Jeugdhulp

Professionalisering

‘Zorg dat je bestand bent tegen waardentaal’

‘Gedeelde waarden en normen dienen als basis voor een sterk beroep.’ Aldus zorgethica Jurja Steenmeijer. Aan de andere kant kunnen die waarden je als professional ook dwingend sturen. Ze pleit er dan ook voor dat professionals kritisch kijken naar de waarden van waaruit ze geacht worden te werken. ‘Ga je bijvoorbeeld uit van de waarde zelfredzaamheid, kijk dan kritisch wie je daarmee uitsluit.’
Verward gedrag
online agressie

‘Online agressie is compleet doorgeschoten’

‘Als je aan mijn kind komt, dan maak ik je af’.  Een hulpverlener wordt door een cliënt bestookt met bedreigende appjes. Een andere cliënt maakt een nep social media-account aan en verspreidt in naam van de professional allerlei onzin. Agressie-expert Jannie de Jong en Serap Yildirim, hulpverlener bij Moviera en actief bij SafetyNed, kennen de verhalen. ‘Organisaties, hulpverleners, politiek; we lopen enorm achter.’
Huiselijk geweld

Victim blaming: ‘Ook sociaal werker maakt wel eens verkeerde opmerking’

Veel mensen buitelen over elkaar heen als John de Mol in het programma BOOS benadrukt dat slachtoffers van seksueel overschrijdend gedrag aan de bel moeten trekken. Maar een verkeerde opmerking bij dit soort casussen is algauw gemaakt, óók door sociaal werkers, zeggen experts: ‘Luisteren zonder oordeel blijft lastig.’
Multiproblematiek

Kinderen maken routekaart voor bezoek gevangenis: ‘Haal detentie uit taboesfeer’

Kinderen die op bezoek gaan bij ouders in detentie kunnen de route in de penitentiaire inrichting vóór hun bezoek bekijken. De digitale hand-out met foto’s 'Jouw routekaart' is gemaakt met ervaringsdeskundige kinderen en een gedetineerde. ‘Onze wens: meer aandacht voor herstel, voor gedetineerden én hun naasten.’
Participatie

Platform Werk Inclusief Beperking helpt ontwikkeldromen waar te maken

Te veel mensen met een lichamelijke of verstandelijke arbeidsbeperking staan aan de kant, en dat met een recordaantal aan vacatures. Om de inclusieve arbeidsmarkt dichterbij te brengen, richtten de Goldschmeding Foundation, het Verwey-Jonker Instituut en Movisie in 2021 het Platform Werk Inclusief Beperking op. Wat gebeurt er op dit nieuwe platform?
Dagbesteding

Grote zorgen over dagbesteding ggz-cliënten: ‘Sociaal werker, agendeer dit’

Duizenden cliënten met ambulante ggz zijn nog steeds in grote onzekerheid over hun dagbesteding en dat is onacceptabel, vindt MIND. Wat staat zorgaanbieders te doen en wat kunnen sociaal werkers voor cliënten daarin betekenen?
Eenzaamheid

Suïcide onder jongeren stijgt: ‘Het gaat zelden om één oorzaak’

Het aantal suïcides onder jongeren tot dertig jaar is in het afgelopen jaar toegenomen met vijftien procent. De coronamaatregelen helpen niet mee voor de mentale gezondheid van jongeren, maar er zijn meer oorzaken voor deze stijging, zegt onderzoeker Renske Gilissen van 113 Zelfmoordpreventie. Wat te doen? ‘Praten, praten en over de schaamte heen stappen.’
Wams

Deze wet moet persoonsgegevens delen tussen domeinen gemakkelijk maken

Om mensen met meervoudige problematiek optimaal te helpen, is het delen van persoonsgegevens tussen verschillende domeinen essentieel. Dat gebeurt momenteel ook, maar gemakkelijk is het niet. Het wetsvoorstel Aanpak meervoudige problematiek in het sociaal domein (Wams) moet daar verandering in brengen. Waar gaat deze wetswijziging precies voor zorgen?
Professionalisering

‘Opbouwwerk 3.0 gaat over iets anders dan bingo spelen’

Stichting Lentl ontstond na een bestuurlijke fusie tussen vier partijen uit het sociaal domein in Zuid-Gelderland, Noord-Oost Brabant en Noord-Limburg. De samenwerking moet de sociaal werker versterken en optimaal ondersteunen. Maar het grote vraagstuk is vooral: hoe brengen we de sociaal maatschappelijke cohesie terug in de wijk? Twee bestuurders aan het woord.
Jeugdhulp

Hoe voorkom je escalatie als een jongere worstelt met zelfregulatie?

Jongerenwerkers kunnen een grotere rol spelen voor jongeren met problemen met zelfregulatie. Dat benadrukt Eva Billen, die afgelopen vrijdag promoveerde op onderzoek naar de behandeling van zelfregulatie bij mensen met een criminele achtergrond en mentale stoornissen. ‘Veel ellende voorkom je door vroeg naar mogelijkheden te zoeken die aansluiten bij hun identiteit en leefwereld.'

