag het Zorg+Welzijn Congres Verslaving in het sociaal domein opende: ‘Eenzijdige visies hebben ons veel mooie interventies opgeleverd maar tegenwoordig gaat het om een geïntegreerde aanpak.’
Jeugdhulp

5 vragen over snus, een steeds populairder verslavend middel

Je ruikt en ziet het niet, en mede daarom maakt het verslavende goedje ‘snus’ een opmars onder jongeren. Dat is niet zonder risico’s. ‘Bij lachgas zijn we veel te stil gebleven als jongerenwerkers. Ik wil bij snus op tijd aan de bel trekken’, zegt Jerrol Lashley, teamcoach van het Jeugdwerk in Hoorn. Hij beantwoordt vijf vragen over snus. 
Verslaving

Moderne drugsgebruiker ongrijpbaar: ‘Sociaal werkers reageren vaak te paniekerig’

Jongeren gebruiken steeds meer cannabis, mogelijk als gevolg van coronamaatregelen. Een zorgwekkende toename, benadrukken onderzoekers van het Trimbos-instituut. Maar voor veel jongeren is drugsgebruik niet hun grootste probleem. Waar moet je vooral in investeren?
Wet- en regelgeving
Beleid belemmert professional

Beleid belemmert sociaal professionals; wat moet er anders?

Regels, wetten, langdurige procedures… ze maken het sociaal professionals soms knap lastig. Dat is zonde, want het kan hen beletten om cliënten optimaal te helpen. Interventiespecialisten Mindert Rakhorst en Reinier van der Grijp kunnen erover meepraten.
Professionalisering

Laatste kans: wie gun jij de Zorg+Welzijn Award 2021?

We hebben vanwege de coronacrisis een bewogen jaar achter de rug. Wie heeft zich afgelopen jaar extra ingezet voor mensen die dat zo hard nodig hadden en maakte zo het verschil in het ingewikkelde sociaal domein? Ken jij die persoon? Dan kan hij of zij misschien wel de winnaar worden van de Zorg+Welzijn Award 2021.
Verslaving

TEGENDRAADS ‘De regel is niet de reden om iets niet te…

Jeugdhulpverlener Marjan Meijer betrok het drugsverslaafde vriendje van een jongere bij de behandeling. Een ongebruikelijke handeling die ze in dit geval noodzakelijk vond. 'De systemen en protocollen zijn niet altijd ingericht op dit soort interventies. Maar de regels zijn geen reden om het niet te doen.'
Verslaving

Blog: Dit zijn de signalen van een gameverslaving

Behandelaar Lotte buigt zich over de vraag: wanneer gaat gamen over van leuk en leerzaam tot een hardnekkige verslaving? 
Ervaringsdeskundig

Kunnen ervaringsdeskundigen professionals vervangen?

Opgroeien in een ontwricht gezin, met verslaafde ouders. Op je elfde uit huis geplaatst, op je twaalfde zelf verslaafd aan alcohol en softdrugs, later aan cocaïne. En meerdere keren in de gevangenis belanden. Het gebeurde Toon Walravens. ‘Deze ervaringen zijn een soort rijkdom geworden.’
Verslaving

COLUMN Naïef over verslaving

Eigenlijk was ik een heel gemakkelijke tiener. Drugs waren voor mij al helemaal een ver-van-mijn-bedshow. Nu zie, hoor en lees ik steeds meer over 'gebruik' onder jongeren. Comazuipen is inmiddels een begrip in de Dikke Van Dale. Was ik een heel naïeve tiener en was dit altijd al zo? Of wordt gebruik van verslavende middelen steeds normaler?

Over verslaving

Het taboe van een verslaving

Het hebben van een verslaving is nog steeds een taboe. Wie een verslaving heeft of hiervoor in behandeling is, houdt dit vaak zo lang mogelijk geheim. Toch is bekend dat miljoenen Nederlanders verslaafd zijn. Bijvoorbeeld aan alcohol, drugs, gokken of gamen. Uit onderzoek van het Trimbos Instituut blijkt dat twintig procent van de Nederlandse bevolking ooit aan misbruik of afhankelijkheid van drugs of alcohol leidt. Hoe doorbreken we het taboe op dit onderwerp?

