Jeugdhulp

Jeugdhulp
Buitenshuisproject moet leiden tot minder uithuisplaatsingen

Buitenshuisproject moet leiden tot minder uithuisplaatsingen

Kinderen van ouders met een verslaving of ernstige psychische klachten groeien thuis vaak op in een onveilige situatie. Dat vergroot de kans dat ze later zelf problemen krijgen. Om hen vaker uit de gespannen thuissfeer te halen, is er nu het Buitenshuisproject.
Merel van Dorp is journalist en sociaalwetenschapper, gespecialiseerd in jeugdzorg en risicojeugd.

Blog: Snot als signaal van verwaarlozing?

Er hangt iets verwaarloosd over de jongen heen. Of is dat mijn eigen hokjesgeest? Ik vind het lastig om in te schatten of een leerling het echt moeilijk heeft thuis. Gelukkig geldt de verplichte meldcode voor leerkrachten en ben ik in dit geval alleen maar moeder…

Huisarts kan niet uitgaan van meldplicht bij kindermishandeling

Om kindermishandeling te signaleren en te voorkomen is het nodig dat professionals informatie uitwisselen. Daar is de meldcode voor en zijn er stappenplannen om professionals te helpen iets te doen met een vermoeden. Huisartsen zitten in een lastige positie bij de informatie-uitwisseling vanwege hun wettelijke zwijgplicht.

THEMA ‘We moeten geweld beter samen aanpakken’

Huiselijk geweld blijkt moeilijk te stoppen. Daarom is sinds 1 januari 2019 de Meldcode voor huiselijk geweld en kindermishandeling aangescherpt. Mariëlle Dekker, directeur van Augeo Foundation: ‘Vanaf nu meld je een ernstige situatie altijd bij Veilig Thuis.’

Nieuwe meldcode huiselijk geweld zorgt voor vertraging

De verbeterde meldcode en een nieuwe werkwijze leiden ertoe dat meldingen van huiselijk geweld te lang blijven liggen. Die nieuwe werkwijze moet er juist toe leiden dat professionals zo vroeg mogelijk het gesprek aangaan met Veilig Thuis. En dat kost tijd.

Melding bij Veilig Thuis: een professionele norm

Sinds 1 januari 2019 zijn de aanpassingen in de Meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling van kracht. Er is een website en app waar je individuele casussen en situaties kunt toetsen op wel of niet melden.
Jeugdhulp

‘We hebben allemaal een mechanisme om mishandeling te ontkennen’

Met ingang van 1 januari 2019 wordt de Meldcode Kindermishandeling aangescherpt. ‘Ik hoop oprecht dat professionals niet denken: “Er komt iets bij”, maar zich gesteund voelen’, aldus Anita Kraak van het Nederlands Jeugdinstituut. ‘Kindermishandeling aanpakken is iets anders dan een gebroken arm gipsen.’

Over aanscherping van de Wet Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling

Kindermishandeling heeft zoals bekend grote effecten voor mishandelde kinderen. Het lukt, ondanks regelmatig vernieuwd jeugdbeleid, maar niet om de cijfers inzake kindermishandeling te laten dalen. In deze bijdrage leggen de auteurs de focus op de doelstelling van de aangescherpte Wet Meldcode Huiselijk Geweld en Kindermishandeling: kinderen eerder, sneller en beter op de radar krijgen daar waar het gaat om kindermishandeling. Daarbij zien zij vooral het primair onderwijs als kansrijke partij om een rol te spelen bij deze doelstelling, het tweede milieu daar waar leerkrachten, met ‘hun’ kinderen samenkomen.

‘Waarom greep niemand in?’

Professionals, buren en kennissen weten of vermoeden dat haar partner gewelddadig is. Toch duurt het jaren voordat er hulp komt voor Tjarda Reesink en haar twee dochters. Misschien was ze met de aanpassing in de verplichte meldcode, vanaf januari 2019, eerder geholpen.

Mariëlle Dekker: ‘Nederlandse kindcheck meest succesvolle instrument ter wereld’

Mariëlle Dekker is algemeen directeur Augeo Foundation. Op het Zorg+Welzijn congres Huiselijk Geweld vertelde ze over het nut en de noodzaak van de Meldcode Huiselijk geweld en Kindermishandeling en over het succes van de kindcheck.

Over jeugdhulp

Is wachten op Jeugdhulp echt onvermijdelijk?

Vanaf 2015 wordt de hulp aan kinderen en jongeren gecoördineerd en uitgevoerd door de gemeenten. Maar de problemen in de jeugdsector rollen over elkaar heen. Te weinig hulp, te weinig geld, te lange wachtlijsten. Professionals moeten elkaar zien te vinden en samenwerken. Kinderen en ouders krijgen nog veel te vaak niet de zorg die nodig is. Waar staat de jeugdhulp en waar gaat zij naar toe?

