Integraal werken

23 november 2021 Integraal werken

Sjef van der Klein, Sociaal Werker van het Jaar 2018, vertelt in onze podcastserie Kippenvel aan de hand van een concrete casus hoe hij dankzij een goede samenwerking de meest urgente problemen van een cliënt wist op te lossen. 'Ik denk: uitkering, woningbouw, huisarts... Ik zeg dat ik bij haar blijf en haar ga helpen.'

Zorgmijders

Z+W TV: Bemoeizorg moet terugkomen

Hoe ernstiger de problematiek, hoe groter de kans dat mensen zorgmijdend worden. Dat stelt psychiater en hoogleraar Niels Mulder. Om te voorkomen dat deze mensen in een vicieuze cirkel terechtkomen van steeds groter wordende problemen, is de generieke module assertieve en verplichte zorg gepubliceerd.
Jeugdhulp

Stappenplan moet onderwijs en jongerenwerker helpen bij versterken veerkracht

Jongerenwerk, onderwijs en gemeenten vinden elkaar steeds vaker in het vergroten van veerkracht bij jongeren. Dit helpt in de aanpak tegen radicalisering en polarisatie. Platform JEP ondersteunt professionals hierbij en maakte een stappenplan ter ondersteuning.
Jeugdhulp

‘Investeren in hulp aan kwetsbare zwangere kan achterstand doorbreken’

Welzijn begint in de baarmoeder. Dat is de grondslag voor een kansrijke start van – ongeboren – kinderen en hun moeders. Dankzij sociale verloskunde kunnen professionals in de zorg en het sociaal domein met jonge moeders samenwerken om de risico’s op armoede, psychische- en gezondheidsproblemen en mishandeling te voorkomen. 'De ultieme vorm van preventie begint bij de geboorte.'
Professionalisering

‘Versnippering in zorg maakt samenwerking huisarts en sociaal domein steeds moeilijker’

Huisarts Marnix van der Leest heeft zijn werk fundamenteel zien veranderen sinds de transitie van de jeugdzorg. Ook het groeiend aantal ouderen dat langer thuis blijft wonen heeft impact op zijn werk. ‘De grote hoeveelheid betrokken partijen maakt communiceren moeilijker.’
Jeugdhulp

‘Jongerenwerk kan traject van jongere in jeugdzorg positief beïnvloeden’

Laat jongeren die jeugdzorg krijgen ook aanhaken bij het jongerenwerk in de buurt. Dit kan een positief effect hebben op de duur en intensiteit van hun jeugdzorgtraject, stelt onderzoek van Lectoraat Youth Spot - Jongerenwerk, in opdracht van het ministerie van VWS en Sociaal Werk Nederland.
Jeugdhulp

Als het thuis goed gaat, dan gaat het ook beter op…

Laagdrempelige toegang, het voorkomen van thuiszitters, minder doorverwijzingen én veel meer ouderbetrokkenheid. De meerwaarde van specialistische jeugdhulp binnen de schoolmuren is groot, zegt Lenneke Wolswinkel, projectleider Specialistische Jeugdhulp in Speciaal Onderwijs (SJSO) van jeugdhulpaanbieder Levvel in Amsterdam.
Jeugdhulp

‘Er moet nú een doorbraak komen in complexe jeugdzorg’

Vijf grote organisaties slaan de handen ineen om de problemen in de complexe jeugdzorg definitief aan te pakken. Ze dringen aan op een doorbraak.
Sociaal werk doordacht

Waarom we sociaal werk uit de koker moeten halen

In het boek ‘Sociaal werk doordacht’ gaan twintig lectoren op zoek naar de identiteit van sociaal werk, in de breedste zin van het woord. Die brede benadering is om meerdere redenen belangrijk. Ook voor de dagelijkse praktijk van sociaal werkers.
Jeugdhulp

‘Dit is hét moment om veerkracht bij kinderen en jongeren te…

Hoe kunnen de problemen van kinderen en jongeren, zoals leerachterstanden en gevoelens van eenzaamheid, duurzaam worden opgelost? Het NJi wil samen met hen naar antwoorden zoeken. Zorg+Welzijn vroeg drie organisaties wat zij als een mogelijke oplossing zien. 

