Armoede

Armoede
Vroeg signaleren van betalingsachterstand kan mensen uit de armoede halen. Daarom is eind juni de Wet gemeentelijke Schuldhulpverlening gewijzigd.

Huisuitzetting vermijden met een team dat belletje wil trekken

Vroeg signaleren van betalingsachterstand kan mensen uit de armoede halen. Daarom is eind juni de Wet gemeentelijke Schuldhulpverlening gewijzigd. In Amsterdam doen ze dat al jaren: vroegsignaleren. En met succes: minder uitzettingen, minder beslagleggingen en een veel lagere schuld dan elders in het land.
Armoede

Vroegsignalering van schulden kan effectiever en efficiënter

Vroegsignalering van problematische schulden vindt te vaak plaats zonder volledig projectplan of monitoring. Daardoor zijn de resultaten onvoldoende inzichtelijk, ontbreekt sturing en blijft er twijfel bestaan over de meerwaarde. Vanwege het zwaarwegende belang van inwoners met ernstige schulden, moet dit beter. Want vroegsignalering is wel degelijk van waarde voor inwoners en maatschappij.
LVB
Pieter Hilhorst: ‘Zoek naar een middenweg als je problemen echt wilt oplossen’

Pieter Hilhorst: ‘Zoek naar een middenweg als je problemen echt wilt…

‘We hebben te maken met een rare paradox: hoe kwetsbaarder je maatschappelijke positie, op hoe meer regelingen je aanspraak moet maken en hoe groter de kans is dat je niet krijgt waar je recht op hebt. Dat moet veranderen.’ En actieonderzoeker Pieter Hilhorst weet ook hoe.
Armoede
Armoedebestrijding

Tamara Madern: ‘Financiële zelfredzaamheid is fietsen zonder zijwieltjes’

‘We moeten misschien wel af van het woord schuldenaar’, oppert lector Tamara Madern tijdens het Zorg+Welzijn Congres Armoede en Schulden Doorgrond. Wat is nodig om mensen met risicovolle of problematische schulden te helpen? Madern legt de “Brede Schuldenaanpak” van het kabinet onder de loep. ‘Er is vooral aandacht en betrokkenheid nodig.’
Armoede
Gemeenten doen te weinig om schulden van inwoners te voorkomen

Gemeenten doen te weinig om schulden van inwoners te voorkomen

Gemeenten doen al veel om zorgverzekeringsschulden te voorkomen en op te lossen, maar nog niet genoeg. Zo worden nog lang niet alle mogelijkheden ingezet en schiet de kennis over het onderwerp tekort. Dat blijkt uit nieuw onderzoek.
Armoede
Is de brede aanpak van schulden wel breed genoeg?

Is de brede aanpak van schulden wel breed genoeg?

Met de brede schuldenaanpak geeft het huidige kabinet blijk van serieuze aandacht voor armoede en schulden. Maar is dit voldoende voor een échte oplossing?
Armoede

Hoe de Sociale Verzekeringsbank schulden aanpakt

De Sociale Verzekeringsbank (SVB) wil een bijdrage leveren aan de aanpak van schulden. De SVB zoekt actief contact met partners in de keten om klanten beter van dienst te kunnen zijn. Bijvoorbeeld met de gemeente Groningen, in de pilot vroegsignalering van problematische schulden bij klanten.
Armoede
De deurwaarder als kennispartner voor het sociaal domein

De deurwaarder als kennispartner voor het sociaal domein

De incassosector komt regelmatig negatief in de publiciteit. Dit eenzijdige beeld gaat echter voorbij aan innovatieve ontwikkelingen in de sector. Hoe zien die trends en ontwikkelingen eruit? En hoe kunnen gemeenten sociale organisaties effectiever samenwerken met incassopartners?
Armoede

Hulp voor de onbekende schuldenaar dankzij signalen van ketenpartners

De meeste mensen met schulden kloppen niet aan voor hulp. Ze zijn bij gemeenten en wijkteams onbekend. Met vroegsignalering krijgen gemeenten wel zicht op deze onbekende schuldenaars. Steeds meer gemeenten zoeken naar een effectieve aanpak. Tijdens het eerste landelijk overleg vroegsignalering in december deelden ze ervaringen.
Wijkteam
schuldhulpverlening

Vroegsignaleren van schulden is lastig, maar mogelijk

Het vroegsignaleren van schulden is belangrijk om huishoudens uit de problematische schulden te houden. Het project ‘Landelijke uitrol vroegsignalering schulden’ ondersteunt gemeenten bij een effectieve aanpak. Eén van de eerste problemen bij vroegsignalering zijn de privacyvoorschriften.

Over armoede

Hoe help je jouw cliënt uit de armoede?

Ook in een rijk land als Nederland leven steeds meer mensen in armoede. Van alle Nederlanders leeft 6,2 procent, dat zijn iets meer dan 1 miljoen mensen, onder de armoedegrens. Van hen leven er 391.000 in langdurige, dat betekent minstens vier jaar, onder de lage inkomensgrens. in armoede. Dat is 2,5 procent van de bevolking. Wat kunnen professionals doen om mensen uit de armoede te krijgen?

