Armoede

Armoede
Geïnterviewde Milouska Meulens zit op grond

Milouska Meulens verdrong jarenlang haar jeugd, stortte in en kwam er…

Schaamte maakte dat journaliste en presentatrice Milouska Meulens (48) zich altijd groot hield en lang niet sprak over haar jeugd die gekenmerkt werd door armoede, veel verhuizingen en het vertrek van haar vader. Tot ze ruim twee jaar terug letterlijk instortte.
Dubbel kwetsbaar én buiten beeld

‘Fundamenteel andere kijk’ op dakloosheid: kabinet geeft wonen en preventie prioriteit

Een eigen woonplek mét ambulante begeleiding. Dat is volgens het kabinet de meest effectieve methode om dakloosheid in Nederland structureel terug te dringen, blijkt uit een vandaag verzonden Kamerbrief. Met een ‘nieuwe manier van denken en werken’ wordt de komende jaren een ‘paradigma-verschuiving’ ingezet. Wonen en preventie zijn hierin sleutelwoorden.
Armoede
Participatielezing 2022

Participatielezing 2022: Hoe dichten we de kloof tussen de hoopvollen en…

‘Hoopvolle mensen mogen van alles zeggen en beslissen over de hopelozen, maar andersom niet’. Dat stelde politicoloog Tim ’s Jongers tijdens de vijfde editie van de Participatielezing van Movisie. Hij benadrukte het belang van ervaringskennis en vertelde hoe beleidsmakers daar beter gebruik van kunnen (én moeten) maken.
De Actieagenda Utrechters Schuldenvrij moet zorgen voor een schuldenvrij Utrecht

Gezinsaanpak van schulden leidt tot een beter leven

De tandem van sociaal werker en ervaringsdeskundige is in de schuldenaanpak Van Overleven Naar Leven in Amsterdam cruciaal. Samen pakken ze voor gezinnen direct op wat urgent is en realiseren doorbraken die voor de reguliere hulp niet mogelijk zijn.
Jeugdhulp

Wereldkampioen kickboksen is rolmodel voor kansarme jongeren

Kickbokser Ilias Ennahachi laat zich niet verslaan door de coronacrisis. Samen met Omar Berkane startte hij in mei Ontwikkelcentrum Utrecht. De twee vrienden van Marokkaanse afkomst bieden dagbesteding aan jongeren die in de achterstandswijk Kanaleneiland tussen de wal en het schip dreigen te vallen. ‘Stapje voor stapje ontdekken we hun talenten en werken we aan hun toekomst.’

Wie wint de Zorg+Welzijn Award? Stem op jouw favoriete kandidaat!

Voor de allereerste keer reikt Zorg+Welzijn de Zorg+Welzijn Award uit, dé prijs voor het sociaal domein. We gingen op zoek naar echte verschilmakers en vonden die in Dorine Rüter, Eva Yoo Ri Brussaard en Pauline Calmez. Wie is jouw favoriete kandidaat? Laat het ons weten door je stem uit te brengen op de poll.
Ervaringsdeskundig

Positie van ervaringsdeskundigen armoede nog volop in ontwikkeling

In de ggz en de verslavingszorg werken al geruime tijd opgeleide ervaringsdeskundigen. In armoede en sociale uitsluiting heeft deze trend zich pas recent ingezet, met dank aan onder meer de Edasu-opleidingen.1 Uit onderzoek blijkt de meerwaarde van ervaringsdeskundigen. Maar hun rol is niet altijd duidelijk en wordt ook niet altijd op prijs gesteld.
Ervaringsdeskundig
Ik kies menselijke nabijheid boven professionele afstand

‘Ik kies menselijke nabijheid boven professionele afstand’

Een veilige jeugd was Toon Walravens niet beschoren. ‘Mijn ouders hadden een café waar criminelen, prostituees en pooiers aan de bar zaten. Alcoholmisbruik en geweld waren dagelijkse kost.’ Het leven van Toon speelde zich deels binnen, deels buiten de gevangenis af. Inmiddels gaat het goed met hem en zet hij zijn ervaring in om anderen te helpen.
Dak- en thuislozen

‘Dakloosheid is de meest extreme vorm van uitsluiting’

'Als je dakloos wordt, hoor je dat je niet meer mee mag doen. Jij hoort dat je moet boeten,' aldus Edo Paardekooper Overman. De zeventigjarige ervaringsdeskundige zet zich al jaren in voor dak- en thuisloze mensen, verslaafden en ggz-cliënten - zowel op nationaal als internationaal niveau. Vandaag is Paardekooper Overman door het College van de Rechten van de Mens uitgeroepen tot Mensenrechtenmens 2018.
Armoede

Geslaagd voor bestaanszekerheid, gezakt voor werkzekerheid

Ervaringsfeiten kunnen helpen bij het updaten en stroomlijnen van de sociale zekerheid. In het onderzoek Armoede Live vertellen de geïnterviewden over hun ervaringen met leven op het sociaal minimum. Welke verbeteringen suggereren mensen die langere tijd zelf op het bestaansminimum leven? En geven ze ook complimenten?

Over armoede

Hoe help je jouw cliënt uit de armoede?