Over jeugdhulp

Is wachten op Jeugdhulp echt onvermijdelijk?

Vanaf 2015 wordt de hulp aan kinderen en jongeren gecoördineerd en uitgevoerd door de gemeenten. Maar de problemen in de jeugdsector rollen over elkaar heen. Te weinig hulp, te weinig geld, te lange wachtlijsten. Professionals moeten elkaar zien te vinden en samenwerken. Kinderen en ouders krijgen nog veel te vaak niet de zorg die nodig is. Waar staat de jeugdhulp en waar gaat zij naar toe?

Lees meer

‘Wachten op jeugdhulp is onvermijdelijk, blijkt uit een casusonderzoek van het Nederlands Jeugdinstituut NJi in het voorjaar 2017. Een belangrijke oplossing voor de wachtlijsten in de jeugdzorg vindt (ex-) staatssecretaris Martin van Rijn in de drastische vermindering van de administratie van aanbieders jeugdhulp. Zodat de professionals hun tijd weer kunnen besteden aan de kinderen en niet aan het papierwerk.

Maar dat is zeker niet het enige dat moet gebeuren om kinderen en ouders de hulp te bieden die nodig is. In het rapport  “Zorgen voor de jeugd” waarschuwt de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ) om maatregelen te nemen voor het behoud van de jeugdhulp. De instellingen voor jeugdhulp worden geteisterd door gebrek aan geld en door enorme administratieve lasten. De specialistische jeugdhulp dreigt er aan ten onder te gaan. De Transitieautoriteit – pleit voor een tijdelijke ‘innovatiepot’ om jeugdhulpaanbieders en gemeenten ‘een zetje in de rug te geven voor wat meer financiële armslag.’

Specialistische behandeling

De problemen in de jeugdzorg kregen in 2017 een hoogtepunt met de noodkreet van de ouders van de 16- jarige Emma. Zij deden een oproep via Facebook en de media, omdat er geen opvangplek voor het meisje, die suïcidaal was , maar nergens hulp kon krijgen. Dat leidde tot actie van staatssecretaris Van Rijn en een debat in de Tweede Kamer over deze situaties in de jeugd-ggz. De Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie reageerde: ‘Het probleem is dat veel gemeenten te weinig dure specialistische behandelingen inkopen’. Tijdens het debat in de Tweede Kamer, kreeg de staatssecretaris een lijst met zo’n vijftig vergelijkbare, acute gevallen van kinderen die geen acute hulp konden krijgen. De staatssecretaris heeft daarop ingegrepen en alle gemeenten die onvoldoende acute jeugd-ggz hebben geregeld gesommeerd het probleem op te lossen. Van Rijn: ‘Bestuurlijke vraagstukken over financiën en wachtlijsten mogen in acute gevallen nooit een reden zijn om een kind niet tijdig te behandelen.’

Zijn er nog goede berichten te melden uit de jeugdhulp? ‘Er gaat ook veel goed’, stellen vier brancheorganisaties in het voorjaar 2017 in een brief naar de ministeries van VWS en Veiligheid en Justitie. De brancheorganisaties voor jeugdhulp hebben in de brief ook duidelijk gemaakt welke dringende maatregelen er op korte termijn nodig zijn. ‘We zijn nu ruim twee jaar na de decentralisatie die verbetering moest brengen voor de jeugdhulp. De hulp zou integraal worden, toegankelijk en dicht bij het kind. Meer preventie, slimmere samenwerking en een einde aan verkokering en perverse prikkels omdat alle jeugdhulpvormen nu onder één opdrachtgever vallen: de gemeente. Van dat ideaal zien we twee jaar na de decentralisatie helaas nog te weinig terug.’

Wijkteam

Met de decentralisatie heeft ook het wijkteam een taak gekregen in de eerstelijnshulp aan kinderen en jongeren. Wijkteamprofessionals komen achter de deur, signaleren en geven lichte hulp als dat nodig is. Toch is ook de hulp door wijkteams vaak niet op orde, volgens Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer.  Het probleem is dat in de hulpverlening aan kinderen niet goed gediagnosticeerd wordt. ‘Als professionals in wijkteams niet goed in staat zijn de hulp die nodig is te diagnosticeren, is dat schadelijk voor kinderen. Volgens een onderzoek is ‘gebrek aan kennis en handelingsverlegenheid’ het probleem, maar ook: oneigenlijk gebruik van “drang” naar ouders en kinderen toe. Kalverboer: ‘Er wordt onder professionals te licht gedacht over hoe je op de goede manier vaststelt wat er bij een kind aan de hand is.’

De komende jaren worden voor de gemeenten, de jeugdzorgsector en voor de professionals die er werken, cruciaal. Om kinderen, jongeren en ouders de jeugdhulp te kunnen bieden die ze nodig hebben. In dit dossier volgen we de weg die daarin wordt afgelegd.

Uitgelicht congres

Congres Zorgmijders

ReeHorst

Congres Wijkteams

Van der Valk Hotel

Congres Huiselijk geweld

ReeHorst