Jeugdhulp

Jeugdhulp

Veel jongeren komen hun kamer niet meer uit, hoe krijg je ze uit extreme isolatie?

Hikikomori heet het in Japan. Jongeren die hun dagen slijten op hun slaapkamer. Gamend, slapend, lusteloos. Ook in Nederland gebeurt het steeds vaker. De jongeren ontkennen het probleem, dus startten sociaal werkers Tineke Pannenbakker en Suzanne Vink lotgenotengroepen voor ouders.
Huiselijk geweld

Gezinsgeweld stopt door integrale aanpak Switch: ‘We laten ook na recidive niet los’

Bij ernstig structureel geweld in gezinnen is het ook voor ervaren hulpverleners soms heel moeilijk om door te zetten, want een terugval bij bijvoorbeeld een plegeraanpak ligt altijd op de loer. Mede daarom is het Verwey-Jonker Instituut zo positief over de integrale aanpak Switch. Hoe wordt de spiraal van intergenerationele geweldspatronen doorbroken?
Jeugdhulp

Vooral meisjes hebben het mentaal zwaar: ‘Meer sociaal werk op school nodig’

Het is slecht gesteld met de mentale gezondheid van meisjes op middelbare scholen. Het lijkt erop dat dit te maken heeft met de coronamaatregelen en de druk te moeten presteren. Universitair hoofddocent Gonneke Stevens: ‘Jongeren zijn angstiger en somberder geworden en hebben meer ondersteuning nodig van sociaal werkers.’
Jeugdhulp

Vroon (18): ‘Niemand mag zich zo alleen voelen als ik me heb gevoeld’

Vroon Bouter was zo teleurgesteld in de hulpverlening dat ze meer dan honderd pillen innam. Over wat er in haar hoofd afspeelde, terwijl iedereen dacht dat er niets aan de hand was, vertelt ze in haar boek Humeurkanker. Met ook: waarom ze haar huidige psychiater wél vertrouwt.
Jeugdhulp

Menno Oosterhoff: ‘Bij psychische klachten heb je weinig keus over hoe je je voelt’

Psychiater Menno Oosterhoff heeft zelf een dwangstoornis. Hij probeert met zijn onlangs verschenen boek ‘Ik zie anders niks aan je’ meer begrip voor psychische aandoeningen te kweken. 'Psychische aandoeningen worden veel meer als een soort falen beleefd dan lichamelijke kwalen.'
spelende kinderen

Bouwen aan een leefbare buurt: drie lessen van ‘De Vreedzame Wijk’ 

Schoppen, schreeuwen en buitensluiten: op het Kameraplein in IJsselstein was het altijd onrustig. Niet alleen onder de kinderen, de ouders deden er net zo hard aan mee. Sociaal werker Stella de Bie (49) probeerde al jaren de buurt vrediger te krijgen, maar slaagde daar pas in toen ze ging werken vanuit de principes van De Vreedzame Wijk. Niet alleen de wijk ontplooide, ook zij kwam tot bloei.
Marloes Kleinjan

‘Niemand heeft de regie over het voorkomen van mentale problemen bij jongeren’

Als de mentale gezondheid van een miljoen volwassen met 5 procent verbetert, kan dit €144 miljoen besparen. Begin met investeren bij de kinderen en jongeren, want psychische problematiek begint heel vaak al op jonge leeftijd, zegt Marloes Kleinjan van het Trimbos-instituut. Investeringen daarin zijn om meerdere redenen nu niet effectief genoeg. Hoe benutten we geld slimmer?

7 fabels en feiten over eetstoornissen

Mannen hebben nauwelijks last van eetstoornissen, van een eetstoornis kom je nooit meer af, anorexia is de meest voorkomende eetstoornis… er zijn nogal wat fabels over eetstoornissen. Eetstoornistherapeut Charlie Paludanus legt uit hoe het wel zit.
Jeugdhulp

‘Werk vooral bij uithuisplaatsingen beter samen met ouders en niet tegen hen’

In de media komen veel berichten voorbij over problemen bij jeugdzorg en de gecertificeerde instellingen. Vaak in verband met een ingrijpende gebeurtenis als uithuisplaatsing. Advocaat Mieke Krol maakt zich sterk voor ouders die met deze instanties te maken krijgen en ze heeft vijf tips voor sociaal werkers om tot een betere band met ouders te komen.
Jeugdhulp

Gedragsstoornis bij meisjes vaak in ernstigere vorm: dit moet je weten

We zien steeds meer meisjes met een gedragsstoornis. En in een ernstiger vorm dan bij jongens. Vaak zit er een trauma achter dat ook op neurobiologisch niveau z’n sporen nalaat. Dit concludeert Helena Oldenhof in haar proefschrift. ‘Repressief straffen helpt deze meisjes niet. Veiligheid bieden, grenzen stellen en hun trauma behandelen wel.’

Over jeugdhulp

Is wachten op Jeugdhulp echt onvermijdelijk?

