Registreren Waarom moet u zich registreren voor deze site? Lees meer

‘Wooncontainers voor overlastveroorzakers zijn niet stigmatiserend’

Amsterdamse woningcorporaties plaatsen dit najaar zes containerwoningen voor mensen die extreme overlast veroorzaken. Na Amsterdam, Maastricht en Kampen starten binnenkort nog acht projecten. Jeroen Singelenberg (SEV) coördineert een landelijk experiment rond containerwoningen naar Deens voorbeeld. 'Deze groep wordt nu gewoon rondgeschopt en vaak voor vijf jaar uitgesloten van een corporatiewoning.'
‘Wooncontainers voor overlastveroorzakers zijn niet stigmatiserend’


Door
Martin Zuithof - ‘In containerwoningen veroorzaakt deze groep minder overlast en hebben ze minder
problemen met hun drugsgebruik, zo blijkt in Denemarken. Ze zitten verder
van de drugsscene af en moeten meer moeite doen om aan
drugs te komen.'



'Zowel het gedrag
als de gezondheidstoestand blijkt verbeterd. Bij een aantal is zelfs verburgerlijking
opgetreden omdat ze hogere eisen stellen aan hun woonomgeving.’



Jeroen Singelenberg, programmaregisseur van het programma ‘Keer de
verloedering’ van de Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting
(SEV),
vertelt betrokken over zijn ervaringen in Denemarken.



Daar bestaan al langer zogeheten'skaeve huse' , projecten voor mensen die
zoveel overlast veroorzaken dat ze in normale sociale woningen niet te handhaven
zijn. Singelenberg coördineert een nationaal experiment waarin de ervaringen
rond negen projecten met containerwoningen worden uitgewisseld. Gemeenten,
corporaties en de hulpverlening zijn in wisselende samenstelling betrokken bij
het experiment dat gericht is op kennisuitwisseling: hoe kan het beste een project
voor containerwoningen worden opgezet?



Zonder hulpverleningSingelenberg: ‘We kijken bij een
nulmeting hoe mensen er binnen komen. Hoe staat het met de ervaren overlast in
de omgeving? Na een aantal maanden doen we een evaluatie om te kijken of er een
positief effect is voor de betrokkenen en de omgeving. Dat positieve effect is
in Denemarken al gebleken. De meeste bewoners blijken er na vijf jaar nog te
zitten. Ook zonder hulpverlening blijken ze het beter te doen doordat ze een
eigen dak boven hun hoofd hebben en tot rust zijn gekomen.’



Hopeloze uitzettingsgevallenVoor het programma meldden
zich in 2005 negen steden aan: Amsterdam, Utrecht, Tilburg, Bergen op Zoom, Ede,
Leiden, Den Helder, Enschede en Leeuwarden. ‘Iedereen zit met dezelfde
problemen. Er zijn lijsten met hopeloze uitzettingsgevallen en zorgwekkende
zorgmijders. Die lijsten kent iedereen ter plaatse, politie, corporaties,
welzijn, gemeenten. Daar probeert men iets voor op te zetten.’



De plannen voor containerwoningen komen nu in een
stroomversnelling. Zijn er zo veel gevallen waar instanties zich geen raad mee
weten?
‘Volgens ons zijn er ongeveer drie ernstige probleemgevallen
op iedere 10.000 inwoners. Dat is een schatting op basis van een paar steden
waar de situatie goed in beeld is gebracht, zoals Maastricht en Tilburg. Dat
zijn steden met een goed zogeheten tweede-kansbeleid, waarmee ze bewoners die in
de fout gaan een tweede kans geven op wonen in een gewone huurwoning met een
contract voor verplichte begeleiding.’




‘Het betreft de gevallen die daar weer mislukken omdat ze zich niet aan de
afspraken houden. Dan blijken dat er zo’n drie op de tienduizend te zijn.
Landelijk schat ik de groep op zo’n 4000 gevallen. Een deel van de doelgroep
zijn de hopeloze uitzettingsgevallen. Dat zijn degenen die uit een huurwoning
komen en niet meer plaatsbaar zijn. Anderen komen uit het daklozencircuit , waar
ze niet in een groepsaccommodatie passen.’



