Registreren Waarom moet u zich registreren voor deze site? Lees meer

Aad Koster (Actiz) over een houdbare AWBZ: 'Meer ondersteuning, minder zorg'

'Wat kan ik in mijn omgeving zelf regelen? Wie van mijn buren en familie kan mij helpen en hoe kan de zorgverlener daarbij ondersteunen? Die vragen moeten veel gewoner worden.' Dat zegt Aad Koster, directeur van Actiz, de brancheorganisatie van zorgondernemers, naar aanleiding van het rapport 'Naar autonomie, verbondenheid en een gezond leven' over de toekomst van de AWBZ.
Aad Koster (Actiz) over een houdbare AWBZ: 'Meer ondersteuning, minder zorg'

De overheid moet niet meer de kaasschaaf hanteren, en efficiencykortingen opleggen, maar het zorgsysteem fundamenteel anders inrichten, aldus het rapport dat in opdracht van Actiz verscheen. De nadruk moet komen te liggen op eigen verantwoordelijkheid van cliënten en hun omgeving. Een gedeeltelijke privatisering van de AWBZ onder de noemer 'zorgpensioenpremie' moet burgers aanzetten tot gezonder, bewuster gedrag en minder zorgconsumptie. Zorginstellingen moeten een cultuuromslag maken en inzetten op het versterken van de zelfredzaamheid van cliënten. 

Preventie
Actiz-directeur Aad Koster licht toe. ´We wilden fundamenteel nadenken over de inhoud en het maatschappelijk functioneren van het zorgstelsel. Mensen leven langer en krijgen ook vaker chronische ziekten. De groeiende vraag betekent dat er eigenlijk twee maal zoveel mensen in de zorg moeten gaan werken. Maar als maatschappij willen we niet twee maal zoveel uitgeven aan zorg. Conclusie volgens ons is dat mensen dan veel meer eigenlijk verantwoordelijkheid moeten nemen en dat preventie steeds belangrijker wordt. Met als belangrijke taak voor de zorgsector om dat te ondersteunen.'

Buren
Koster verwijst naar het recente onderzoek van het RIVM, 'De staat van de gezondheidszorg'. 'Daaruit blijkt dat mensen nog veel meer moeten beseffen dat ze met hun levensstijl hun gezondheid kunnen beïnvloeden. Meer bewegen, gezonder eten, minder roken en drinken. Dat besef moeten kinderen al op de basisschool aanleren.'
Bovendien moet de zelfredzaamheid van mensen nog veel meer worden bevorderd, stelt Koster. 'De vraag: wat kan ik in mijn omgeving zelf regelen, wie van mijn buren en naaste familie kan mij helpen en hoe kan mijn zorgverlener me daarbij ondersteunen, moet veel gewoner worden. Daarmee bedoelen wij niet dat de zorg pas als laatste in beeld komt. Het gaat nadrukkelijk om het samenstel tussen burger en zorgverlener. '

Samenredzaamheid
De directeur benadrukt dat goede zorg altijd beschikbaar moet blijven voor diegenen die dit gewoon nodig hebben.'Tegelijk moet het heel normaal worden dat familieleden ook binnen instellingen bij de zorg voor hun naasten betrokken blijven. Dat wordt lang niet altijd als iets van zelfsprekends gezien. Het gaat om samenredzaamheid, meer ondersteuning en minder zorg.' Bovendien verwacht Actiz nog veel winst van ICT, zodat er ook binnen families meer zorg op afstand kan worden geboden.

Zorgpensioenpolis
Actiz pleit bovendien voor een zogeheten 'zorgpensioenpolis', een geprivatiseerd spaarpotje binnen de AWBZ die de burger zowel voor zijn zorg, als voor andere doelen kan gebruiken. 'Zo'n spaarpotje zou je ook kunnen gebruiken om mensen in je omgeving als zorgverlener in te huren. In het huidige systeem zijn alle prikkels er alleen maar op gericht om zoveel mogelijk van de zorg gebruik te maken. Dit spaarpotje kun je ook in een keer vrijlaten vallen als je geen gebruik hoeft te maken van zorg. Zo is het dus een prikkel tot gezond gedrag en zelfredzaamheid. En dat vrijgevallen geld kan je dan bijvoorbeeld als een schenking doen aan je familieleden.'

Andere medewerkers
Ook als de AWBZ-premie zou worden verhoogd, of zelfs verdubbeld, is er nog altijd altijd een tekort aan zorgverleners, verwacht Koster. ''We hebben medewerkers nodig die de dialoog met de cliënt en zijn familie aangaan vanuit die zelfredzaamheidsgedachte. Dat krijg je niet voor elkaar als je alleen maar zou bezuinigen, omdat dan nog meer hoger opgeleide zorgverleners de sector uitgaan. Verpleegkundigen komen in de ouderenzorg en thuiszorg nu al steeds minder voor omdat ze te duur worden gevonden. Zo blijft er op den duur onvoldoende kennis in de sector over.'