Over integraal werken

Hoe werk je effectief integraal?

Integraal werken is inmiddels een vast onderdeel van de werkwijze van sociaal professionals want met de veranderingen in zorg, welzijn, werk & inkomen hebben professionals met verschillende expertises elkaar steeds meer nodig.

Lees meer

Integraal werken. Het is een begrip dat veel genoemd wordt, maar wat houdt het nou precies is? Hilde van Xanten, senior adviseur sociale zorg bij Movisie: ‘Volgens mij zijn er twee dimensies van integraal werken. Aan de ene kant zijn er de organisatorische aspecten om tot een gezamenlijk ondersteuningsplan en uitvoering te komen. Het gaat dan bijvoorbeeld over het ontwikkelen van werkwijzen en afspraken over het benutten van verschillende expertises. Aan de andere kant gaat integraal werken over een aanpak waarin er aandacht is voor alle leefgebieden van een cliënt als één samenhangend geheel, waar de cliënt en zijn netwerk ook veel over te zeggen heeft. Nu zit het nog vaak op de samenwerking van de professionals, het moet door ontwikkelen naar echte samenwerking mét de cliënt, die moet en mag meebepalen wat er moet gebeuren.’

Over de wetten heen

Van Xanten is ziet dat er in het land steeds meer aandacht is voor hoe integraal te werken, er wordt geëxperimenteerd en er zijn ook al goede voorbeelden te vinden. Toch is er nog volop ruimte voor verbetering. Niet alleen wat betreft de positie van cliënten bij het integraal werken, maar ook wat betreft de samenwerking tussen professionals en de randvoorwaarden daarvoor. ‘We zien heel vaak dat bijvoorbeeld zorg en ondersteuning én werk en inkomen nog niet natuurlijk samenwerken. Ze vallen in verschillende wettelijke kaders, met eigen regels en werkwijzen en dan wordt het voor professionals lastig om een samenhangend ondersteuningsplan op maat op te stellen. Maar op de plekken waar gemeente en aanbieders samen komen tot één visie, de werkwijzen echt op elkaar afstemmen en de bekostiging daarop laten aansluiten, blijkt het wel mogelijk.’

Sociaal domein en ggz

Ook de samenwerking tussen het sociaal domein en de ggz is nog niet vanzelfsprekend. Daar zijn allerlei redenen voor zoals andere vormen van financiering, andere regels en verantwoordelijkheden en issues rond privacy. Maar toch zou het morgen al anders kunnen én moeten, vindt psychiater Niels Mulder. l jarenlang pleit hij voor een betere samenwerking tussen het sociaal domein de ggz. En ondanks dat die samenwerking mondjesmaat op gang komt, zijn er nog grote stappen te maken. ‘Heel veel cliënten en patiënten hebben te maken met zowel psychische als sociale problemen. Om hen echt goed te helpen, moeten het sociaal domein en de ggz dus samenwerken. Dat gebeurt echt nog te weinig. Het zit nog niet in het systeem en is geen basisprincipe.’

Verschuil je niet

Toch blijft de echte samenwerking vanwege de eerder genoemde redenen vaak nog achterwege. Maar je achter die redenen verschuilen is volgens Mulder niet nodig. ‘Theoretisch gezien kunnen we die samenwerking morgen al verbeteren. Er staat ons niks in de weg. Als professional moet je zelf je professionele vrijheid en verantwoordelijkheid gebruiken om te doen wat goed is. De zuilen en de schotten die er nu zijn, en die een samenwerking misschien bemoeilijken, hebben we zelf in het leven geroepen en kunnen we dus ook zelf weer laten wegvallen. Dat kan op verschillende niveaus. Voor de bovenste twee niveaus, regionale samenwerking en landelijke akkoorden, is tijd nodig. Maar het eerste niveau, dat van de cliënt, is een niveau waar we met elkaar morgen al het schot kunnen laten vallen. Ik kan morgen al de samenwerking zoeken met een collega uit het sociaal domein om zo samen mijn patiënt of cliënt te helpen. Het schot tussen de samenwerking van sociaal domein en ggz hoeft er op dit niveau echt niet te zijn. Dat houden we zelf in stand.’

Uitgelicht congres

Congres Ervarings deskundigheid

ReeHorst