Ook in een rijk land als Nederland leven steeds meer mensen in armoede. Van alle Nederlanders leeft 6,2 procent, dat zijn iets meer dan 1 miljoen mensen, onder de armoedegrens. Van hen leven er 391.000 in langdurige, dat betekent minstens vier jaar, onder de lage inkomensgrens. in armoede. Dat is 2,5 procent van de bevolking. Wat kunnen professionals doen om mensen uit de armoede te krijgen?

Lees meer

Opvallend feit aan de armodecijfers van Nederland is dat ruim een derde van de mensen die uit de armoede zijn gekomen, daar uiteindelijk weer in terugvallen. Uit onder zoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) blijkt namelijk dat van de mensen die in een bepaald jaar uit de armoede zijn geraakt,  bijna 20% een jaar later opnieuw in een armoede situatie leeft. Na vijf jaar is in totaal 40% in armoede teruggevallen.

Opgedeeld in groepen

Wie zijn de mensen die in armoede leven? Vaak zijn het mensen die behoren tot een zogenoemde kwetsbare groep. Het SCP benoemt acht van die groepen. De eerste groep bestaat uit kinderen in armoede. In 2018 leefden er ruim 264.000 minderjarige kinderen in een huishouden met een inkomen onder de lage-inkomensgrens. Het aantal kinderen in een gezin dat al minstens vier jaar moest rondkomen van een laag inkomen is 103.000 duizend. Dit is zorgelijk omdat kinderen die opgroeien in armoede ook meer kans hebben later zelf in armoede te leven. De tweede en derde groep bestaan uit eenoudergezinnen met minderjarige kinderen en alleenstaanden jonger dan de AOW-leeftijd. Deze twee groepen lopen het grootste risico op armoede. Nederland telt bijna 534.000 eenoudergezinnen. Ruim de helft daarvan (54%) bestaat uit eenoudergezinnen met uitsluitend minderjarige kinderen. Veruit de meeste daarvan hebben een vrouw aan het hoofd. Het armoedepercentage in deze categorie is veel hoger (bijna 15%) dan in de categorie eenoudergezinnen met een man aan het hoofd (7%). Dit komt doordat alleenstaande moeders relatief vaak afhankelijk zijn van een uitkering. Het armoederisico onder 55- tot 65-jarigen vergeleken met andere leeftijdsgroepen is hoog en is gegroeid sinds 2015. De 55-plussers die hun baan zijn kwijtgeraakt, komen moeilijk weer aan het werk. De verhoging van de AOW-leeftijd verlengt bovendien de tijdsspanne van hun armoedeproblematiek. Dit blijkt uit recente gegevens van het CBS.

De vierde groep bestaat uit werkende armen. Dat zijn mensen die een betaalde baan hebben, maar te weinig verdienen om van rond te komen. Hoe beperkter de werkweek, hoe hoger de kans op armoede. Werkende armen vormen bijna een derde van de volwassenen in armoede. Na de bijna 220.000 werkende armen zijn de bijstandsgerechtigden de tweede grootste groep onder de arme volwassenen. In totaal ging het in 2017 om ongeveer 152.000 personen. Dit was bijna een kwart (23%) van de totale groep arme volwassenen. De kans dat bijstandsgerechtigden in armoede verkeren is groot: van alle bijstandsontvangers in Nederland is ruim een derde arm. Naast de werkende armen en de bijstandsgerechtigden zijn de pensioenontvangers de derde grote groep onder de arme volwassenen. In 2017 ging het om 105.000 mensen. Bijna 90% van deze mensen is langdurig arm. Dat het aandeel in deze groep niet of nauwelijks afneemt, komt ook doordat deze groep niet kan profiteren van economische groei.

Dan blijven er nog twee groepen over: arme mensen met een migratieachtergrond en mensen die onder bewindvoering staan vanwege schulden. Van alle arme volwassenen in 2017 had ongeveer de helft een migratieachtergrond. Niet-westerse migranten zijn vaker arm dan westerse migranten. Het armoederisico verschilt per land van herkomst. Bij mensen met een niet-westerse achtergrond hebben migranten uit vluchtelingenlanden het hoogste armoederisico. Het aantal mensen dat door schulden onder toezicht van een bewindvoerder kwam te staan is de afgelopen jaren fors gestegen. Waren er in 2013 nog ongeveer 35.000 mensen onder bewind vanwege schulden, in 2018 waren dat er al ruim 56.000. Een stijging van zo’n 60 procent.

Blijf op de hoogte

Sociaal werkers zijn in de meeste gevallen betrokken bij de ondersteuning en hulp aan mensen die in armoede dreigen te geraken of die al in de schuldhulpverlening zitten. Het is voor deze professionals ook belangrijk om op de hoogte te zijn van de projecten, de beleidsregels en van de ontwikkelingen op het gebied van armoede en schuldhulpverlening. En niet te vergeten willen sociaal werkers graag lezen over nieuwe ideeën en opinies over methoden en werkwijzen. In dit dossier zet Zorg+Welzijn alles bij elkaar op het gebied van armoede.

Uitgelicht congres

Wijkteam congres: samenwerken in de praktijk

Van der Valk Hotel Veenendaal

Jaarcongres Georganiseerde criminaliteit en ondermijning

ReeHorst