Vanaf 2015 wordt de hulp aan kinderen en jongeren gecoördineerd en uitgevoerd door de gemeenten. Maar de problemen in de jeugdsector rollen over elkaar heen. Te weinig hulp, te weinig geld, te lange wachtlijsten. Professionals moeten elkaar zien te vinden en samenwerken. Kinderen en ouders krijgen nog veel te vaak niet de zorg die nodig is. Waar staat de jeugdhulp en waar gaat zij naar toe?

Lees meer

‘Wachten op jeugdhulp is onvermijdelijk, blijkt uit een casusonderzoek van het Nederlands Jeugdinstituut NJi in het voorjaar 2017. Een belangrijke oplossing voor de wachtlijsten in de jeugdzorg vindt (ex-) staatssecretaris Martin van Rijn in de drastische vermindering van de administratie van aanbieders jeugdhulp. Zodat de professionals hun tijd weer kunnen besteden aan de kinderen en niet aan het papierwerk.

Maar dat is zeker niet het enige dat moet gebeuren om kinderen en ouders de hulp te bieden die nodig is. In het rapport  “Zorgen voor de jeugd” waarschuwt de Transitie Autoriteit Jeugd (TAJ) om maatregelen te nemen voor het behoud van de jeugdhulp. De instellingen voor jeugdhulp worden geteisterd door gebrek aan geld en door enorme administratieve lasten. De specialistische jeugdhulp dreigt er aan ten onder te gaan. De Transitieautoriteit – pleit voor een tijdelijke ‘innovatiepot’ om jeugdhulpaanbieders en gemeenten ‘een zetje in de rug te geven voor wat meer financiële armslag.’

Specialistische behandeling

De problemen in de jeugdzorg kregen in 2017 een hoogtepunt met de noodkreet van de ouders van de 16- jarige Emma. Zij deden een oproep via Facebook en de media, omdat er geen opvangplek voor het meisje, die suïcidaal was , maar nergens hulp kon krijgen. Dat leidde tot actie van staatssecretaris Van Rijn en een debat in de Tweede Kamer over deze situaties in de jeugd-ggz. De Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie reageerde: ‘Het probleem is dat veel gemeenten te weinig dure specialistische behandelingen inkopen’. Tijdens het debat in de Tweede Kamer, kreeg de staatssecretaris een lijst met zo’n vijftig vergelijkbare, acute gevallen van kinderen die geen acute hulp konden krijgen. De staatssecretaris heeft daarop ingegrepen en alle gemeenten die onvoldoende acute jeugd-ggz hebben geregeld gesommeerd het probleem op te lossen. Van Rijn: ‘Bestuurlijke vraagstukken over financiën en wachtlijsten mogen in acute gevallen nooit een reden zijn om een kind niet tijdig te behandelen.’

Zijn er nog goede berichten te melden uit de jeugdhulp? ‘Er gaat ook veel goed’, stellen vier brancheorganisaties in het voorjaar 2017 in een brief naar de ministeries van VWS en Veiligheid en Justitie. De brancheorganisaties voor jeugdhulp hebben in de brief ook duidelijk gemaakt welke dringende maatregelen er op korte termijn nodig zijn. ‘We zijn nu ruim twee jaar na de decentralisatie die verbetering moest brengen voor de jeugdhulp. De hulp zou integraal worden, toegankelijk en dicht bij het kind. Meer preventie, slimmere samenwerking en een einde aan verkokering en perverse prikkels omdat alle jeugdhulpvormen nu onder één opdrachtgever vallen: de gemeente. Van dat ideaal zien we twee jaar na de decentralisatie helaas nog te weinig terug.’

Wijkteam

Met de decentralisatie heeft ook het wijkteam een taak gekregen in de eerstelijnshulp aan kinderen en jongeren. Wijkteamprofessionals komen achter de deur, signaleren en geven lichte hulp als dat nodig is. Toch is ook de hulp door wijkteams vaak niet op orde, volgens Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer.  Het probleem is dat in de hulpverlening aan kinderen niet goed gediagnosticeerd wordt. ‘Als professionals in wijkteams niet goed in staat zijn de hulp die nodig is te diagnosticeren, is dat schadelijk voor kinderen. Volgens een onderzoek is ‘gebrek aan kennis en handelingsverlegenheid’ het probleem, maar ook: oneigenlijk gebruik van “drang” naar ouders en kinderen toe. Kalverboer: ‘Er wordt onder professionals te licht gedacht over hoe je op de goede manier vaststelt wat er bij een kind aan de hand is.’

De komende jaren worden voor de gemeenten, de jeugdzorgsector en voor de professionals die er werken, cruciaal. Om kinderen, jongeren en ouders de jeugdhulp te kunnen bieden die ze nodig hebben. In dit dossier volgen we de weg die daarin wordt afgelegd.

Uitgelicht congres

Jaarcongres Eenzaamheid 2023

Hotel Veenendaal