Lees meer

‘Wachten op jeugdhulp is onvermijdelijk, blijkt uit een casusonderzoek van het Nederlands Jeugdinstituut NJi in het voorjaar 2017. Een belangrijke oplossing voor de wachtlijsten in de jeugdzorg vindt (ex-) staatssecretaris Martin van Rijn in de drastische vermindering van de administratie van aanbieders jeugdhulp. Zodat de professionals hun tijd weer kunnen besteden aan de kinderen en niet aan het papierwerk.

Maar dat is zeker niet het enige dat moet gebeuren om kinderen en ouders de hulp te bieden die nodig is. In het rapport  “Zorgen voor de jeugd” waarschuwt de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ) om maatregelen te nemen voor het behoud van de jeugdhulp. De instellingen voor jeugdhulp worden geteisterd door gebrek aan geld en door enorme administratieve lasten. De specialistische jeugdhulp dreigt er aan ten onder te gaan. De Transitieautoriteit – pleit voor een tijdelijke ‘innovatiepot’ om jeugdhulpaanbieders en gemeenten ‘een zetje in de rug te geven voor wat meer financiële armslag.’

Specialistische behandeling

De problemen in de jeugdzorg kregen in 2017 een hoogtepunt met de noodkreet van de ouders van de 16- jarige Emma. Zij deden een oproep via Facebook en de media, omdat er geen opvangplek voor het meisje, die suïcidaal was , maar nergens hulp kon krijgen. Dat leidde tot actie van staatssecretaris Van Rijn en een debat in de Tweede Kamer over deze situaties in de jeugd-ggz. De Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie reageerde: ‘Het probleem is dat veel gemeenten te weinig dure specialistische behandelingen inkopen’. Tijdens het debat in de Tweede Kamer, kreeg de staatssecretaris een lijst met zo’n vijftig vergelijkbare, acute gevallen van kinderen die geen acute hulp konden krijgen. De staatssecretaris heeft daarop ingegrepen en alle gemeenten die onvoldoende acute jeugd-ggz hebben geregeld gesommeerd het probleem op te lossen. Van Rijn: ‘Bestuurlijke vraagstukken over financiën en wachtlijsten mogen in acute gevallen nooit een reden zijn om een kind niet tijdig te behandelen.’

Zijn er nog goede berichten te melden uit de jeugdhulp? ‘Er gaat ook veel goed’, stellen vier brancheorganisaties in het voorjaar 2017 in een brief naar de ministeries van VWS en Veiligheid en Justitie. De brancheorganisaties voor jeugdhulp hebben in de brief ook duidelijk gemaakt welke dringende maatregelen er op korte termijn nodig zijn. ‘We zijn nu ruim twee jaar na de decentralisatie die verbetering moest brengen voor de jeugdhulp. De hulp zou integraal worden, toegankelijk en dicht bij het kind. Meer preventie, slimmere samenwerking en een einde aan verkokering en perverse prikkels omdat alle jeugdhulpvormen nu onder één opdrachtgever vallen: de gemeente. Van dat ideaal zien we twee jaar na de decentralisatie helaas nog te weinig terug.’

Wijkteam

Met de decentralisatie heeft ook het wijkteam een taak gekregen in de eerstelijnshulp aan kinderen en jongeren. Wijkteamprofessionals komen achter de deur, signaleren en geven lichte hulp als dat nodig is. Toch is ook de hulp door wijkteams vaak niet op orde, volgens Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer.  Het probleem is dat in de hulpverlening aan kinderen niet goed gediagnosticeerd wordt. ‘Als professionals in wijkteams niet goed in staat zijn de hulp die nodig is te diagnosticeren, is dat schadelijk voor kinderen. Volgens een onderzoek is ‘gebrek aan kennis en handelingsverlegenheid’ het probleem, maar ook: oneigenlijk gebruik van “drang” naar ouders en kinderen toe. Kalverboer: ‘Er wordt onder professionals te licht gedacht over hoe je op de goede manier vaststelt wat er bij een kind aan de hand is.’

De komende jaren worden voor de gemeenten, de jeugdzorgsector en voor de professionals die er werken, cruciaal. Om kinderen, jongeren en ouders de jeugdhulp te kunnen bieden die ze nodig hebben. In dit dossier volgen we de weg die daarin wordt afgelegd.

Uitgelicht congres

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

ReeHorst

Congres Seksueel Geweld

ReeHorst

Congres Huiselijk Geweld

ReeHorst

Congres Gezinnen met complexe en meervoudige problemen

ReeHorst

Congres Mensen met verward gedrag

ReeHorst

Jaarcongres Eenzaamheid

ReeHorst

Congres Seksueel Geweld

ReeHorst

Jaarcongres LVB

ReeHorst

Congres Samenwerken aan Sterke Jeugdhulp

Van der Valk Hotel