Dementie

Verward gedrag
Oude mevrouw kijkt door jaloezieën naar buiten

‘Sociaal werkers houden frustraties te vaak binnen, zeker bij verward gedrag’

Cliënten of collega's direct aanspreken bij verward gedrag doen veel sociaal werkers liever niet. Maar het moet wel, anders kan hulpverlening het herstelproces belemmeren. Hoe je de confrontatie aangaat en waarom je de 'Hoe gaat het?' vraag beter vermijdt legt onderzoeker Jessy Berkvens uit.
Dementie
Portretfoto Hans Alderliesten (1)

Column: ‘Ze zeggen dat ik dementie heb’

Dat Westlanders niet op hun mondje zijn gevallen, ziet senior adviseur/onderzoeker bij Movisie Hans Alderliesten als hij meekijkt met een groep Westlanders met dementie. Vroeg opstaan, hard werken, niet zeuren maar aanpakken; het kenmerkt ook deze mensen, ondanks hun leeftijd, ondanks de aandoening.
Participatie

WIJ SAMEN ‘Werken aan een wijk waarin iedereen meetelt en meedoet’

Bouwen aan een wijk waarin mensen hulp krijgen bij het aanpakken van hun problemen en het najagen van hun dromen. Dat is het doel van Gerlinda Robbertsen van diaconale stichting Goud van Noord en Ester Ruijg van wijkteam Het Oude Noorden.
Wmo

COLUMN Wat werkt er precies?

In een interview over ouderenzorg bekritiseert de Rotterdamse hoogleraar Robbert Huijsman de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Die schrijft niks voor en laat alleen maar inspirerende voorbeelden zien, zodat gemeenten van elkaar kunnen leren.
Participatie

BINNENKIJKEN ‘Onkruid bestaat niet, dat is door de mensen bedacht’

'Onkruid bestaat niet, dat is door de mensen bedacht', roept een van de mannen op de foto als hij met zijn collega's in de bosjes naast de tramrails het onkruid aan het wieden is.

EDITORIAL Trauma of ‘gewoon’ erg?

'Ieder mens maakt vervelende of schokkende dingen mee. Dit hoeft niet tot een trauma te leiden. Wel gebruiken we steeds vaker de term trauma om dergelijke situaties te omschrijven. Door het gemakkelijke en overdadige gebruik ervan door leken is het begrip trauma verwaterd.'
Ervaringsdeskundig

COLUMN Plekje

'Levend verlies', heet de podcast waarnaar ik luister. Het is een term waar ik een ambivalente relatie mee heb. Ja, ik ervaar regelmatig gevoelens van verlies en misschien zelfs rouw over Yaëls beperkingen, maar ik kan niet naar haar kijken in termen van verlies.
Jeugdhulp

HOOFDPIJNCLIËNT ‘Niemand die aan deze jongen vroeg hoe hij er tegenaan…

Als vertrouwenspersoon in de jeugdzorg is Walter de Jonge al best wat gaten in de hulp tegengekomen. Maar als hij in de crisisopvang voor jongeren met Guido, 15 jaar, praat over zijn situatie, staat hij versteld van het gebrek aan inzicht van hulpverleners.
Participatie

ZO KAN HET OOK ‘De gemeente snapt dat onze aanpak werkt’

'Ik werk op mijn eigen manier. Natuurlijk, ik ben opgeleid tot persoonlijk begeleider. Maar zo zie ik mezelf niet hoor. Ik ben gewoon Petra', zegt Petra Derogee, coach van vrijwilligers en bezoekers bij De Oude Bieb.
Ervaringsdeskundig

HET RUGZAKJE ‘Juist dat zwijgen was heel bedreigend’

De door de oorlog getraumatiseerde Joodse vader van Catherine Keyl (75) was naar haar zeer veeleisend en kritisch. Het maakte haar ambitieus en succesvol. Maar ook ongelukkig. 'Er was altijd een stem die zei: je bent niks en je kan niks en niemand vindt je leuk.'

