Seksueel misbruik

Jeugdhulp

Astrid Oosenbrug: ‘In het pleeggezin werd ik niet geknuffeld, maar geslagen’

Astrid Oosenbrug (52), voorzitter van het COC en voormalig Tweede Kamerlid, is pas vier als haar moeder vertrekt. Het leidt tot een hoop ellende: tehuizen, een naar pleeggezin en verbroken familiebanden. 'Er zijn door de jeugdzorg onbegrijpelijke keuzes gemaakt.'
Seksueel misbruik

KIPPENVEL ‘Alles zag ik in één klap wegvallen’

Jacqueline Kleijer was jarenlang hulpverlener bij Pretty Woman, een organisatie voor hulpverlening rondom relaties en seksualiteit aan meiden en jongens. Ze geeft nu trainingen en gastlessen voor Bureau Jeugd en Media.
Professionalisering

Laatste kans: wie gun jij de Zorg+Welzijn Award 2021?

We hebben vanwege de coronacrisis een bewogen jaar achter de rug. Wie heeft zich afgelopen jaar extra ingezet voor mensen die dat zo hard nodig hadden en maakte zo het verschil in het ingewikkelde sociaal domein? Ken jij die persoon? Dan kan hij of zij misschien wel de winnaar worden van de Zorg+Welzijn Award 2021.
Seksueel misbruik

Seksueel misbruik is tijdens de lockdown extremer geworden

‘Focus niet meteen op die leerachterstand, maar geef kinderen na de lockdown ruimte om op adem te komen.’ Een dringend advies van Kim van Laar, ervaringsdeskundige en directeur van Team-Kim aan professionals. ‘Sommige kinderen zijn blij dat ze deze periode overleefd hebben.’
Jeugdhulp
Geweld in jeugdzorg wordt vaker besproken, maar meer actie is nodig

Geweld in jeugdzorg wordt vaker besproken, maar meer actie is nodig

Gebeurt er wel genoeg met de aanbevelingen van de commissie die geweld in de jeugdzorg onderzocht, vraagt onderzoeksleider Micha de Winter zich af. Jeugdzorg Nederland ziet positieve ontwikkelingen. ‘Maar voor de grote stappen zijn stelselmatige veranderingen nodig.’
Seksueel misbruik

Onderzoek seksueel geweld: ‘Problematiek wordt steeds heftiger’

Er is weinig zicht op slachtoffers van seksueel geweld en het systeem eromheen, en onvoldoende diagnostiek. Dat constateren professionals in een rapport over de aanpak van seksueel geweld tegen jonge vrouwen in Amsterdam. Nationaal Rapporteur Herman Bolhaar pleit voor erkenning van basale veiligheid. 'Sommige meiden worden zelf ook dader.'
Seksueel misbruik
condoom op duim

Seksuele voorlichting: openheid is niet zaligmakend

Antropoloog Jelle Wiering onderzocht vier jaar lang hoe wij in Nederland seksuele voorlichting geven aan jongeren. Wat hem opviel is dat religie steevast de zondebok is. ‘Het doel van de voorlichting is dat leerlingen leren om open over seks te praten. Maar is een klas met gastdocent in het bijzijn van al je klasgenoten daar wel de geschikte plek voor?’
Seksueel misbruik
riem meisje

Signaleringsinstrument helpt bij gesprek over loverboys

Slachtoffers van loverboys en seksuele uitbuiting zeggen: hulpverleners, groepsbegeleiders en leraren hadden het kunnen zien. Signaleringsinstrument 11VB zet de signalen onder elkaar. 
Seksueel misbruik

EDITORIAL Je bent ontzettend nodig

Je kunt maar beter je been breken. Dat klinkt misschien raar, maar als het gaat om slachtoffers van seksueel geweld is het wel waar. Nog los van de mentale gevolgen van seksueel geweld versus een gebroken been, is het met een gebroken been zichtbaar duidelijk dat je iets hebt meegemaakt, dat je misschien pijn hebt en dat er rekening met je moet worden gehouden. Maar als je slachtoffer bent van seksueel geweld ziet waarschijnlijk niemand dat aan je.

