Armoede

Armoede

MEELOPEN MET De voedselbank is zoveel meer dan boodschappen alleen

Bij de Utrechtse Voedselbank Rivierenwijk krijgen mensen niet alleen kratten eten 'op maat', maar vaak ook wat extra's én een luisterend oor. 'Wij weten precies wie wat nodig heeft', zegt coördinator Catharina van der Veeken.
Dagbesteding
Vadercentrum ADAM

Vadercentrum ADAM is al twintig jaar een spil in de wijk

Wat begon als een ontmoetingsplek voor mannen is uitgegroeid tot een buurtcentrum voor iedereen. In het Haagse stadsdeel Laak is vadercentrum ADAM is al twintig jaar de spil in de wijk. Coördinator Bilal Sahin is hier sinds het begin werkzaam: ‘Elk mens is ergens goed in. Hier proberen we die vaardigheden samen te ontdekken en in te zetten voor de maatschappij.’
Informele zorg

THEMA ‘Ik los alleen kleine problemen op’

Als vrijwilliger in buurtwerkkamer Ons Koekoeksnest in Amsterdam-Noord, werd Maryam Lebesher (46) van lieverlee steeds meer hulpverlener. Dagelijks staat ze klaar voor met name migrantenvrouwen die geen instantie weten, kunnen of durven te benaderen. 'Ze moeten leren om het zelf te regelen. Ik help ze op weg.'
Dak- en thuislozen

Evi Hanssen: ‘Je bent kwetsbaarder dan je denkt’

Personeel werven door vooral de diversiteit en de leuke kanten van zorg- en welzijnswerk te laten zien. Dat is het doel van het televisieprogramma Heel Holland Zorgt. Rode draad in elke uitzending is een bekende Nederlander die meehelpt in een zorg- en welzijnsorganisatie. De Vlaamse presentatrice Evi Hanssen ging een dag aan het werk bij de Utrechtse Tussenvoorziening die opvang biedt aan dak- en thuislozen.

Wie wint de Zorg+Welzijn Award? Stem op jouw favoriete kandidaat!

Voor de allereerste keer reikt Zorg+Welzijn de Zorg+Welzijn Award uit, dé prijs voor het sociaal domein. We gingen op zoek naar echte verschilmakers en vonden die in Dorine Rüter, Eva Yoo Ri Brussaard en Pauline Calmez. Wie is jouw favoriete kandidaat? Laat het ons weten door je stem uit te brengen op de poll.
Armoede
verdrietig spaarvarken

‘We bereiden ons voor op een hausse aan hulpvragen’

De coronacrisis zal hoogstwaarschijnlijk leiden tot een diepe economische crisis. Nu al zijn veel mensen hun werk kwijtgeraakt en droogden de opdrachten van zzp’ers en andere ondernemers op. Maar komen deze mensen op tijd om hulp vragen?
Armoede
Wat is de rol van vrijwilligers in de schuldhulpverlening?

Vrijwilligers in de schuldhulpverlening: goedkoper kunnen ze het niet maken, wel…

Wat is de rol van vrijwilligers in de schuldhulpverlening? Wat zijn de werkzame elementen wanneer zij mensen met schulden begeleiden? ‘De vrijwilliger helpt je van overleven naar leven.’
Armoede

Hoe effectief zijn vrijwilligers in de schuldhulpverlening?

Veel gemeentelijke beleidsplannen schuldhulpverlening kennen een belangrijke rol toe aan vrijwilligers. Vrijwilligers helpen voorkomen dat mensen in de schulden raken, door hulp te bieden bij het ordenen van de administratie en het aanvragen van voorzieningen. Daarnaast zouden ze, zo is de verwachting, de schuldhulpverlening toegankelijker maken en de kans op terugval beperken.

‘De mensen hier zijn als familie voor me’

In het Huis van Compassie Nijmegen worden activiteiten georganiseerd voor en door mensen in een kwetsbare maatschappelijke positie én mensen die het juist beter gaat. Het is er doorgaans een gezellige boel. 'Met z'n allen krijgen we voor elkaar dat iedereen van betekenis kan zijn en zich gerespecteerd voelt.'
Armoede

‘Arm? Je bent onder elkaar en dan maakt het niet uit’

‘Het vrijwilligerswerk bij Quiet werkt beter dan tien jaar lang ggz-therapie’, zei de psychiater tegen Hanny, die al jarenlang van een uitkering leeft. Quiet geeft mensen die in armoede leven weer zin in hun leven.

Over armoede

Hoe help je jouw cliënt uit de armoede?

Ook in een rijk land als Nederland leven steeds meer mensen in armoede. Van alle Nederlanders leeft 6,2 procent, dat zijn iets meer dan 1 miljoen mensen, onder de armoedegrens. Van hen leven er 391.000 in langdurige, dat betekent minstens vier jaar, onder de lage inkomensgrens. in armoede. Dat is 2,5 procent van de bevolking. Wat kunnen professionals doen om mensen uit de armoede te krijgen?