Lees meer

Opvallend feit aan de armodecijfers van Nederland is dat ruim een derde van de mensen die uit de armoede zijn gekomen, daar uiteindelijk weer in terugvallen. Uit onder zoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) blijkt namelijk dat van de mensen die in een bepaald jaar uit de armoede zijn geraakt,  bijna 20% een jaar later opnieuw in een armoede situatie leeft. Na vijf jaar is in totaal 40% in armoede teruggevallen.

Opgedeeld in groepen

Wie zijn de mensen die in armoede leven? Vaak zijn het mensen die behoren tot een zogenoemde kwetsbare groep. Het SCP benoemt acht van die groepen. De eerste groep bestaat uit kinderen in armoede. In 2018 leefden er ruim 264.000 minderjarige kinderen in een huishouden met een inkomen onder de lage-inkomensgrens. Het aantal kinderen in een gezin dat al minstens vier jaar moest rondkomen van een laag inkomen is 103.000 duizend. Dit is zorgelijk omdat kinderen die opgroeien in armoede ook meer kans hebben later zelf in armoede te leven. De tweede en derde groep bestaan uit eenoudergezinnen met minderjarige kinderen en alleenstaanden jonger dan de AOW-leeftijd. Deze twee groepen lopen het grootste risico op armoede. Nederland telt bijna 534.000 eenoudergezinnen. Ruim de helft daarvan (54%) bestaat uit eenoudergezinnen met uitsluitend minderjarige kinderen. Veruit de meeste daarvan hebben een vrouw aan het hoofd. Het armoedepercentage in deze categorie is veel hoger (bijna 15%) dan in de categorie eenoudergezinnen met een man aan het hoofd (7%). Dit komt doordat alleenstaande moeders relatief vaak afhankelijk zijn van een uitkering. Het armoederisico onder 55- tot 65-jarigen vergeleken met andere leeftijdsgroepen is hoog en is gegroeid sinds 2015. De 55-plussers die hun baan zijn kwijtgeraakt, komen moeilijk weer aan het werk. De verhoging van de AOW-leeftijd verlengt bovendien de tijdsspanne van hun armoedeproblematiek. Dit blijkt uit recente gegevens van het CBS.

De vierde groep bestaat uit werkende armen. Dat zijn mensen die een betaalde baan hebben, maar te weinig verdienen om van rond te komen. Hoe beperkter de werkweek, hoe hoger de kans op armoede. Werkende armen vormen bijna een derde van de volwassenen in armoede. Na de bijna 220.000 werkende armen zijn de bijstandsgerechtigden de tweede grootste groep onder de arme volwassenen. In totaal ging het in 2017 om ongeveer 152.000 personen. Dit was bijna een kwart (23%) van de totale groep arme volwassenen. De kans dat bijstandsgerechtigden in armoede verkeren is groot: van alle bijstandsontvangers in Nederland is ruim een derde arm. Naast de werkende armen en de bijstandsgerechtigden zijn de pensioenontvangers de derde grote groep onder de arme volwassenen. In 2017 ging het om 105.000 mensen. Bijna 90% van deze mensen is langdurig arm. Dat het aandeel in deze groep niet of nauwelijks afneemt, komt ook doordat deze groep niet kan profiteren van economische groei.

Dan blijven er nog twee groepen over: arme mensen met een migratieachtergrond en mensen die onder bewindvoering staan vanwege schulden. Van alle arme volwassenen in 2017 had ongeveer de helft een migratieachtergrond. Niet-westerse migranten zijn vaker arm dan westerse migranten. Het armoederisico verschilt per land van herkomst. Bij mensen met een niet-westerse achtergrond hebben migranten uit vluchtelingenlanden het hoogste armoederisico. Het aantal mensen dat door schulden onder toezicht van een bewindvoerder kwam te staan is de afgelopen jaren fors gestegen. Waren er in 2013 nog ongeveer 35.000 mensen onder bewind vanwege schulden, in 2018 waren dat er al ruim 56.000. Een stijging van zo’n 60 procent.

Blijf op de hoogte

Sociaal werkers zijn in de meeste gevallen betrokken bij de ondersteuning en hulp aan mensen die in armoede dreigen te geraken of die al in de schuldhulpverlening zitten. Het is voor deze professionals ook belangrijk om op de hoogte te zijn van de projecten, de beleidsregels en van de ontwikkelingen op het gebied van armoede en schuldhulpverlening. En niet te vergeten willen sociaal werkers graag lezen over nieuwe ideeën en opinies over methoden en werkwijzen. In dit dossier zet Zorg+Welzijn alles bij elkaar op het gebied van armoede.

Uitgelicht congres

Wijkteam congres: samenwerken in de praktijk

Van der Valk Hotel Veenendaal

Jaarcongres Georganiseerde criminaliteit en ondermijning

ReeHorst