THEMA ‘Daders zijn ook vaak lief voor slachtoffers’

Ondersteun ouders van misbruikte kinderen, begrijp waarom signaleren van seksueel geweld lastig is, snap de complexe mechanismen van misbruik. Iva Bicanic pleit voor het écht bespreekbaar maken van seksueel geweld.

Over seksueel misbruik

Hoe signaleer je misbruik en wat doe je na signalering?

De cijfers over seksueel misbruik zijn schokkend. Zo blijkt uit onderzoek dat ieder jaar 62.000 Nederlandse kinderen op enige wijze voor het eerst te maken krijgen met misbruik en dat 1 op de 8 vrouwen en 1 op de 25 mannen aangeeft ooit verkracht te zijn. En deze cijfers zijn nog maar het topje van de ijsberg want van de meeste gevallen wordt geen aangifte gedaan.

Lees meer

Het thema seksueel misbruik roept heel veel op, juist daarom willen mensen er niet van weten en kijken ze liever weg. Dat geldt voor professionals, maar vaak ook voor de mensen die er zelf mee te maken hebben gehad. Niet gek, weet klinisch psycholoog Iva Bicanic, die al ruim twintig jaar met slachtoffers van seksueel misbruik werkt. ‘We willen eigenlijk niet geloven dat er mensen zijn die hun geslachtsdelen, handen of vingers in gaatjes van kinderen stoppen. Maar we moeten ons realiseren dat het gebeurt en dat de omvang en impact ervan enorm is.’

Rol voor sociaal professionals

Volgens Bicanic is misbruik iets van alle tijden. Primaire preventie is bijna niet mogelijk, er is wereldwijd nog geen effectieve methode gevonden om dit mogelijk te maken. In secundaire preventie is nog wel een stap te zetten. Is er misbruik gaande? Dan moeten we zorgen dat het zo snel mogelijk naar buiten komt. Hierin is ook een rol weggelegd voor sociaal werkers. Bicanic: ‘Realiseer je, en accepteer, als sociaal professional dat misbruik bestaat in alle vormen en maten en dat de omvang ervan enorm is. Realiseer je ook dat het heel breed is en het ook online en hands off kan plaatsvinden. Het gaat niet alleen om de klassieke gevallen van meisjes die van hun fiets worden getrokken en worden verkracht, maar ook om bijvoorbeeld een kind dat gedwongen wordt om porno te kijken.’

Wat te doen als je signalen opvangt

Heb je als sociaal werker het vermoeden dat een iemand slachtoffer is (geweest) van misbruik? Dan ais de eerste stap om Veilig Thuis of het Landelijk Experticecentrum Kindermishandeling (LECK) te consulteren voor de forensisch-medische expertise. Zij kunnen je adviseren over wat te doen en het LECK kan helpen om eventuele foto’s van letsel te interpreteren. Bicanic: ‘Ga je vervolgens het gesprek aan met het slachtoffer? Maak dan altijd een exact verslag van wat je doet. De kans op het stellen van suggestieve vragen is groot en natuurlijk zou het daarom het beste zijn als iemand die daartoe bevoegd is het eerste gesprek voert, zoals politie. Maar in de praktijk werkt het niet zo dat politie altijd direct in beeld is. Schrijf daarom exact uit wat er gezegd en gevraagd is, niet alleen door het slachtoffer, maar ook door jezelf. Dat kan later van pas komen. Als het seksueel geweld korter dan een week geleden heeft plaats gevonden, is het advies te bellen naar het Centrum Seksueel Geweld. Daar werkt de politie samen met (medische) hulpverleners. Als je 0800-0188 belt, word je naar één van de vijftien locaties van het Centrum Seksueel Geweld geleid.’

Uitgelicht congres

Congres Seksueel Geweld