Lees meer

De meeste Nederlanders schamen zich er niet meer voor om te vertellen dat ze naar een psycholoog gaan om bijvoorbeeld een depressie of burn-out te behandelen. Het hebben van een verslaving houden vele mensen echter nog geheim. Hierop rust nog steeds een taboe. Toch is bekend dat miljoenen Nederlanders verslaafd zijn. Bijvoorbeeld aan alcohol, drugs, gokken of gamen. Uit onderzoek van het Trimbos Instituut blijkt dat twintig procent van de Nederlandse bevolking ooit aan misbruik of afhankelijkheid van drugs of alcohol leidt.

Feiten en cijfers

Hieronder een aantal feiten en cijfers over verschillende vormen van verslaving en middelenmisbruik:

  • Uit het NEMESIS-2 onderzoek van Trimbos kwam naar voren dat tussen 2007 en 2009 477.000 Nederlanders verslaafd waren aan alcohol of alcohol misbruikten. Van hen waren er 30.764 in behandeling.
  • In het NEMESIS-2 onderzoek is ook nagegaan hoeveel Nederlanders verslaafd zijn aan cannabis. Dit aantal wordt geschat op 29.300 mensen, ofwel 0,3 procent van de bevolking tussen 18 en 64 jaar. Bij mannen ligt het percentage op 0,4 procent en bij vrouwen op 0,1 procent. Daarnaast zijn er nog eens 40.200 mensen die cannabis misbruiken cannabis. Zij ondervinden wel allerlei negatieve gevolgen van cannabis, maar er is bij hen volgens de onderzoekers nog geen sprake van gewenning en het optreden van onthoudingsverschijnselen bij stoppen.
  • Uit een bevolkingsonderzoek gedaan in 2014 kwam naar voren dat een kwart (24,2 procent) van de Nederlandse bevolking dagelijks rookt. Het gaat dan om 3.531.547 mensen. Zeventien procent van de rokers rookt meer dan twintig sigaretten per dag. Dat zijn 600.363 mensen vanaf twaalf jaar.
  • Ongeveer 1,5 procent van de jongeren tussen dertien en zestien jaar kan beschouwd worden als gameverslaafde. Dit komt neer op 12.000 jongeren. Dat stelt de Stichting Informatie Voorziening Zorg naar aanleiding van onderzoek in 2014. Van het aantal hulpzoekers is 76 procent jonger dan 25 jaar.

Dit zijn slechts enkele cijfers en voorbeelden van mogelijke verslavingen. Mensen kunnen verder bijvoorbeeld verslaafd raken aan seks, slaappillen en gokken. Met zoveel verslaafden in het land is het bijzonder dat er nog steeds een groot taboe op verslaving rust. Toch blijkt dit taboe uit van alles. Bijvoorbeeld uit het grote gat tussen het aantal verslaafden en het aantal behandelden. Slechts vier procent van het aantal alcoholverslaafden laat zich behandelen in de specialistische GGZ. Deze mate van onderbehandeling is veel groter dan de onderbehandeling van depressie en angst. Doordat er een taboe op verslavingen rust, proberen verslaafden hun probleem zo lang en goed mogelijk te verbergen en wordt het dus ook lastiger om signalen van een verslaving op te pikken. Zo ontstaat er een vicieuze cirkel en blijft het taboe in stand.

Taboe

Hoe kunnen we met elkaar dit taboe doorbreken? In eerste instantie door het onderwerp vaker bespreekbaar te maken en scherp te zijn op signalen van verslaving. Deze signalen kunnen per verslaving verschillen. Rode ogen, verwijde pupillen en concentratieproblemen kunnen bijvoorbeeld wijzen op (overmatig) gebruik van cannabis. Geldproblemen of schulden, het verwaarlozen van vriendschappen en problemen op werk of school kunnen signalen zijn van een gokverslaving.

In dit dossier verzamelen we nieuws over verslavingen en plaatsen we tips over hoe een verslaving te herkennen en hoe hiermee om te gaan.

Uitgelicht congres

Congres Mensen met verward gedrag

ReeHorst

Jaarcongres Georganiseerde criminaliteit en ondermijning

ReeHorst