Lees meer

Opvallend feit aan de armodecijfers van Nederland is dat ruim een derde van de mensen die uit de armoede zijn gekomen, daar uiteindelijk weer in terugvallen. Uit onder zoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) blijkt namelijk dat van de mensen die in een bepaald jaar uit de armoede zijn geraakt,  bijna 20% een jaar later opnieuw in een armoede situatie leeft. Na vijf jaar is in totaal 40% in armoede teruggevallen.

Opgedeeld in groepen

Wie zijn de mensen die in armoede leven? Vaak zijn het mensen die behoren tot een zogenoemde kwetsbare groep. Het SCP benoemt acht van die groepen. De eerste groep bestaat uit kinderen in armoede. In 2018 leefden er ruim 264.000 minderjarige kinderen in een huishouden met een inkomen onder de lage-inkomensgrens. Het aantal kinderen in een gezin dat al minstens vier jaar moest rondkomen van een laag inkomen is 103.000 duizend. Dit is zorgelijk omdat kinderen die opgroeien in armoede ook meer kans hebben later zelf in armoede te leven. De tweede en derde groep bestaan uit eenoudergezinnen met minderjarige kinderen en alleenstaanden jonger dan de AOW-leeftijd. Deze twee groepen lopen het grootste risico op armoede. Nederland telt bijna 534.000 eenoudergezinnen. Ruim de helft daarvan (54%) bestaat uit eenoudergezinnen met uitsluitend minderjarige kinderen. Veruit de meeste daarvan hebben een vrouw aan het hoofd. Het armoedepercentage in deze categorie is veel hoger (bijna 15%) dan in de categorie eenoudergezinnen met een man aan het hoofd (7%). Dit komt doordat alleenstaande moeders relatief vaak afhankelijk zijn van een uitkering. Het armoederisico onder 55- tot 65-jarigen vergeleken met andere leeftijdsgroepen is hoog en is gegroeid sinds 2015. De 55-plussers die hun baan zijn kwijtgeraakt, komen moeilijk weer aan het werk. De verhoging van de AOW-leeftijd verlengt bovendien de tijdsspanne van hun armoedeproblematiek. Dit blijkt uit recente gegevens van het CBS.

De vierde groep bestaat uit werkende armen. Dat zijn mensen die een betaalde baan hebben, maar te weinig verdienen om van rond te komen. Hoe beperkter de werkweek, hoe hoger de kans op armoede. Werkende armen vormen bijna een derde van de volwassenen in armoede. Na de bijna 220.000 werkende armen zijn de bijstandsgerechtigden de tweede grootste groep onder de arme volwassenen. In totaal ging het in 2017 om ongeveer 152.000 personen. Dit was bijna een kwart (23%) van de totale groep arme volwassenen. De kans dat bijstandsgerechtigden in armoede verkeren is groot: van alle bijstandsontvangers in Nederland is ruim een derde arm. Naast de werkende armen en de bijstandsgerechtigden zijn de pensioenontvangers de derde grote groep onder de arme volwassenen. In 2017 ging het om 105.000 mensen. Bijna 90% van deze mensen is langdurig arm. Dat het aandeel in deze groep niet of nauwelijks afneemt, komt ook doordat deze groep niet kan profiteren van economische groei.

Dan blijven er nog twee groepen over: arme mensen met een migratieachtergrond en mensen die onder bewindvoering staan vanwege schulden. Van alle arme volwassenen in 2017 had ongeveer de helft een migratieachtergrond. Niet-westerse migranten zijn vaker arm dan westerse migranten. Het armoederisico verschilt per land van herkomst. Bij mensen met een niet-westerse achtergrond hebben migranten uit vluchtelingenlanden het hoogste armoederisico. Het aantal mensen dat door schulden onder toezicht van een bewindvoerder kwam te staan is de afgelopen jaren fors gestegen. Waren er in 2013 nog ongeveer 35.000 mensen onder bewind vanwege schulden, in 2018 waren dat er al ruim 56.000. Een stijging van zo’n 60 procent.

Blijf op de hoogte

Sociaal werkers zijn in de meeste gevallen betrokken bij de ondersteuning en hulp aan mensen die in armoede dreigen te geraken of die al in de schuldhulpverlening zitten. Het is voor deze professionals ook belangrijk om op de hoogte te zijn van de projecten, de beleidsregels en van de ontwikkelingen op het gebied van armoede en schuldhulpverlening. En niet te vergeten willen sociaal werkers graag lezen over nieuwe ideeën en opinies over methoden en werkwijzen. In dit dossier zet Zorg+Welzijn alles bij elkaar op het gebied van armoede.

Uitgelicht congres

Wijkteam congres: samenwerken in de praktijk

Van der Valk Hotel Veenendaal

Jaarcongres Georganiseerde criminaliteit en ondermijning

ReeHorst