Integraal werken

Professionalisering

Q&A: ‘Coronacrisis leert ons dat we professionals meer ruimte moeten geven’

Ga uit van de behoeften van mensen, speel welzijn niet uit tegen zorg en investeer in sterke buurten en wijken. Dat zijn volgens Janny Bakker-Klein en Hans Alderliesten van Movisie wellicht de belangrijkste lessen die de coronacrisis ons geleerd heeft. In deze Q&A spreken zij met Zorg+Welzijn hoofdredacteur Sophie van Hogendorp over de invloed die deze crisis heeft en had op het sociaal domein en wat dat betekent voor de toekomst.
Integraal werken

‘Luister beter naar de professionals’

Hoe kunnen sociale wijkteams beter functioneren? Samen met collega-onderzoekers van NJi en Vilans zocht Hilde van Xanten, adviseur van Movisie, het antwoord in evaluatierapporten over wijkteams. Haar boodschap aan gemeentelijke beleidsmakers. ‘Luister beter naar de professionals of ze ook echt kunnen realiseren wat er met het beleid wordt beoogd.’
Integraal werken

Integraal werken doe je voor de inwoner

Integraal werken kent vele vormen. Uit onderzoek blijkt dat het vaak bekeken wordt vanuit een organisatorische perspectief. Maar heeft de inwoner daar baat bij?
Integraal werken

Wat werkt bij integraal werken in het sociaal domein?

Sociaal werkers moeten allen integraal werken. Wat zijn de werkzame elementen van die manier van werken? Movisie deed onderzoek naar waar de cliënt het meest mee is geholpen, en wat blijkt: een goede relatie tussen cliënt en zijn regisserend professional is cruciaal.
Multiproblematiek

Onderzoek wijkteams: Meer complexe vragen leiden tot hoge druk

Het gaat goed met de ontwikkeling van de wijkteams. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van Movisie naar sociale wijkteams. Lastiger is de hoge caseload van de sociale professionals en de generalistische invulling van hun taak.
Integraal werken
1-Samenwerken-AdobeStock.jpg

‘Integraal werken staat nog in de kinderschoenen’

Integraal werken lijkt hét toverwoord in het sociaal domein. Zorg en ondersteuning dichtbij, meer samenhangend en goedkoper georganiseerd. Hoe worden deze beleidscredo’s in de praktijk vertaald? En welke plek heeft werk en inkomen in integrale aanpakken?
Integraal werken
1-Samenwerken-iStock.jpg

Beter sturen op integraal werken

De grote belofte van de decentralisaties was het integraal werken. Zorg en ondersteuning dichterbij, minder versnipperd en minder duur. Is dat al realiteit? Hilde van Xanten, senior adviseur sociale zorg bij Movisie: ‘Er zijn nog forse slagen te maken. Met name in de samenwerking tussen de domeinen.’
Transformatie
netwerk

‘Nieuwe partners betekent ook opnieuw inwerken’

‘De steeds terugkerende aanbestedingen van de gemeenten leggen een grote druk op de professionals.’ Aldus Lou Repetur, adviseur innovatie sociale sector bij Movisie. Ze ging op zoek naar de aannames over bevordering en belemmering van de transitie.

Over integraal werken

Hoe werk je effectief integraal?

Integraal werken is inmiddels een vast onderdeel van de werkwijze van sociaal professionals want met de veranderingen in zorg, welzijn, werk & inkomen hebben professionals met verschillende expertises elkaar steeds meer nodig.

Lees meer

Integraal werken. Het is een begrip dat veel genoemd wordt, maar wat houdt het nou precies is? Hilde van Xanten, senior adviseur sociale zorg bij Movisie: ‘Volgens mij zijn er twee dimensies van integraal werken. Aan de ene kant zijn er de organisatorische aspecten om tot een gezamenlijk ondersteuningsplan en uitvoering te komen. Het gaat dan bijvoorbeeld over het ontwikkelen van werkwijzen en afspraken over het benutten van verschillende expertises. Aan de andere kant gaat integraal werken over een aanpak waarin er aandacht is voor alle leefgebieden van een cliënt als één samenhangend geheel, waar de cliënt en zijn netwerk ook veel over te zeggen heeft. Nu zit het nog vaak op de samenwerking van de professionals, het moet door ontwikkelen naar echte samenwerking mét de cliënt, die moet en mag meebepalen wat er moet gebeuren.’

Over de wetten heen

Van Xanten is ziet dat er in het land steeds meer aandacht is voor hoe integraal te werken, er wordt geëxperimenteerd en er zijn ook al goede voorbeelden te vinden. Toch is er nog volop ruimte voor verbetering. Niet alleen wat betreft de positie van cliënten bij het integraal werken, maar ook wat betreft de samenwerking tussen professionals en de randvoorwaarden daarvoor. ‘We zien heel vaak dat bijvoorbeeld zorg en ondersteuning én werk en inkomen nog niet natuurlijk samenwerken. Ze vallen in verschillende wettelijke kaders, met eigen regels en werkwijzen en dan wordt het voor professionals lastig om een samenhangend ondersteuningsplan op maat op te stellen. Maar op de plekken waar gemeente en aanbieders samen komen tot één visie, de werkwijzen echt op elkaar afstemmen en de bekostiging daarop laten aansluiten, blijkt het wel mogelijk.’

Sociaal domein en ggz

Ook de samenwerking tussen het sociaal domein en de ggz is nog niet vanzelfsprekend. Daar zijn allerlei redenen voor zoals andere vormen van financiering, andere regels en verantwoordelijkheden en issues rond privacy. Maar toch zou het morgen al anders kunnen én moeten, vindt psychiater Niels Mulder. l jarenlang pleit hij voor een betere samenwerking tussen het sociaal domein de ggz. En ondanks dat die samenwerking mondjesmaat op gang komt, zijn er nog grote stappen te maken. ‘Heel veel cliënten en patiënten hebben te maken met zowel psychische als sociale problemen. Om hen echt goed te helpen, moeten het sociaal domein en de ggz dus samenwerken. Dat gebeurt echt nog te weinig. Het zit nog niet in het systeem en is geen basisprincipe.’

Verschuil je niet

Toch blijft de echte samenwerking vanwege de eerder genoemde redenen vaak nog achterwege. Maar je achter die redenen verschuilen is volgens Mulder niet nodig. ‘Theoretisch gezien kunnen we die samenwerking morgen al verbeteren. Er staat ons niks in de weg. Als professional moet je zelf je professionele vrijheid en verantwoordelijkheid gebruiken om te doen wat goed is. De zuilen en de schotten die er nu zijn, en die een samenwerking misschien bemoeilijken, hebben we zelf in het leven geroepen en kunnen we dus ook zelf weer laten wegvallen. Dat kan op verschillende niveaus. Voor de bovenste twee niveaus, regionale samenwerking en landelijke akkoorden, is tijd nodig. Maar het eerste niveau, dat van de cliënt, is een niveau waar we met elkaar morgen al het schot kunnen laten vallen. Ik kan morgen al de samenwerking zoeken met een collega uit het sociaal domein om zo samen mijn patiënt of cliënt te helpen. Het schot tussen de samenwerking van sociaal domein en ggz hoeft er op dit niveau echt niet te zijn. Dat houden we zelf in stand.’

Uitgelicht congres

Congres Wijkteams in het sociaal domein

ReeHorst