Cliëntvolgende bekostiging
Actiz pleit ook voor een systeem van cliëntvolgende bekostiging waarin cliënten zelf over budget beschikken en kunnen kiezen bij welke zorgverlener ze geholpen willen worden. Koster: 'Cliënten moeten zoveel mogelijk hun zorgverlener kunnen kiezen. Zo worden die zorgorganisaties beloond als ze zich richten op kwaliteit, keuzevrijheid van cliënten en klantvriendelijk zijn.' Tegelijk moet de overheid meer op afstand komen te staan, stelt Koster. 'Het is een illusie dat de overheid alle ballen in de lucht zou moeten houden, in plaats van keuzes te gaan maken. Het stelsel loopt nu vast door een opeenstapeling van wetten, regels, controles, maatregelen om de kosten te beheersen en tegelijk de marktwerking te stimuleren.'

Meer ondersteuning
'Ons verhaal is duidelijk: de zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid voor gezond gedrag van mensen moeten veel groter en zorgaanbieders moeten dat actief ondersteunen. We moeten minder zorg, maar meer ondersteuning bieden, ook meer welzijnsactiviteiten om de zorgafhankelijkheid te verkleinen. Alleen zo kunnen we de groeiende groep echte zorgafhankelijken ook daadwerkelijk blijven verzorgen.'

Links:
Actiz-rapport: ‘Vervang deel AWBZ door zorgpensioensparen’

Meerwaarde ouderen- en thuiszorg voor samenleving. ActiZ commissie herbezinning AWBZ presenteert haar rapport

Meer nieuws in uw inbox? Klik hier voor de gratis Zorg + Welzijn Nieuwsbrief. Voor meer achtergronden en opinies, neem hier een abonnement op Zorg + Welzijn Magazine.

Bron: Foto: ActiZ

Martin Zuithof

Gerelateerde tags

4 reacties

  • no-profile-image

    Rien Brekelmans

    Het ActIZ idee spreekt mij zeer aan. En wel als mantelzorger van 2 jongens met een chronische psychiatrische problematiek. Zij kunnen beslist niet alleen de regie over hun leven aan, met name in - naderende - crisissituaties. Daarvoor zijn "maatschappelijke steun-systemen" nodig, waarbij de mantelzorgers een cruciale rol spelen. Te meer omdat het sociale netwerk van patiënten met psychische en / of verslavingsproblemen maar heel erg klein is. En ook omdat - in tegen-stelling tot o.a. dementerenden en andere kwetsbare ouderen - hun mantelzorgers heel lang ( 25 tot 30 jaar) hun ondersteunende zorgtaken moeten vervullen. Dat ook al omdat ze vaak de enigen zijn, daar de professionele – ambulante – GGZ-hulp maar weinig tijd en geld voor deze cliënten ter beschikking heeft en relatief ook weinig mensen - bijvoorbeeld als vrijwilliger - voor dergelijke taken beschikbaar zijn.

  • no-profile-image

    Annet Gijsman

    Het is het welzijnswerk, waar dit artikel over gaat, niet de zorg. Het zijn de cliënt-/ouderenadviseurs (onafhankelijk van zorgaanbieders), de dienstverleners, de wijkmedewerkers (activiteiten en voorlichting) en de vele vrijwilligers van 'welzijn ouderen' die de expertise hebben om mensen te ondersteunen bij het zo zelfstandig mogelijk blijven, zo veel mogelijk regie en stuurkracht blijven houden en een eigen keuze maken uit het zorgaanbod (voor zover de wmo en awbz dit toestaan).

  • no-profile-image

    Joze

    Door de nieuwe AWBZ regelingen is die
    ondersteuning net weggehaald.
    Nu wil Aad koster weer meer ondersteuning.
    Zo houden ambtenaren en bedrijven als ACTIS elkaar aan het werk.
    Hoezo bureaucratie???
    De een bedenkt een plannetje om te bezuinigen, is er bezuinigd bedenkt de ander weer een plan om het uit te kunnen voeren.
    Begin bij de TOP, de gewone arbeider heeft al genoeg bezuinigd.

  • no-profile-image

    Hennies

    even mijn eerste reactie op het bericht van Aad Koster. naar mijn mening wordt het tijd dat men Actiz gaat reorganiseren en de top voor driekwart verwijderd, hetzelfde zou voor de top van de NZA kunnen dat leverd al een miljoenen bedrag aan bezuinigingen op.

    zorgvragers die zichzelf niet meer ADL (algemene dagelijkse Handelingen) douchen wassen scheren tandenpoetsen etc. kunnen verzorgen, dat zou een achteruitgang van 65 jaar zijn in onze cultuur, als dit geschrapt zou worden in het uitvoeren van zorg via de awbz. schaam U.
    wij mensen die zorg verlenen hebben de laatste jaren niets anders gedaan dan de zelfredzaamheid te bevorderen, mensen worden vaak alleen maar ouder en zieker, dus daar zit al geen rek meer in .
    het netwerk van oudere mensen als die er nog is, familie vrienden overleden of hebben zelf hulp nodig, kinderen overver,daar is ook niets te halen.
    hebben de mensen die deze oplossingen bedenken uberhaupt verstand van mensen en zorg of zijn het voornamelijk boekhouders!
    men kijkt in slechtere tijden meestal naar Amerika laat men nu eens een voorbeeld voor amerika zijn , daar heeft men nu pas recht op zorg. Dat willen we met elkaar toch niet verliezen meneer Koster

Of registreer je om te kunnen reageren.

Zorgwelzijn is een uitgave van Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media B.V.
Voorwaarden