Jeugdhulp

Wijkteam

Krachtige Basiszorg in de achterstandswijk: wat is dat precies?

In Banne Buiksloot in Amsterdam-Noord wordt Krachtige Basiszorg met succes toegepast. Maar wat is het precies? Huisarts Wouter van Weers en praktijkondersteuner Heleen Wilde leggen het uit.
Eveline van Zeeland

Column: De gereedschapskist van de data-gedreven sociaal werker is nog niet compleet

De gereedschapskist met interventie- en gesprekstools van de sociaal werker barst bijna uit zijn voegen. Maar bezit de sociaal werker ook de juiste middelen om de meerwaarde van het werk kwantitatief inzichtelijk te maken? Columnist Eveline denkt van niet.
1-kindermishandeling-PicScout.jpg

Minder meldingen en meer adviezen bij Veilig Thuis: ‘Drempel wordt steeds…

Veilig Thuis heeft vorig jaar 8.000 minder meldingen over (vermoedens van) kindermishandeling of huiselijk geweld binnen gekregen. Daarentegen werd het meldpunt juist 12.000 maal vaker dan in 2020 geraadpleegd voor advies. 'De drempel om over dit thema te praten wordt gelukkig steeds lager', reageert voorzitter Judith Kuypers.
spelende kinderen

Bouwen aan een leefbare buurt: drie lessen van ‘De Vreedzame Wijk’ 

Schoppen, schreeuwen en buitensluiten: op het Kameraplein in IJsselstein was het altijd onrustig. Niet alleen onder de kinderen, de ouders deden er net zo hard aan mee. Sociaal werker Stella de Bie (49) probeerde al jaren de buurt vrediger te krijgen, maar slaagde daar pas in toen ze ging werken vanuit de principes van De Vreedzame Wijk. Niet alleen de wijk ontplooide, ook zij kwam tot bloei.
Wmo

Wijkaanpak: professionals maken het verschil door hun contact met burgers

In een manifest zetten landelijke bewonersorganisaties de burgers in de wijk voor het voetlicht bij de gemeenten. Omdat de ontwikkeling van de wijken om meer moet gaan dan aandacht voor verwarde personen en multiprobleem gezinnen, zegt Matthijs Uyterlinde van Verwey-Jonker Instituut. ‘Maak gebruik van de ervaring en van de deskundigheid van de wijkbewoners.’
Wmo
Wet Zorg en Dwang

Het pgb onder de loep: van wantrouwen naar vertrouwen?

Het persoonsgebonden budget (pgb) is in de afgelopen jaren 'verder van de oorspronkelijke bedoeling af komen te staan'. In een Kamerbrief licht Conny Helder, minister voor Langdurige Zorg & Sport, een tipje van de sluier op over hoe ze die ontwikkeling wil stoppen. De kernwoorden: eigen regie én aanpak van fraude.
Eenzaamheid
Hulpverlener luistert naar oude mevrouw

Opinie: ‘In de hulpverlening wordt de mens maar al te vaak…

Hoe zouden wij reageren als we in een vreemde omgeving worden geplaatst? Laten we onszelf die vraag vaker stellen, schrijft docent sociale studies Rutger van Eijken. Misschien dat we dan de zo onmisbare menselijke maat beter gaan zien.
agressie

Hoe waarborgen we de veiligheid van de professional? ‘Niet met alleen…

Vluchten, vechten of bevriezen: als je bedreigd wordt door een cliënt, kun je overschakelen op je instinct. Mede daarom hebben agressietrainingen volgens agressie-expert Caroline Koetsenruijter beperkt effect. ‘Veel effectiever is om te werken aan een collectieve norm.'

Aandacht nodig voor lhbti-intolerantie onder de Oekraïense vluchtelingen

Sinds 2018 werkt de alliantie ‘Verandering van Binnenuit’ aan gelijkheid, veiligheid en acceptatie van vrouwen en van lhbti’s in gemeenschappen van nieuwkomers. De alliantie heeft veel kennis in huis en biedt praktische handvatten in een toolbox. Sociaal werkers kunnen die ook inzetten voor de vluchtelingen uit Oekraïne, met name op het vlak van lhbti-acceptatie.
Vrouw voor kantoor

RVS: ‘Fundamentele omslag nodig in hoe we zorgen, kwaliteit zorg in…

De relatie tussen formele zorg en informele zorg moet fundamenteel herzien worden. Dat vindt de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving. Lees welke stappen volgens de raad nu al gezet moeten worden, met een toelichting van raadslid Ageeth Ouwehand, ook over de rol van sociaal werkers.

Over jeugdhulp

Is wachten op Jeugdhulp echt onvermijdelijk?