Welke voorzieningen moeten er rond deze containerwoningen zijn?
‘Het belangrijkste is het vinden van een locatie. Die moet niet te
dicht bij de overige bebouwing liggen, zodat er geen overlast is. Wat betreft
begeleiding wordt er naar Deens voorbeeld gewerkt met beheerders, die tussen
verschillende locaties pendelen en een oogje in het zeil houden voor praktische
kwesties. Hij biedt geen individuele hulpverlening en bij deze projecten is ook
geen verplichte bemoeizorg.’



‘De beheerder is ook geen ordehandhaver, zo is de ervaring in Denemarken.
Bij problemen moet de politie worden ingeschakeld anders verliest de beheerder
het vertrouwen van de bewoners.’



Heeft de reguliere hulpverlening de handen van deze groep
afgetrokken?
‘De bal ligt nu bij de cliënten. Het zijn mensen
die het helemaal gehad hebben met de hulpverlening. Ze zijn niet bereikbaar via
het vertrouwde model van begeleiding en bemoeizorg. Individueel is er wel
contact met de verslavingszorg of de geestelijke gezondheidszorg. Maar er is ook
geen woonbegeleiding zoals in de sociale pensions of de hostels.’



Is het geen pijnlijke nederlaag voor de maatschappij om bepaalde
groepen weer in afzondering weg te zetten?
‘Het pijnlijke vind ik nu
dat we het niet onder ogen zien. De groep is er en wordt in feite gewoon
rondgeschopt en vervolgens voor vijf jaar uitgesloten voor een corporatiewoning.
Dat vind ik eigenlijk pijnlijker dan dat een corporatie zo’n project neer gaat
zetten en ook alle verliezen neemt die erbij horen. Niets doen is erger.’



Zijn er echt geen alternatieven?‘Voor deze groep niet.
We stellen wel als voorwaarde dat het deel uitmaakt van een keten. Dat
betekent dat corporaties een ‘tweede kans’ beleid moeten hebben en dat er
hostels zijn die ook voor moeilijke groepen huisvesting aanbieden.'



'Ook in een stad als Utrecht, waar de keten bijna ideaal geregeld is,
blijft er toch een groep over die er onderuit valt. Het moet niet te makkelijk
worden, eerst moet je andere oplossingen in een normale woonomgeving geprobeerd
hebben. Dus niet: ‘zet maar neer voor iedereen die problemen geeft’. Verwijzen
naar een wooncontainer moet ook niet beloning op slecht gedrag worden. ‘



Maar is mensen wegstoppen in containers op afgelegen plekken niet
ook gewoon een vorm van stigmatisering?
‘Nee, de vrees voor
stigmatisering is er de oorzaak van dat het zo lang heeft geduurd voordat deze
projecten worden opgezet. Het voornaamste risico als deze groep zo zichtbaar
gehuisvest wordt, zijn negatieve reacties uit de omgeving.'



'Jongeren gaan soms pesten en ruiten ingooien. In
Maastricht is dat gebeurd en daar is toen een hek geplaatst om de bewoners tegen
de buitenwereld te beschermen. Voor bewoners was dat geen reden om weg te
willen. Ze vinden nog altijd dat deze woonvorm leuker is dan de alternatieven
die er bestaan. In Kampen



, Maastricht en Denemarken willen mensen er blijven
wonen.’



Ziet u ook onderling meer sociale controle bij deze
projecten?
‘Onderling zijn er nauwelijks contacten. Men heeft ook
overlast van elkaar, maar het is leven en laten leven. Men tolereert veel van
elkaar, want men is bang om zijn plek weer te verliezen. We proberen aan te
tonen dat dit een permanente voorziening is, die nodig is om de woonladder
compleet te maken. We zouden willen dat het net zoals in Denemarken permanente
locaties worden.‘



Links: Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting, programma ‘Keer de
verloedering!’
, Skaeve Huse, Wooncontainers, Kampen en Inzet wooncontainers bij overlast
geëvalueerd


Lees ook: Gemeenten zoeken steeds vaker naar aparte
opvang voor probleemhuurders
, Zorg + Welzijn, 2 december
2003

Administrator

Gerelateerde tags

Of registreer je om te kunnen reageren.

Zorgwelzijn is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden