Armoede en Schuldhulpverlening

Nibud: Huishoudens niet voorbereid op crisis

Huishoudens maken zich minder zorgen dan twee maanden geleden over hun financiële situatie. Ze lijken de coronacrisis nog niet te voelen. Alle signalen staan echter op rood, zegt het Nibud die sociaal professionals daarom adviseert ook goed door te vragen hoe het financieel met mensen gaat. ‘Als het je overvalt, ben je meestal te laat.’
Wmo

Kim Putters: ‘Zorg gaat vooral om de relatie tussen mensen’

In zijn boek “Veenbrand” stelt Kim Putters, directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau, ‘smeulende kwesties’ aan de orde. Een van die kwesties is de groeiende sociale ongelijkheid. Zorg+Welzijn vroeg aan Kim Putters of het sociaal werkers lukt die smeulende kwesties aan te pakken. ‘Professionals vragen zich af: Moeten we wel allemaal doen wat we nu doen?’

Rotterdam zet stadsmarinier in bij nieuwe aanpak van schulden

De gemeente Rotterdam heeft een nieuw plan om schulden te voorkomen en aan te pakken. Jongeren met problematische schulden kunnen een beroep doen op een fonds. De gemeente gaat schuldhulpverlening voor meer burgers aanbieden, gericht op de zogenoemde stress-sensitieve aanpak. En er komt een Stadsmarinier Schulden die instapt als de ‘gewone aanpak niet toereikend is'.
Hulp bij ethische dilemma’s

DILEMMA Wat zou jij doen?

‘Steeds weer loop ik ertegenaan dat hulp- en ondersteuningstrajecten vastlopen omdat cliënten niet kunnen voldoen aan de eisen om een bijstandsuitkering te krijgen.’ Biljana Bori is wijkteammedewerker. Zij voegt toe: ‘Mijn cliënten voldoen niet aan de eisen vanwege bijvoorbeeld grote schulden door een onoverzichtelijke administratie of een vechtscheiding waarbij de ex-partner weigert bepaalde documenten te overleggen. Zo kom je in een vicieuze cirkel terecht waardoor de begeleiding ernstig stagneert. Ik begrijp heel goed dat er gecontroleerd moet worden op rechtmatigheid van een bijstandsuitkering, maar ik mis compleet de samenwerking met het wijkteam. Wat kan ik doen?’
Wijkteam
Mensen met sociale problemen gaan eerst naar de huisarts

Mensen met sociale problemen gaan eerst naar de huisarts

De doelgroep van de wijkteams zijn vaak al de patiënten van de huisarts. Samenwerking is daarom dringend gewenst, vindt bijzonder hoogleraar en huisarts Maria van den Muijsenbergh. ’Je wilt dat na één telefoontje iemand anders jouw patiënt echt gaat helpen.’

Wachten tot mensen hulp vragen werkt niet bij schulden

In navolging van andere Nederlandse gemeenten, is er ook in Utrecht een samenwerking ontstaan tussen gemeente, woningcorporaties en buurtteams. Het doel? Inwoners met een betalingsachterstand bezoeken om hen hulp te bieden en zo te voorkomen dat (mogelijke) problemen verder uit de hand lopen. ‘Onze reguliere werkwijze is dat inwoners naar ons komen met vragen en problemen. Voor mensen met schulden blijkt dit niet te werken.’
Mer geld naar jeugdzorg en ggz

Sociaal professional: verleid mensen met taal aan de slag te gaan

Laaggeletterdheid kost de samenleving ruim 1 miljard euro. Dat blijkt uit onderzoek van PricewaterhouseCoopers in opdracht van de Stichting Lezen & Schrijven. Er is een duidelijke relatie tussen laaggeletterdheid en armoede. ‘Professionals in het wijkteam zijn cruciaal om laaggeletterdheid te herkennen.’

‘Grotere rol wijkteams bij rechtsbijstand’

Sociale advocaten moeten meer gaan samenwerken met wijkteams en sociaal werkers. Dit zeggen Sociaal Werk Nederland (SWN) en het Landelijk Overleg Sociaal Raadslieden (LOSR).
Wijkteam

De 7 best gelezen artikelen Zorg +Welzijn 2017

Een andere manier van schuldhulpverlening, het persoonsgebonden budget en het recente overlijden van Niels Schuddeboom zijn de meest gelezen artikelen op de website van Zorg+Welzijn in 2017. In dit artikel vind je een overzicht van de zeven best gelezen artikelen.