Over dementie

Dementiezorg naar een hoger plan

Met het Deltaplan Dementie is in 2013 een grote stap gezet om de ziekte te bestrijden en de zorg aan dementerenden te verbeteren. Nederland telt zo’n 270.000 mensen met dementie. Door de vergrijzing stijgt dat aantal. Niet alleen de zorg voor mensen met dementie wordt steeds intensiever, ook de ondersteuning voor naasten, de mantelzorg en vrijwilligerswerk maken dementie tot een indringend thema in het sociaal domein.

Lees meer

Dementie is een verzamelnaam voor bepaalde verschijnselen die optreden door beschadigingen aan hersenen. Die beschadigingen worden veroorzaakt door verschillende (hersen)ziektes. Er zijn meer dan vijftig verschillende ziektes  die dementie veroorzaken. De bekendste is de ziekte van Alzheimer. De schatting is dat er in 2017 in Nederland zo’n 270.000 mensen met dementie leven. Alzheimer Nederland schat dat in ons land ongeveer 12.000 mensen dementie op jonge leeftijd hebben.

In 2013 heeft toenmalig staatssecretaris Martin van Rijn het Deltaplan Dementie in werking gezet. Het Deltaplan steunt op drie pijlers: onderzoek, zorgverbetering en de dementievriendelijke samenleving. Het plan zet in op samenwerking om dementie te voorkomen en te genezen, voor betere zorg voor mensen met dementie en voor een dementievriendelijke samenleving.

Dementiezorg

Het aantal mensen met dementie stijgt met zo’n 10.000 per jaar. Ongeveer 70 procent  woont thuis, en de meesten willen dat graag zo lang mogelijk blijven doen. Dat stelt de dementiezorg voor grote uitdagingen. Recent is het programma ‘Dementiezorg voor elkaar’ van start gegaan. Het doel is de kwaliteit van leven van thuiswonende mensen met dementie te verbeteren. Het programma ondersteunt samenwerkingsverbanden van professionals die hieraan willen werken, zoals ketenregisseurs, netwerkcoördinatoren, casemanagers, wijkverpleegkundigen, mantelzorgondersteuners, huisartsen en andere professionals in de eerste lijn. Ziehier de cruciale rol van sociale professionals voor dit thema.

Zorg en hulpverlening is niet alleen belangrijk voor mensen met dementie, zeker ook voor hun naasten, voor mantelzorgers.  Het is belangrijk dat hulpverleners het netwerk van de persoon met dementie kennen, vertelt Marcel Olde Rikkert, hoogleraar geriatrie aan het Radboudumc in een artikel in Z+W magazine. Een partner zorgt voor stabiliteit in het leven. Is die partner er niet, dan is het noodzaak  voor de hulpverlener om nog meer aandacht te besteden aan het netwerk en hoe dat netwerk kan worden ondersteund. Volgens Olde Rikkert stellen hulpverleners die vragen nog te weinig.

Mantelzorg

Inmiddels worden veel voorzieningen en ook informatie over omgaan met dementie wijdverspreid in de samenleving en onder professionals. Sinds 2015 zijn dagactiviteiten voor mensen met dementie de verantwoordelijkheid van de gemeente, het valt onder de Wet maatschappelijke opvang. De dagbesteding moet financieel haalbaar zijn voor de bezoeker en mantelzorger. Maar uit onderzoek van Alzheimer Nederland blijkt dat dagbesteding voor een kwart van de ondervraagde mensen te duur wordt, door de verhoging van de eigen bijdrage. De toegang tot deze activiteit is voor cliënten en hun naasten onontbeerlijk, de gemeente is aan zet.

Hoe ga je als professional om met mensen met dementie? Als een van je cliënten bijvoorbeeld het overlijden van haar dochter niet kan onthouden, moet je haar dan steeds wijzen op haar verlies. Of is een leugentje om bestwil beter en zo ja, hoe ver kun je daarin gaan? Professionals komen ook voor deze en andere vragen te staan. In dit dossier zoeken professionals en opiniemakers naar probleemstellingen, mogelijkheden en praktische handvatten.

Uitgelicht congres

Congres Mensen met verward gedrag

ReeHorst