Vanaf 2015 wordt de hulp aan kinderen en jongeren gecoördineerd en uitgevoerd door de gemeenten. Maar de problemen in de jeugdsector rollen over elkaar heen. Te weinig hulp, te weinig geld, te lange wachtlijsten. Professionals moeten elkaar zien te vinden en samenwerken. Kinderen en ouders krijgen nog veel te vaak niet de zorg die nodig is. Waar staat de jeugdhulp en waar gaat zij naar toe?

Lees meer

‘Wachten op jeugdhulp is onvermijdelijk, blijkt uit een casusonderzoek van het Nederlands Jeugdinstituut NJi in het voorjaar 2017. Een belangrijke oplossing voor de wachtlijsten in de jeugdzorg vindt (ex-) staatssecretaris Martin van Rijn in de drastische vermindering van de administratie van aanbieders jeugdhulp. Zodat de professionals hun tijd weer kunnen besteden aan de kinderen en niet aan het papierwerk.

Maar dat is zeker niet het enige dat moet gebeuren om kinderen en ouders de hulp te bieden die nodig is. In het rapport  “Zorgen voor de jeugd” waarschuwt de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ) om maatregelen te nemen voor het behoud van de jeugdhulp. De instellingen voor jeugdhulp worden geteisterd door gebrek aan geld en door enorme administratieve lasten. De specialistische jeugdhulp dreigt er aan ten onder te gaan. De Transitieautoriteit – pleit voor een tijdelijke ‘innovatiepot’ om jeugdhulpaanbieders en gemeenten ‘een zetje in de rug te geven voor wat meer financiële armslag.’

Specialistische behandeling

De problemen in de jeugdzorg kregen in 2017 een hoogtepunt met de noodkreet van de ouders van de 16- jarige Emma. Zij deden een oproep via Facebook en de media, omdat er geen opvangplek voor het meisje, die suïcidaal was , maar nergens hulp kon krijgen. Dat leidde tot actie van staatssecretaris Van Rijn en een debat in de Tweede Kamer over deze situaties in de jeugd-ggz. De Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie reageerde: ‘Het probleem is dat veel gemeenten te weinig dure specialistische behandelingen inkopen’. Tijdens het debat in de Tweede Kamer, kreeg de staatssecretaris een lijst met zo’n vijftig vergelijkbare, acute gevallen van kinderen die geen acute hulp konden krijgen. De staatssecretaris heeft daarop ingegrepen en alle gemeenten die onvoldoende acute jeugd-ggz hebben geregeld gesommeerd het probleem op te lossen. Van Rijn: ‘Bestuurlijke vraagstukken over financiën en wachtlijsten mogen in acute gevallen nooit een reden zijn om een kind niet tijdig te behandelen.’

Zijn er nog goede berichten te melden uit de jeugdhulp? ‘Er gaat ook veel goed’, stellen vier brancheorganisaties in het voorjaar 2017 in een brief naar de ministeries van VWS en Veiligheid en Justitie. De brancheorganisaties voor jeugdhulp hebben in de brief ook duidelijk gemaakt welke dringende maatregelen er op korte termijn nodig zijn. ‘We zijn nu ruim twee jaar na de decentralisatie die verbetering moest brengen voor de jeugdhulp. De hulp zou integraal worden, toegankelijk en dicht bij het kind. Meer preventie, slimmere samenwerking en een einde aan verkokering en perverse prikkels omdat alle jeugdhulpvormen nu onder één opdrachtgever vallen: de gemeente. Van dat ideaal zien we twee jaar na de decentralisatie helaas nog te weinig terug.’

Wijkteam

Met de decentralisatie heeft ook het wijkteam een taak gekregen in de eerstelijnshulp aan kinderen en jongeren. Wijkteamprofessionals komen achter de deur, signaleren en geven lichte hulp als dat nodig is. Toch is ook de hulp door wijkteams vaak niet op orde, volgens Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer.  Het probleem is dat in de hulpverlening aan kinderen niet goed gediagnosticeerd wordt. ‘Als professionals in wijkteams niet goed in staat zijn de hulp die nodig is te diagnosticeren, is dat schadelijk voor kinderen. Volgens een onderzoek is ‘gebrek aan kennis en handelingsverlegenheid’ het probleem, maar ook: oneigenlijk gebruik van “drang” naar ouders en kinderen toe. Kalverboer: ‘Er wordt onder professionals te licht gedacht over hoe je op de goede manier vaststelt wat er bij een kind aan de hand is.’

De komende jaren worden voor de gemeenten, de jeugdzorgsector en voor de professionals die er werken, cruciaal. Om kinderen, jongeren en ouders de jeugdhulp te kunnen bieden die ze nodig hebben. In dit dossier volgen we de weg die daarin wordt afgelegd.

Uitgelicht congres

Jaarcongres Ondermijning in het sociaal domein

ReeHorst

Congres Impact van intergenerationele overdracht

ReeHorst