Jo Hermanns: ‘Zet bijstandsouders niet onder druk’

‘Mensen die leven in armoede, worden ontregeld, zitten in voortdurende stress over schulden of hoe daar uit te blijven. Dat maakt de omstandigheden waarin hun kinderen opgroeien moeilijk en risicovol. Armoede is deels ook de achtergrond van het toenemend aantal kinderen in de jeugdzorg.’

Over armoede en schuldhulpverlening

Van armoede naar schuldhulp en er weer uit

Meer dan 220.000 huishoudens leven langdurig, dat is langer dan vier jaar, onder de lage-inkomensgrens en in Nederland leven volgens het Sociaal en Cultureel Planbureau meer dan 1 miljoen mensen met problematische schulden. Wat kunnen professionals doen om mensen uit de armoede en schulden te krijgen?

Lees meer

De Nationale Ombudsman constateerde in het Jaarverslag 2016 dat schulden, armoede en toegang tot voorzieningen die hulp kunnen bieden de belangrijkste thema’s worden in de komende jaren. ‘Vasthouden aan zelfredzaamheid als norm werpt drempels op, waardoor mensen worden uitgesloten van voorzieningen en hulp.’

Het Sociaal en Cultureel Planbureau berekende dat één tot anderhalf miljoen huishoudens in Nederland te maken heeft met problematische schulden. Ook al kunnen zij in aanmerking komen voor schuldhulpverlening, de problemen blijken niet altijd gemakkelijk op te lossen. Omdat cliënten snel opgeven of boos te worden, weinig flexibel blijken te zijn en ook afspraken niet altijd nakomen.

Schuldhulp

De noodzaak groeit om mensen die financieel in de problemen komen met schuldhulpverlening en armoede-steun te helpen. Sinds een paar jaar is dat de taak van de gemeente. Dat betekent dat elke gemeente die taak om mensen te ondersteunen ook verschillend kan invullen. Enkele gemeenten zijn begonnen met een experiment om mensen in de bijstand ook een klein eigen inkomen te laten verdienen of onbetaald werk toe te staan. Met als doel de leefsituatie te verbeteren en eventueel beter aan betaald werk te kunnen komen.

Er zijn verschillende projecten waarin sociaal werkers helpen om burgers uit de schulden te houden of schulden te saneren. Belangrijk blijkt te zijn om tijdig de financiële problemen – die meestal gepaard gaan met sociaaleconomische problemen – op het spoor te komen. Zoals het meldpunt EMMA – Eerder Melden, Minder Achterstanden, waar de sociaal werker van het jaar 2017 – Mariska Overgaag – mede oprichter van is: ‘Mensen zijn opgelucht als er iemand van EMMA voor de deur staat. Wij komen niks halen, maar iets brengen.’

Armoedebestrijding

De gemeente Alphen aan den Rijn is begonnen met een bijzondere aanpak voor armoedebestrijding: Mobility Mentoring. Het idee is om de stressfactoren weg te nemen bij mensen met financiële problemen. Die stressfactoren kunnen van alles zijn: huisvesting, gezondheid, psychische problemen. Stress zorgt ervoor dat het voor mensen moeilijk wordt om problemen doelmatig aan te pakken. Mensen kunnen dan lastig prioriteiten stellen en hun impulsen te controleren. De methode komt uit de VS en leidt ertoe dat mensen in staat zijn ook hun problemen aan te pakken. De overheid heeft in 2016 bepaald om kinderen die in armoede moeten leven te helpen. Het aantal kinderen dat in Nederland in armoede opgroeit is hoog. Ondanks dat de economie is aangetrokken en er vanuit gemeenten en Rijk aandacht besteedt wordt aan het terugdringen van armoede, groeit tien tot twaalf procent van de kinderen op in armoede. De overheid financiert daarom via de gemeente projecten om kinderen te helpen die in langdurige armoede moeten leven en daarbij in hun sociale welbevinden worden gehinderd.

Sociaal werkers zijn in de meeste gevallen betrokken bij de ondersteuning en hulp aan mensen die in armoede dreigen te geraken of die al in de schuldhulpverlening zitten. Het is voor deze professionals ook belangrijk om op de hoogte te zijn van de projecten, de beleidsregels en van de ontwikkelingen op het gebied van armoede en schuldhulpverlening. En niet te vergeten willen sociaal werkers graag lezen over nieuwe ideeën en opinies over methoden en werkwijzen. In dit dossier zet Zorg+Welzijn alles bij elkaar op het gebied van armoede en schuldhulpverlening.

Uitgelicht congres

Congres Gezinnen met complexe en meervoudige problemen

ReeHorst

Congres Mensen met verward gedrag

ReeHorst

Congres Armoede en Schulden

ReeHorst